Yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat beyan edilmeyen teklifin sınır değer hesabına alınması tartışması - 2020/UY.I-1344

KÜNYE

  • Toplantı No: 2020/035
  • Gündem No: 20
  • Karar Tarihi: 12.08.2020
  • Karar No: 2020/UY.I-1344
  • Başvuru Sahibi: Özkan ÖZCAN
  • İhaleyi Yapan İdare: Elazığ Orman Bölge Müdürlüğü
  • İKN: 2020/204987
  • İhale Adı: Hane İzolasyonu (Mantolama)

Özet

Geçici teminat beyanı yapılmayan teklifin sınır değer hesabına dahil edilmesi mevzuata aykırıdır

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat beyanı yapılmayan isteklinin teklifinin sınır değer hesabına katılmaması gerektiğini, ancak katıldığı için kendi teklifinin sınır değerin altında kaldığını iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Elektronik ihale usulünde tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınır; EKAP veya diğer kamu kurumlarının internet sayfalarından teyit edilen bilgiler değerlendirmeye dahil edilir. Yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat bilgisi beyan edilmeyen isteklinin, bu kritere ilişkin bilgi girişi yapılmadığından değerlendirme yapılamaz. Bu nedenle, beyan edilmeyen geçici teminat bilgisi nedeniyle teklifin sınır değer hesabına dahil edilmesi mevzuata aykırıdır.

İdare Görüşü

İdare, geçici teminat bilgileri tablosunda beyan edilmemesine rağmen elektronik ortamda geçici teminatın uygun olduğu tespit edilerek teklifin sınır değer hesabına katıldığını belirtmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Elektronik ihale sürecinde yeterlik bilgileri tablosundaki eksik veya hatalı bilgi beyanı teklif değerlendirmesini nasıl etkiler?
Cevap: Elektronik ihalelerde tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınır. Bu tabloda yer almayan veya eksik beyan edilen bilgiler doğal olarak değerlendirmeye katılamaz, dolayısıyla eksik bilgi beyan eden isteklilerin teklifleri belirli kriterler açısından dikkate alınmaz. Bu durum, tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına veya sınır değer hesabına dahil edilmemesine yol açabilir.

Soru: Elektronik ihale sisteminde idare tarafından başka kanallardan teyit edilse bile, yeterlik bilgileri tablosunda yer almayan bilgiler değerlendirmeye alınabilir mi?
Cevap: Genel uygulamada, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmeyen bilgiler, idarenin başka kaynaklardan teyit etse bile elektronik ihale kurallarına göre değerlendirmeye dahil edilmez. Bu nedenle, başka platformlardan doğrulansa bile, asıl beyanın yapıldığı tabloda bilgi yer almadıkça ilgili veriler teklif değerlendirmesinde kullanılmaz.

Soru: Elektronik ihalelerde geçici teminat beyanının yapılmaması halinde, bu durum teklifin geçerliliğini nasıl etkiler?
Cevap: Geçici teminat beyanı elektronik ihale sürecinde yeterlik tablosunda yer almazsa, teklif geçici teminat yönünden değerlendirme dışı kalabilir veya sınır değer hesabına dahil edilmemesi gerekir. Eksik geçici teminat beyanı, teklifin geçerliliği açısından önemli olup, tam ve doğru beyan yapılmaması halinde teklifin mevzuata uygun olarak elenmesi veya değerlendirme dışı bırakılması riskini doğurabilir.

Soru: Sınır değer belirlenirken, beyan edilmeyen geçici teminat bilgisi göz önüne alınırsa ortaya çıkabilecek sorunlar nelerdir?
Cevap: Sınır değerin hesaplanmasında beyan edilmeyen ve dolayısıyla uygunluğu teknik olarak doğrulanamayan geçici teminat bilgisi kullanılırsa, sınır değer hatalı belirlenmiş olur. Bu durum, idari işlemin iptaline, rekabetin etkilenmesine ve ihale sonuçlarının hukuka aykırı hale gelmesine yol açabilir. Bu nedenle, sınır değerin belirlenmesinde sadece yeterlik tablosunda doğru ve eksiksiz beyan edilen geçici teminatlar dikkate alınmalıdır.

Soru: Elektronik ihalede beyan edilen geçici teminat bilgisi ile kurumun sistemlerinde teyit edilen bilgi arasında çelişki varsa nasıl bir yaklaşım izlenmeli?
Cevap: Mevcut uygulamada, elektronik ihalelerde tekliflerin değerlendirilmesi öncelikle yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler üzerinden yapılır. Çelişki durumunda, öncelikle bu tabloda yer alan beyan esas alınmalı, bilginin doğruluğu veya uygunsuzluğu itiraz yoluyla idare veya ilgili kurullarca incelenir. Ancak bu konuda somut standartlar veya idari yönergeler bulunmuyorsa, uygulanacak yöntem konusunda kesin hüküm vermek zordur ve idarenin takdir yetkisi veya uyuşmazlığın çözüm mercilerinin kararı beklenmelidir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat beyanı yapılmayan bir isteklinin teklifi sınır değer hesabına dahil edilebilir mi?
Cevap: Hayır, yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat bilgisi beyan edilmediği için bu isteklinin teklifi sınır değer hesabına dahil edilemez.

Soru: İdare, geçici teminatın uygun olduğunu elektronik ortamdan tespit etse bile beyan edilmeyen geçici teminat bilgisi değerlendirmeye alınabilir mi?
Cevap: Hayır, elektronik ortamda tespit yapılsa dahi yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat bilgisi beyan edilmediği sürece bu bilgi değerlendirmeye dahil edilemez.

Soru: Geçici teminat bilgisi beyan edilmeyen isteklinin sınır değerin belirlenmesinde etkisi nasıl olmalıdır?
Cevap: Bu isteklinin teklifi sınır değer hesabına katılmamalı, sınır değer hesabı beyan edilen teklifler üzerinden yeniden yapılmalıdır.

Soru: Geçici teminat beyanı yapılmayan isteklilerin tekliflerinin sınır değer hesaplamasına dahil edilmesi durumunda ne sonuç doğar?
Cevap: Bu işlem mevzuata aykırıdır ve sınır değerin yeniden hesaplanması ile sonraki işlemlerin mevzuata uygun şekilde yapılması gerekir.

Detaylı Analiz

İhaleye konu uyuşmazlık, elektronik ihale usulüyle gerçekleştirilen bir yapım işi ihalesinde, bir isteklinin yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminat bilgilerini beyan etmemiş olmasına karşın, teklifinin sınır değer hesabına dahil edilip edilemeyeceği hususuna ilişkindir. Başvuru sahibi, söz konusu isteklinin geçici teminat bilgilerini beyan etmemesi nedeniyle teklifinin değerlendirmeye alınmaması gerektiğini, aksi uygulama nedeniyle kendi teklifinin sınır değerin altında kaldığını ileri sürmektedir. Bu bağlamda, tekliflerin değerlendirilmesinde hangi bilgilerin esas alınacağı ve sınır değer hesabının hangi verilere dayalı olarak yapılabileceği temel tartışma noktası olarak öne çıkmaktadır.

Uyuşmazlığa konu olan durum, geçici teminat beyanının yeterlik bilgileri tablosunda yer almaması halinde, bu teminatın başka kaynaklardan doğrulansa dahi hukuken dikkate alınıp alınamayacağı yönünde şekillenmiştir. İdare süreci değerlendirirken, geçici teminatın elektronik ortamda uygun olduğunu tespit ettiğini ve bu gerekçeyle teklifin sınır değer hesabına dahil edildiğini belirtmiştir. Ancak, elektronik ihale sisteminde tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik tablosu belge niteliğinde olup, beyan edilmeyen bir bilginin başka yollarla teyidi yoluyla değerlendirmeye alınması sistemsel tutarlılığı bozan bir yaklaşım olarak değerlendirilmiştir.

Bu çerçevede, ‘esaslı unsur’ kavramı da vakada belirleyici hale gelmektedir. Geçici teminat bilgisi, teklifin geçerliliği açısından doğrudan etkili olduğundan ve elektronik sistemde beyanı zorunlu alanlardan biri sayıldığından, bu beyan eksikliği esaslı bir unsurun yokluğu şeklinde değerlendirilmiştir. Diğer bir anlatımla, sadece varlığı değil, ihalenin işleyişi ve rekabetin korunması açısından da belirleyici olan bu unsurun eksikliği nedeniyle teklifin değerlendirmeye alınması, ihale bütünlüğünü zedeleyen bir hata olarak kabul edilmiştir.

Uyuşmazlık kapsamında pilot ortağın iş deneyimi yahut ortaklık yapısına dair bir değerlendirme yer almamaktadır. Tartışma, tamamen teklifin sunumu aşamasında yapılması gereken zorunlu beyanın eksikliği ve bunun ihale değerlendirme sürecine etkisi üzerinde yoğunlaşmıştır. Bu yönüyle olay, geçici teminat beyanı üzerinden yeterlik kontrolü yapılırken dikkate alınması gereken kurallar açısından bir örnek teşkil etmektedir.

Kamu İhale Kurulu, değerlendirmesinde, elektronik ihalenin yapısal özelliklerine işaret ederek yeterlik bilgileri tablosunda yer almayan geçici teminatın başka yollarla doğrulanmasının hukuken geçerli sayılamayacağını belirtmiştir. Bu doğrultuda, geçici teminat bilgisi beyan edilmeyen teklifin sınır değer hesabına dahil edilmesinin mevzuata aykırı olduğu sonucuna ulaşılmış ve sınır değerin yeniden belirlenmesi gerektiğine karar verilmiştir. Kurulun yaklaşımı, beyan esasına dayalı değerlendirmenin ihale sürecinin temel ilkelerinden biri olarak ele alındığını ve ihale sürecinde eşitlik ile şeffaflık ilkelerinin bu ilke doğrultusunda korunduğunu ortaya koymaktadır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.