Yabancı dilde iş deneyim belgesinin noter onay ve tercüme usullerine uygunluk iddiası - 2017/UY.III-142

KÜNYE

  • Toplantı No: 2017/003
  • Gündem No: 32
  • Karar Tarihi: 11.01.2017
  • Karar No: 2017/UY.III-142
  • Başvuru Sahibi: Caba İnşaat Enerji Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
  • İhaleyi Yapan İdare: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü (DHMİ)
  • İKN: 2016/303532
  • İhale Adı: Antalya Havaalanı Yağmur Suyu Drenaj Sisteminin Rehabilitasyonu

Özet

İş deneyim belgesinin noter onay şartlarına uygun olmaması nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalede iş deneyim belgesinin mevzuata uygun şekilde sunulduğunu iddia ederek itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur.

Kurul Değerlendirmesi

Kurul, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Noterlik Kanunu hükümleri uyarınca, iş deneyim belgelerinin asıllarının veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin sunulması gerektiğini; yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanmasının zorunlu olduğunu; başvuru sahibinin sunduğu belgenin tercüme ve noter onay işlemlerinin farklı noterlerce yapıldığını ve noterlik mevzuatına aykırı olduğunu; ayrıca belgenin üzerindeki imza ve kaşelerin doğruluğunun Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya ilgili temsilciliklerce tasdik edilmediğini; bu nedenle belgenin mevzuata uygun sunulmadığını tespit etmiştir.

İdare Görüşü

İdare, başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinin noter onay şartlarına uygun olmadığını ve bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakıldığını belirtmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgelerinin tercümesi nasıl yapılmalı ve onaylanmalıdır?
Cevap: Yabancı dildeki iş deneyim belgeleri, Türkiye’de yeminli tercümanlar tarafından tercüme edilmeli ve yapılan tercüme noter tarafından onaylanmalıdır. Böylece tercümenin aslına uygunluğu ve noter onayının birlikteliği mevzuat gereği sağlanmış olur. Başka bir tercüme ya da onay usulü kullanılması, belgenin geçerliliği yönünden tereddüt oluşturabilir.

Soru: İş deneyim belgelerinin noter onayı açısından hangi hususlara dikkat edilmelidir?
Cevap: Sunulan iş deneyim belgelerinin ya aslı verilmelidir ya da aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneği ibraz edilmelidir. Belgede yer alan imza ve kaşelerin doğruluğu da noterlik mevzuatı kapsamında teyit edilmeli; özellikle yabancı makamların düzenlediği belgelerde, Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya ilgili temsilciliklerce tasdik işleminin yerine getirilmiş olması gerekebilir. Eksik veya usulsüz onaylar, belgenin kabul edilmemesine yol açabilir.

Soru: Farklı noterler tarafından tercüme onayı ve belge onayı yapılması neden sorun yaratabilir?
Cevap: Noterlik mevzuatına göre, tercüme onayı ve belgenin aslına uygunluk onayı bütünlük arz eden bir işlem olarak değerlendirilir. Bu işlemlerin farklı noterlerce yapılması usul açısından eksiklik veya belirsizlik yaratabilir. Bu durum, belgenin güvenilirliği ve mevzuata uygunluğu konusunda şüphe doğurabilir; bu nedenle uyumlu ve tek bir noter tarafından onaylanması tercih edilir.

Soru: İş deneyim belgelerinin yabancı makamlarca düzenlenmiş olması durumunda hangi onay prosedürüne dikkat edilmelidir?
Cevap: Yabancı makamlarca verilen iş deneyim belgeleri, Türkiye’de geçerli sayılabilmesi için ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya benzer resmi temsilcilikler tarafından tasdik edilmelidir. Bu tasdik işlemi, belgenin resmi ve geçerli olduğunu teyit eder. Tasdiksiz belgeler, özellikle noter onayı ve tercüme açısından değerlendirildiğinde eksik sayılabilir.

Soru: İş deneyim belgesi sunumunda noter onayı ve tercüme işlemlerine uyulmaması ihalede ne gibi sonuçlar doğurabilir?
Cevap: İş deneyim belgesinin noter onayı ve tercüme usullerine uygun olmaması durumunda idare, belgeyi mevzuata aykırı kabul edebilir ve bu nedenle teklifi değerlendirme dışı bırakabilir. Bu husus, itirazen şikâyet başvurularında da önemli bir ret nedeni olabilir, çünkü mevzuat şartlarına uygun olmayan belgeler, başvuru sahibinin yeterliliği ve teklif geçerliliği konusunda ciddi kuşkular doğurur.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin sunduğu yabancı dildeki iş deneyim belgesinin noter onay şartlarına neden uygun bulunmamıştır?
Cevap: Çünkü belge üzerindeki imza ve kaşeler Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya ilgili temsilciliklerce tasdik edilmemiş ve tercüme işlemi ile noter onayı farklı noterlerce yapılarak noterlik mevzuatına aykırı hale gelmiştir.

Soru: Başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinin tercüme işlemi hangi usullere uygun olmalıydı?
Cevap: Yabancı dilde düzenlenen belgenin tercümesinin Türkiye’de yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve tercümenin noter tarafından onaylanması gerekiyordu.

Soru: İdarenin başvuru sahibinin iş deneyim belgesini teklif değerlendirme dışı bırakmasının hukuki dayanağı nedir?
Cevap: İdare, iş deneyim belgesinin mevzuata göre istenen noter onay ve tercüme usullerine uygun olmaması gerekçesiyle, mevzuata aykırı şekilde sunulan belge nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuki olarak gerekçelendirmiştir.

Soru: Kamu İhale Kurulu bu dosyada başvuru sahibinin itirazen şikâyetini neden reddetmiştir?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin noter onay ve tercüme işlemlerinin mevzuata uygun yapılmadığını, belge üzerindeki imza ve kaşelerin konsoloslukça tasdik edilmediğini tespit ederek, söz konusu usulsüzlük nedeniyle itirazen şikâyetin reddine karar vermiştir.

Detaylı Analiz

Başvuruya konu uyuşmazlık, teklif kapsamında sunulan yabancı dildeki iş deneyim belgesinin, mevzuata uygun biçimde noter onayına ve tercüme işlemlerine tabi tutulup tutulmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi, sunduğu belgenin geçerli ve usule uygun olduğunu ileri sürerken; idare, noter onay süreçlerinin usulsüz yapıldığı gerekçesiyle belgenin kabul edilmediğini ve bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakıldığını bildirmiştir. Sorun, belge üzerindeki onay işlemlerinin hangi usulle yapılması gerektiği ve başvuru sahibinin sunduğu belgede bu şartların karşılanıp karşılanmadığı noktasında yoğunlaşmıştır.

İhale dosyasında yer alan yabancı dildeki belgelerin geçerliliği, bunların yalnızca içeriğiyle değil aynı zamanda tercüme ve tasdik aşamasındaki şekli işlemlerle de doğrudan ilişkilidir. Bu olayda, iş deneyim belgesinin üzerindeki imza ve kaşelerin Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya ilgili temsilciliklerce tasdik edilmemiş olması, belgeye güvenilirlik kazandıran onay mekanizmasının devreye sokulmadığını göstermektedir. Ayrıca, tercüme ve noter onay işlemlerinin birbirinden farklı noterliklerce yapılması, noterlik mevzuatı açısından bütünlük ilkesine aykırılık oluşturmuş ve belgedeki doğrulamanın yeknesaklığını zedelemiştir.

Kurul değerlendirmesinde, belgenin içerdiği unsurlardan çok, belgenin sunum şekline ve doğruluğunun hangi usulle teyit edildiğine odaklanmıştır. Bu kapsamda, iş deneyim belgesinin tercüme işleminin Türkiye’deki yeminli tercümanlarca yapılmadığı ya da yapılmış olsa dahi tercümenin ilgili noter tarafından onaylanmadığı yönündeki tespit, başvurunun temel gerekçesinin geçersizliği anlamına gelmiştir. Belgede imza ve kaşeye ilişkin resmî tasdik işleminin yapılmaması da bu eksikliği pekiştirmiştir. Tüm bu unsurlar, belgenin yeterlilik kriterlerini taşımasından bağımsız şekilde, biçimsel geçerlilik bakımından uygun bulunmamasına yol açmıştır.

Belgeyi sunan gerçek ya da tüzel kişinin hangi rol veya ortaklık içinde yer aldığına ilişkin herhangi bir değerlendirme kararda yer almadığı için şikâyet, sadece belgenin geçerliliği üzerinden şekillenmiştir. Bu nedenle, belgede içeriğe ya da belgeyi veren makamın niteliğine dair bir değerlendirme yapılmaksızın, tamamen belge üzerindeki dış kaynaklı onay ve tercüme işlemlerinin uygunluğu merkeze alınmıştır.

Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve noterlik mevzuatı çerçevesinde, yabancı dildeki bir iş deneyim belgesinin tercüme ve onay işlemlerine ilişkin yükümlülüklerin eksiksiz şekilde yerine getirilmediği kanaatine vararak incelemeyi sonuçlandırmıştır. Belgenin uygun sunulmadığının tespitiyle birlikte, şikayet başvurusu esastan reddedilmiş; idarenin değerlendirme dışı bırakma işlemi yerinde bulunmuştur. Kurul kararıyla uyuşmazlık, biçimsel uygunluğun yeterlik açısından belirleyici rol oynayabileceğini gösteren bir örnek olarak sonuçlanmıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.