KÜNYE
- Toplantı No: 2017/001
- Gündem No: 7
- Karar Tarihi: 03.01.2017
- Karar No: 2017/UY.II-7
- Başvuru Sahibi: Pers Yapı İnş. Akar. Sag. Hiz. Turz. Nak. San. ve Tic. A.Ş.- İmaj Alty. Üst Yapı San. ve Tic. A.Ş.- Dido-Ray Yapı San. Tic. A.Ş. - Metaleks İnş. San. Tic. A.Ş. - Mir Müş. Müh. İnş. Mad. Mim. Ener. San. İth. İhr. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Raylı Sistem Daire Başkanlığı Anadolu Yakası Raylı Sistem Müdürlüğü
- İKN: 2016/311079
- İhale Adı: Ümraniye-Ataşehir-Göztepe Metrosu İnşaat ve Elektromekanik Sistemler Temin, Montaj ve İşletmeye Alma İşleri
Özet
Yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgelerinin tasdik şeklinin mevzuata uygun olduğu tespitiyle başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun reddi işlemi iptal edildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, pilot ve özel ortaklarının sunduğu iş deneyim belgelerinin mevzuata uygun tasdik edilmediği gerekçesiyle ön yeterlik başvurusunun reddine itiraz etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, pilot ortağın İran İslam Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği ve T.C. Dışişleri Bakanlığı tarafından imza ve mühür tasdikinin yapıldığını, özel ortakların ise Rusya Federasyonu makamlarınca apostil tasdik şerhi ile belgelerin doğruluğunun teyit edildiğini belirlemiştir. Yönetmelik ve şartname hükümlerine göre, yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik şeklinin bu şekilde olması yeterlidir. Bu nedenle başvuru sahibinin sunduğu belgelerin tasdik şeklinin mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
İdare Görüşü
İdare, başvuru sahibinin belgelerinin mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle yeterli görmemiş ve başvuruyu reddetmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Yabancı ülkelerde düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin tasdikine ilişkin hangi uygulamalar, kamu ihalelerinde yeterlik değerlendirmesinde geçerli kabul edilir?
Cevap: Yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdiki açısından, ilgili ülkenin Türkiye’deki diplomatik temsilciliği veya konsoloslukları tarafından imza ve mühür tasdiki ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığının onayı veya taraf ülkelerin imzacı olduğu apostil uygulaması geçerlidir. Bu şekiller, yönetmelik ve şartname hükümlerine uygun bir belge tasdiki olarak kabul edilir; başka yöntemlere veya ilave tasdike genellikle ihtiyaç duyulmaz.
Soru: Başvuru sahipleri veya ortaklarının yabancı dilde sunduğu iş deneyim belgelerine yönelik tasdik şartları ihale şartnamesinde açıkça belirtilmişse, bu şartlar nasıl yorumlanmalıdır?
Cevap: İhale şartnamesinde öngörülen tasdik gereklilikleri, genel yönetmelik hükümleriyle birlikte yorumlanır ve şartnamenin açık hükmü ile yönetmeliğin uygun tasdik yöntemleri uyumlu ise bu yöntemlerin yerine getirilmiş olması yeterlidir. Şartnamede belirtilmiş, ancak mevzuata aykırı veya piyasada uygulanması mümkün olmayan tasdik şekilleri aranamaz.
Soru: İhale komisyonları veya idareler, yabancı dilde hazırlanmış iş deneyim belgelerinin tasdik şeklinin uygunluğu hususunda hangi yanılgıya sıkça düşer?
Cevap: İdareler ve komisyonlar, bazen apostil veya diplomatik tasdik işlemlerini belgeyi kesin yeterlilik dışı bırakma gerekçesi olarak yanlış değerlendirebilir; oysa bu tür onayların uluslararası geçerliliği ve ilgili mevzuat dayanağı vardır. Bu nedenle belgelerin bu yöntemlerle tasdik edildiğini tespit etmek esastır ve eksik değerlendirme veya reddetme işlemi hukuken hatalıdır.
Soru: İhale sürecinde yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgelerinin tasdik şekli konusunda yeterlik başvurusunun reddine ilişkin kararlar nasıl olması durumunda iptal edilir?
Cevap: İfade edilen tasdik şekli, yürürlükteki mevzuat ve şartname hükümleri uyarınca kabul edilebilir ise ve idare ya da komisyon bu kıstasları göz ardı ederek başvuruyu red gerekçesi yaparsa, bu reddin iptali söz konusu olur. Belgenin usulüne uygun tasdiki varsa, red işlemi iptal edilip başvurunun yeniden değerlendirilmesi gerekir.
Soru: Yabancı dilde düzenlenen ve tasdiki mevzuata uygun olan iş deneyim belgelerinin ihale başvurusunda kullanılması idari işlemlerde ne tür bir etkiye sahiptir?
Cevap: Usulüne uygun tasdik edilmiş yabancı dildeki iş deneyim belgeleri, yeterlik kriterlerini sağlama konusunda geçerli kanıt olarak kabul edilir. Bu nedenle bu belgeler nedeniyle başvurunun reddi hukuka aykırı olur ve başvurunun eksiksiz ve mevzuata uygun değerlendirilmesi idareden beklenir; bu durum idari işlemlerde iptal kararlarına ve ihalenin uygun şekilde yürütülmesine yol açar.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin pilot ortağının sunduğu yabancı dildeki iş deneyim belgesinin tasdik şekli neden mevzuata uygun sayılmıştır?
Cevap: Pilot ortağın iş deneyim belgesi, İran İslam Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği ve T.C. Dışişleri Bakanlığı tarafından imza ve mühür tasdikine tabi tutulmuş, bu tasdik şeklinin Yönetmelik ve Ön Yeterlik Şartnamesi hükümlerine uygun olduğu Kurulca tespit edilmiştir.
Soru: Özel ortakların sunduğu yabancı ülkede düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin tasdik şekline ilişkin Kurulun değerlendirmesi nedir?
Cevap: Özel ortakların belgeleri, Rusya Federasyonu makamlarınca apostil tasdik şerhi ile onaylandığı için, Yönetmelik ve şartnameye uygun olarak tasdik edilmiş olup, Kurul bu şekli yeterli bulmuştur.
Soru: İdarenin, yabancı dilde düzenlenen belgelerin tasdik şeklinin mevzuata uygun olmadığını değerlendirip başvuru sahibinin ön yeterlik başvurusunu reddetmesi hangi gerekçeyle hukuka aykırı bulunmuştur?
Cevap: Kurul, idarenin aslında Yönetmelik ve şartname hükümlerine uygun olan apostil ve temsilcilik tasdiklerini göz ardı ederek belgeleri mevzuata aykırı bulmasının doğru olmadığını belirlemiş, bu nedenle reddetme işlemini hukuka uygun bulmamıştır.
Soru: Bu karar bağlamında başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun bundan sonra nasıl bir işlem sürecine tabi tutulacağı karara bağlanmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin ön yeterlik başvurusunun yeniden ve mevzuata uygun şekilde değerlendirilmesi, dolayısıyla işlemlerin tamamının hukuki kurallara uygun biçimde yürütülmesi emredilmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuruya konu uyuşmazlık, yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgelerinin tasdik şeklinin ihale mevzuatına ve ihale dokümanındaki şartlara uygun olup olmadığına ilişkindir. İdare, ön yeterlik başvurusunda bulunan isteklinin sunduğu belgelerin mevzuata uygun şekilde onaylanmadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin yeterlik talebini reddetmiştir. Başvuru sahibi ise belgelerin geçerli uluslararası tasdik yöntemlerine göre düzenlenmiş olduğunu ileri sürerek bu karara itiraz etmiştir. Uyuşmazlığın temelinde, iş deneyim belgeleri için aranan tasdik şeklinin hangi yollarla yerine getirilebileceği ve bu yolların belgelerde sağlanıp sağlanmadığı tartışması yer almaktadır.
Belirtilen ihale sürecinde gündeme gelen husus, başvuruya konu belgelerin yabancı ülkelerde düzenlenmiş olması nedeniyle bu belgelerin Türkiye’de geçerli bir resmi tasdik işlemine tabi tutulması gerekliliğidir. Bu çerçevede, pilot ortak ve özel ortaklar tarafından sunulan belgeler farklı ülkelerden alınmış olup, her biri ülkesine özgü geçerli tasdik prosedürüne göre onaylanmıştır. İdare tarafından ise bu tasdiklerin geçerli kabul edilmemesi nedeniyle yeterlik değerlendirmesi yapılmaksızın başvuru reddedilmiş; bu durum, özellikle ilgili Yönetmelik ve Şartname düzenlemeleri ile birlikte değerlendirildiğinde başvuru sahibi tarafından hukuka aykırı olarak görülmüştür.
Uyuşmazlığın çözümünde esas olan nokta, belgelerde aranan tasdik işleminin esaslı unsurlarının yerine getirilip getirilmediğidir. Kurulun incelemesinde, belgelerin onayının her bir ülkenin uluslararası kabul gören tasdik prosedürlerine uygun şekilde yapıldığı tespit edilmiştir. Örneğin, pilot ortağın sunduğu belgenin bir ülkenin Türkiye’deki büyükelçiliği ve T.C. Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmiş olması; özel ortakların sunduğu belgelerin ise apostil tasdik şerhi taşıması, ilgili düzenlemeler çerçevesinde bu işlemlerin kabul edilebilir olduğunu göstermiştir. Kurul, belgelerin tasdik şeklinin mevzuat ve şartname hükümleriyle uyumlu olduğunu belirleyerek sahtecilik ya da bilgi eksikliği gibi başka bir esaslı sorunun bulunmadığı kanaatine ulaşmıştır.
Somut olayda pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin tasdik işlemi, diplomatik temsilcilik onaylarıyla tamamlanmış olup, Kurul tarafından bu şeklin ilgili düzenlemelere uygun olduğu açık biçimde ifade edilmiştir. Pilot ortağın sunduğu belgenin, hem belgeyi düzenleyen ülkenin Ankara’daki büyükelçiliği tarafından hem de T.C. Dışişleri Bakanlığı tarafından onaylanmış olması, uluslararası belge doğrulama standartlarına uygunluk taşıdığı gerekçesiyle yeterli görülmüştür. Bu değerlendirme, başvuru sahibinin yalnızca özel ortakları değil, aynı zamanda pilot ortağına ilişkin belge düzeninin de hukuken geçerli bir çerçevede gerçekleştirildiğini göstermiştir.
Kurulun sonuca yönelik yaklaşımında, idare tarafından belgelerin tasdik şekli nedeniyle yapılan reddin mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Özellikle uluslararası geçerliliği olan apostil ve diplomatik temsilcilik onaylarının dikkate alınmaması, idarenin değerlendirme sürecinde mevzuatı ve doküman hükümlerini hatalı yorumladığını göstermiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun tekrar değerlendirmeye alınması gerektiği vurgulanmış ve işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılmasına karar verilmiştir. Kurul bu kararıyla, yabancı dilde düzenlenmiş iş deneyim belgelerinde biçimsel tasdik yöntemlerinin yeterli görüldüğü sınırı netleştirmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.