KÜNYE
- Toplantı No: 2017/011
- Gündem No: 25
- Karar Tarihi: 01.03.2017
- Karar No: 2017/UY.II-685
- Başvuru Sahibi: Hmc Yapı A.Ş. - Ispartakule Yapı Mehmet Aksekili İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 26. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/590329
- İhale Adı: Yeni Yusufeli İlçesi İçmesuyu İsale Hattı
Özet
İhale üzerinde bırakılan istekli olması nedeniyle başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, yaklaşık maliyetteki hesaplama hatasının düzeltilmesi halinde sınır değerin değişeceğini ve tekliflerinin sınır değerin üzerinde kalacağını iddia ederek itirazen şikayet başvurusunda bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dosyasının incelenmesinde, yaklaşık maliyetin 32.048.743,67 TL olduğu, sınır değerin 25.743.805,25 TL olarak hesaplandığı, başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin altında kaldığı ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu tespit edilmiştir. İhale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunduğu ve ihalenin bu istekliye bırakıldığı belirlenmiştir. Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli olması nedeniyle hukuken korunması gereken bir hakkının bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
İdare Görüşü
İdare, başvuru sahibinin şikayet başvurusunu reddetmiştir ve aşırı düşük teklif açıklamasını uygun görmüştür.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasında yaklaşık maliyetin ve sınır değerin hesaplanması konusunda hangi hususlara dikkat edilmelidir?
Cevap: Yaklaşık maliyetin doğru ve usulüne uygun hesaplanması ihale sürecinin temelidir; sınır değer ise yaklaşık maliyet üzerinden belirlenir ve tekliflerin bu eşik ile karşılaştırılması gerekir. Hesaplamada mevzuatta öngörülen yöntemler uygulanmalı, herhangi bir hata veya hata iddiası objektif belgelerle desteklenmelidir. Aksi halde, yaklaşık maliyet ve sınır değer hesapları doğru kabul edilir ve itirazlar genellikle değerlendirme dışı bırakılır.
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasında teklifin sınır değerin altında kalması durumunda hangi işlemler yapılmalıdır ve bu sürecin önemi nedir?
Cevap: Teklif sınır değerin altında kalıyorsa idare, istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep eder. Açıklamanın yeterli ve geçerli bulunması halinde teklif değerlendirmeye alınabilir. Bu süreç, hem ekonomik açıdan riski azaltmak hem de rekabetin sağlıklı işlemesini temin etmek amacıyla önemlidir. Eksik veya yetersiz açıklama halinde teklif değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: İhale üzerinde bırakılan istekli olarak teklif veren bir firma, bu durumdayken itirazen şikayet başvurusunda bulunursa, başvurusunun kabulü açısından nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan istekli, ihale kararına karşı hukuken koruma talebinde bulunabilir ancak geçerli bir hakkının ihlal edilmediği hallerde itirazı genellikle reddedilir. Özellikle teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasını başarıyla geçmesi ve ihale üzerinde bırakılması durumunda, bu isteklinin itirazlarının kabul edilmesi zorlaşır çünkü ihale sonuçlarının geçerliliği esas alınır.
Soru: Yaklaşık maliyetin yeniden hesaplanmasına ilişkin iddialar, itirazen şikayet sürecinde nasıl ele alınır?
Cevap: Yaklaşık maliyetin hesaplanması idari işlem niteliğinde olup, itiraz makamınca belgelere dayanılarak usul ve esas açısından incelenir. Hesaplamada mevzuata uygunluk ve doğru veri kullanımı değerlendirilir. İddiaların somut, belgelendirilebilir olması gerekir; genellikle idarece doğru hesaplandığı tespit edilirse, yeniden hesaplama talepleri reddedilir.
Soru: İsteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunması halinde, bu durum ihale sürecinde nasıl bir hukuki sonuç doğurur?
Cevap: İsteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının teknik ve ekonomik olarak makul bulunduğu hallerde, teklif değerlendirmeye alınabilir ve idare tarafından ihale üzerinde bırakılabilir. Bu durumda isteklinin ihaleye ilişkin hakları korunur ve diğer isteklilerin itirazları, bu değerlendirme dikkate alınmadan yapılırsa genellikle kabul edilmez.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı iddiası, itirazen şikayet başvurusunun kabulü için yeterli görülmemiştir. Bu durumun gerekçesi nedir?
Cevap: Yapılan incelemede, yaklaşık maliyet ve sınır değer hesaplamalarının usulüne uygun olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, maliyette hata olmadığı için iddia kabul görmemiş ve itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin altında kalması nedeniyle yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında nasıl bir sonuca varılmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması ihale komisyonu tarafından uygun bulunmuş ve bu istekliye ihale üzerinde bırakılmıştır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan istekli konumunda olan başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesinde hangi hukuki tespit etkili olmuştur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan istekli olması nedeniyle başvuru sahibinin, ihaleye ilişkin işlemlerde hukuken korunması gereken bir hakkının bulunmadığı tespit edilmiş ve bu nedenle itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Soru: Yaklaşık maliyet ve sınır değer arasındaki ilişki, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirilmesinde nasıl etkili olmuştur?
Cevap: Yaklaşık maliyet 32.048.743,67 TL olarak hesaplanmış, sınır değer ise yaklaşık maliyet üzerinden 25.743.805,25 TL olarak belirlenmiş ve başvuru sahibinin teklifi bu sınır değerin altında kaldığından aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmuştur.
Detaylı Analiz
Başvuruya konu uyuşmazlıkta, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin altında kalması nedeniyle aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu görülmüş, bununla birlikte yaklaşık maliyet hesabında hata yapıldığı ve bu hatanın düzeltilmesi halinde tekliflerinin sınır değerin üzerine çıkacağı gerekçeleriyle ihaleye ilişkin işlemlerin yeniden değerlendirilmesi talep edilmiştir. Ancak başvuru sahibinin ihalenin üzerinde bırakıldığı durum dikkate alındığında, itirazen şikayet talebinin hangi hukuki menfaat çerçevesinde değerlendirileceği esas uyuşmazlık noktası olmuştur.
Süreçteki temel tartışma, yaklaşık maliyet hesabına dair itiraz kapsamında yapılmıştır. Başvuru sahibi, bu hesabın hatalı yapıldığını ileri sürerek, sınır değerin de yanlış belirlendiğini ve teklifinin bu sebeple sorgulama kapsamında kaldığını iddia etmiştir. Ancak yapılan inceleme neticesinde, yaklaşık maliyetin 32.048.743,67 TL olarak doğru şekilde tespit edildiği, bu veri üzerinden hesaplanan sınır değerin ise 25.743.805,25 TL olduğu görülmüş; dolayısıyla yaklaşık maliyet ve sınır değer hesaplamalarının usule uygun yapıldığının anlaşıldığı belirtilmiştir. Bu bağlamda, başvuru sahibinin iddiasının somut belgelerle desteklenmediği ve hesaplamalarda hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
İhalenin değerlendirme sürecinde, başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin altında kalması nedeniyle aşırı düşük teklif açıklaması istenmesine karar verilmiş, açıklamanın sunulması üzerine ihale komisyonu tarafından bu açıklama yeterli bulunmuştur. Dolayısıyla, başvuru sahibinin teklifinin sadece sınır değerin altında kalması sebebiyle değerlendirme dışı bırakılmadığı, tersine açıklamanın kabulü ile ihale üzerinde bırakıldığı anlaşılmaktadır. Bu süreç, başvuru sahibine tanınan hakkın kullanıldığı ve teklifin sorgulama süreciyle geçerliliğini sürdürdüğünü ortaya koymaktadır.
Başvuru sahibinin ihalenin üzerinde bırakılan istekli olması, başvurunun sonuçlandırılmasında belirleyici olmuştur. Bu durumda olan bir isteklinin, ihale sonucunda kendisine zarar doğuracak bir işlem veya ihlalden söz edebilmesi için korunması gereken bir hukuki menfaatinin varlığı gerekir. Ancak somut vakada, başvuru sahibinin teklifinin kabul edilip ihale üzerinde bırakılması nedeniyle, idarece gerçekleştirilen işlemlerin başvuran aleyhine sonuç doğurmadığı, dolayısıyla korunması gereken bir hakkının da bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
Yapılan değerlendirmeler sonucunda Kamu İhale Kurulu, yaklaşık maliyet ve sınır değer hesaplamalarının mevzuata uygun şekilde yapıldığını, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının geçerli bulunduğu için ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığını ve ihale süreci içinde başvuru sahibine zarar doğmadığını tespit ederek; ihale üzerinde bırakılan isteklinin hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunun reddine karar vermiştir. Bu değerlendirme, talebin şeklen yapılabilmesi yanında esasen korunması gereken bir menfaat unsurunun bulunmasını da şart koşan yaklaşımın bir yansımasıdır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.