KÜNYE
- Toplantı No: 2018/014
- Gündem No: 22
- Karar Tarihi: 06.03.2018
- Karar No: 2018/UY.I-520
- Başvuru Sahibi: Mapavri Taah. İnş. San. ve Ticaret A.Ş. - Limanyol İnş. Mad. Müh. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Van Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü, Plan ve Proje Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2017/677226
- İhale Adı: Van Merkez İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi Yapım İşi ve 24 Aylık İşletimi
Özet
Yaklaşık maliyetin mevzuata uygun hesaplanması nedeniyle ihalenin iptali yerinde bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, yaklaşık maliyetin döviz kurlarındaki artış nedeniyle güncellenmesi gerektiğini, güncellenmiş maliyetle sınır değer hesabı yapılarak ihalenin iptal kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İdare tarafından yaklaşık maliyet, kamu kurumları fiyatları ve piyasa araştırması esas alınarak mevzuata uygun şekilde hesaplanmıştır. İlan tarihi olan 02.01.2018 öncesi 4 aylık dönemde piyasa fiyatları dikkate alınmış olup, maliyetin güncelliğini kaybettiği söylenemez. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin uygun bulunup bulunmayacağı hususunda ihale komisyonunun takdir yetkisi vardır ve somut olayda bu takdir yetkisi, tüm tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle ihalenin iptali yönünde kullanılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Yaklaşık maliyetin hesaplanmasında döviz kuru değişikliklerinin otomatik olarak dikkate alınması zorunlu mudur?
Cevap: Yaklaşık maliyet hesaplanırken piyasa araştırması ve kamu kurumları fiyatları esas alınarak güncel verilere dayanılması beklenir. Döviz kurlarındaki değişiklikler doğrudan maliyeti etkileyebilir ancak yaklaşık maliyetin ilan tarihine yakın dönemde yapılmış piyasa araştırması ve fiyat verileri güncel ve yeterli ise, kur dalgalanmaları nedeniyle otomatik bir güncelleme zorunluluğu doğmayabilir. Bu konuda esneklik ve somut piyasa verilerine dayalı değerlendirme ön plandadır.
Soru: Yaklaşık maliyetin üzerinde teklifler geldiğinde ihale komisyonunun teklifleri uygun görmeme kararı vermesi hangi koşullarda mümkündür?
Cevap: Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin uygun bulunup bulunmaması ihale komisyonunun takdirindedir. Komisyon, tekliflerin piyasa koşullarına ve yaklaşık maliyetin uygunluğuna ilişkin somut gerekçelerle bu tür teklifleri şekillenebilir bulmayabilir ve bu durumda ihalenin iptali yönünde karar verebilir. Ancak bu takdir yetkisinin kötüye kullanılmaması için karar dayanaklarının açık ve gerekçeli olması önemlidir.
Soru: İhale sürecinde yaklaşık maliyetin güncelliği nasıl değerlendirilir?
Cevap: Yaklaşık maliyetin güncelliği, maliyet hesabının yapıldığı tarih ile ihale ilan tarihi arasındaki piyasa koşullarının ve fiyatların dikkate alınması ile değerlendirilir. Genel olarak, ilan tarihinden önceki birkaç aylık piyasa fiyat hareketleri incelenerek maliyetin güncelliği belirlenir. İlan tarihine yakın ve kapsamlı piyasa araştırmasına dayanan maliyet verileri güncel kabul edilir; önemli ve somut fiyat değişikliği gösterilmediği sürece yeniden güncelleme yapılması şart görülmeyebilir.
Soru: İdarenin yaklaşık maliyeti hazırlarken piyasa araştırması yapması ve kamu kurumları fiyatlarına başvurması hukuki açıdan nasıl değerlendirilir?
Cevap: Yaklaşık maliyetin kanun ve ilgili yönetmeliklere uygun olarak hazırlaması gereklidir. Bunun için piyasa araştırması yapmak ve kamu kurumları tarafından yayımlanan fiyatları dikkate almak yaygın ve kabul edilen uygulamalardır. Bu yöntem, yaklaşık maliyetin gerçekçi ve güncel olmasını sağlamaya yönelik olup, idarenin maliyet hesabının esaslı ve sağlam dayanaklara sahip olması açısından önem taşır.
Soru: İtirazen şikâyet başvurusunda yaklaşık maliyetin uygunluğu nasıl izah edilmelidir?
Cevap: İtirazen şikâyet başvurusunda yaklaşık maliyetin mevzuata uygun şekilde piyasa araştırmasına dayalı olarak güncel biçimde hesaplandığı, döviz kurlarındaki değişikliklerin maliyetin yeniden belirlenmesini zorunlu kılmadığı ve ihale komisyonunun takdir yetkisinin mevzuata uygun şekilde kullanıldığı açıkça ortaya konmalıdır. Bu unsurlar itirazın reddedilmesinde temel alınır ve başvurucunun görüşleri somut piyasa koşulları ve mevzuat çerçevesinde değerlendirilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin yaklaşık maliyetin döviz kurlarındaki artış nedeniyle değiştirilmesi gerektiği iddiası neden reddedilmiştir?
Cevap: Yaklaşık maliyet, ilan tarihinden önceki 4 aylık dönemde piyasa ve kamu kurumları fiyatları dikkate alınarak mevzuata uygun biçimde hesaplandığı için güncelliğini korumakta olup, döviz kurlarındaki artışın maliyet hesabını güncelleme zorunluluğu doğurmadığı tespit edilmiştir.
Soru: İhale komisyonunun tüm tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması durumunda iptal kararı vermesi doğru mudur?
Cevap: İhale komisyonunun yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifleri uygun bulmama ve ihalenin iptal edilmesi yönündeki takdir yetkisi somut olayda hukuka uygun biçimde kullanılmıştır.
Soru: İdarenin yaklaşık maliyet hesabı hazırlanırken hangi esaslar dikkate alınmıştır?
Cevap: İdare yaklaşık maliyeti piyasa araştırması yaparak ve kamu kurumları fiyatlarını esas alarak mevzuata uygun şekilde hazırlamıştır.
Soru: İhalenin iptal edilmesi sonucunda başvuru sahibinin itirazen şikâyet talebinin sonucu nedir?
Cevap: Yaklaşık maliyetin mevzuata uygun hesaplandığı ve ihale komisyonunun takdir yetkisinin doğru kullanıldığı gerekçeleriyle başvuru sahibinin itirazen şikâyet talebi reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin uyuşmazlık, yaklaşık maliyetin hesaplanmasında döviz kurlarındaki artışın dikkate alınıp alınmaması gerektiğine dair başvuru sahibinin iddiası üzerinden şekillenmiştir. Başvuru sahibi, dövizdeki artış nedeniyle mevcut yaklaşık maliyetin piyasa gerçeklerini yansıtmadığını öne sürmüş ve bu gerekçeyle iptal edilen ihalenin yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Temel tartışma, yaklaşık maliyetin güncellenme gerekliliği ile bu güncellemeye ilişkin takdir yetkisinin kullanımı üzerindedir.
Vaka özelinde uyuşmazlık konusu olan yaklaşık maliyet hesaplamasının, ilan tarihinden önceki dört aylık dönemde yapılan piyasa araştırması ve kamu kurumları fiyatları dikkate alınarak oluşturulduğu tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin döviz kurundaki değişimleri gerekçe göstererek yeni bir maliyet hesabı yapılması yönündeki talebi, söz konusu hesaplama yönteminin mevzuata uygun bulunması nedeniyle kabul edilmemiştir. Kurul, yaklaşık maliyet ile ilgili belirlenen yöntemin güncel piyasa verilerini yansıtacak nitelikte olduğu kanaatiyle dövizdeki dalgalanmaların tek başına yeniden hesaplama zorunluluğu doğurmayacağı sonucuna varmıştır.
Bu bağlamda değerlendirilen esaslı unsur, yaklaşık maliyetin döviz kuru gibi ekonomik göstergelerdeki değişimlerden etkilenip etkilenmediğini belirlemeye yöneliktir. Kurul, yaklaşık maliyetin belirlenmesinde kullanılan veri kaynaklarının kapsamlı ve güncelliği sağladığını değerlendirerek bu unsurun idarece yerine getirildiğini kabul etmiştir. Böylece, başvuru sahibinin döviz kurundaki artışın esaslı bir değişim yarattığı yönündeki iddiasına itibar edilmemiştir.
İhale komisyonunun ihalenin iptaline yönelmesi, tüm tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması halinde taşıdığı takdir yetkisine dayanılarak gerçekleşmiştir. Kurul da bu yetkinin somut olayda gerekçeli ve mevzuata uygun şekilde kullanıldığını tespit etmiştir. Bu çerçevede, komisyonun tekliflerin piyasa gerçekliğiyle örtüşmediğine kanaat getirmesi ihalenin iptali için yeterli görülmüştür.
Sonuç olarak Kurul, yaklaşık maliyetin mevzuata uygun olarak hesaplandığı, güncelliğini yitirmediği ve ihale komisyonunun takdir yetkisinin kamu yararına uygun biçimde kullanıldığı değerlendirmeleriyle başvuru sahibinin itirazen şikâyetini reddetmiştir. Dolayısıyla, ihalenin iptali yönündeki idari işlem hukuka uygun bulunmuş ve bu kapsamda başvurucu lehine bir düzeltici işlem öngörülmemiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.