KÜNYE
- Toplantı No: 2018/055
- Gündem No: 29
- Karar Tarihi: 10.10.2018
- Karar No: 2018/UY.I-1843
- Başvuru Sahibi: Sabri Kurtkapan - Akdemir Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2018/331315
- İhale Adı: Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü Devlet ve İl Yollarında, Giresun İlinde Kullanılmak Üzere Emülsiyon (CRS-2) Üretimi, (Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş Asfalt Mıcırı İle) Sathı Kaplama ve Emülsiyon Kaplama Yapılması İşi
Özet
Teklif sahibinin kendi malı olması gereken araçların tevsikinde sunulan belgelerin mevzuata uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, trafikten çekilmiş aracın yeniden trafiğe çıkarılmasının mümkün olması nedeniyle ruhsatta yer alan ‘trafikten çekilmiştir’ ibaresinin teklifin değerlendirme dışı bırakılması için gerekçe olamayacağını ve kendi malı olan araçların tevsiki için sunulan faturalar ile SMMM onaylı genel mizan belgelerinin yeterli olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41. maddesine göre, kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı veya yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir ya da serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilmesi gerekmektedir. Trafikten çekilmiş araçlar ihale tarihi itibarıyla yeterlilik kriterini karşılamaz. Ayrıca, genel mizan ve faturaların kendi malı olma şartını tevsik için mevzuata uygun belge olmadığı, genel mizanda ilgili araçların demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair tespitin bulunmadığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Kamu ihalelerinde kendi malı sayılan araç, ekipman ve makinelerin tevsiki için hangi tür belgeler kabul edilmektedir?
Cevap: İhale mevzuatı çerçevesinde, teklif sahibinin kendi malı olduğunu kanıtlamak için noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci tarafından düzenlenen rapor gibi resmi belgeler gerekmektedir. Fatura gibi belgeler tek başına yeterli olmayabilir; özellikle demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair ispat aranır.
Soru: Trafikten çekilmiş araçlar, kamu ihalelerinde yeterlilik kriteri olarak kabul edilir mi?
Cevap: Trafikten çekilmiş araçların ihale tarihi itibarıyla yeterlilik kriterlerini karşılamadığı genel uygulamadır. Çünkü araçların ihale tarihindeki aktif ve trafiğe kayıtlı durumda olması gerekmekte, bu şartı sağlamayan araçlar genellikle yeterlilik değerlendirmesinde dikkate alınmamaktadır.
Soru: Kendi malı olduğu iddia edilen ekipmanların finansal kayıtları yeterli midir? Örneğin, genel mizan veya SMMM onaylı belgeler bu açıdan ne kadar kabul görür?
Cevap: Genel mizan, SMMM onaylı belgeler veya faturalar tek başına mal varlığı ispatı için genellikle yeterli sayılmaz. Bu belgelerde ekipmanın demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair açık bir ilişkilendirme veya resmi tespit bulunmadığında, bu kayıtlar ihale mevzuatına uygun mal tevsiki olarak kabul edilmez.
Soru: İhale aşamasında teklif sahibinin sunduğu belgelerin mevzuata uygun olmadığı tespit edilirse, teklif nasıl değerlendirilir?
Cevap: Mevzuata uygun mal tevsiki yapılamadığı durumlarda, söz konusu teklif veya yeterlilik başvurusu ilgili kriterleri karşılamamış sayılır ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmaz. Bu durum uygulamada çokça görülen ve itirazlara konu olan bir durumdur.
Soru: İhale sürecinde yeterlilik kriterlerine ilişkin belirsizliklerde hangi tür belgeler tercih edilmelidir?
Cevap: Yeterlilik kriterlerine ilişkin tereddütlerin önüne geçmek için, araç ve ekipmanın hukuki durumu ve mülkiyet ilişkisinin net olarak ortaya konduğu noter tespit tutanakları veya yeminli mali müşavir raporları gibi resmi, bağlayıcı ve kapsamlı belgeler tercih edilmelidir. Bu belgeler, faturalar veya finansal kayıtların yetersiz kalabildiği durumlarda kesinlik sağlayabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Teklif sahibinin trafikten çekilmiş olduğunu gösteren ruhsatı, yeterlilik kriteri bakımından neden kabul edilmemiştir?
Cevap: Çünkü ihale mevzuatına göre, aracın ihale tarihi itibarıyla faal ve trafiğe kayıtlı olması gerekmektedir; trafikten çekilmiş araç bu şartı sağlamadığından yeterlilik kriterini karşılamamıştır.
Soru: Teklif sahibinin kendi malı olduğunu tevsik etmek için sunduğu faturalar ve SMMM onaylı genel mizan belgeleri neden yeterli görülmemiştir?
Cevap: Çünkü ihale mevzuatı, kendi malı olan tesis, makine ve ekipmanın noter tespit tutanağı veya yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir ya da serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilmesini zorunlu kılmakta, faturalar ve genel mizan belgelerinde ise bu araçların demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair uygun bir tespitin bulunmaması nedeniyle yeterli belge kabul edilmemiştir.
Soru: Trafikten çekilmiş araçların ihale yeterlilik kriterini karşılamadığı tespiti ihalenin değerlendirme sürecine nasıl yansımıştır?
Cevap: Trafikten çekilmiş aracın yeterlilik kriterini karşılamaması nedeniyle ilgili teklif, bu araç yüzünden gereken şartları sağlayamamış ve bu nedenle teklif, mevzuata uygun olarak değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi hangi gerekçeye dayandırılmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin sunduğu belgelerin mevzuata uygun olmaması ve trafikten çekilmiş aracın ihale tarihindeki yeterlilik şartlarını karşılamaması nedeniyle başvurunun reddi hukuka uygun bulunmuştur.
Detaylı Analiz
İhale sürecine konu uyuşmazlıkta, teklif sahibinin yeterlilik kriterlerini sağlayıp sağlamadığına ilişkin değerlendirme yapılmıştır. Esas tartışma, sunulan araç ve ekipmanların ihale tarihinde gerekli niteliklere sahip olup olmadıkları; özellikle bir aracın “trafikten çekilmiş” olması ve diğer bazı ekipmanların teklif sahibinin “kendi malı” olarak kabul edilip edilemeyeceği yönündedir. Başvuru sahibi, trafikten çekilmiş bir aracın yeniden trafiğe çıkarılabilir olduğu gerekçesiyle yeterlilik açısından kabul edilmesi gerektiğini savunmuş; ayrıca kendi malı olduğunu iddia ettiği diğer ekipmanlara ilişkin olarak sunduğu faturalar ile genel mizan belgelerinin yeterli değerlendirilmesini talep etmiştir.
Tartışma, teklif verenin yeterlilik göstergesi olarak sunduğu ısıtıcılı röleytank aracının “trafikten çekilmiş” olması nedeniyle, aracın ihale tarihi itibarıyla faal ve trafiğe kayıtlı olmadığının tespit edilmesi etrafında şekillenmiştir. Bu durum, söz konusu aracın teknik anlamda kullanım dışı olduğunu ve yüklenici tarafından işe tahsis edilemeyeceğini göstermekte; dolayısıyla yeterlilik kriterlerine uygunluk açısından geçerlilik taşımamaktadır. Trafikten çekilmiş olma durumu, iddiaya konu ruhsat belgesinde açıkça yer almakta olduğundan, ihale tarihi itibarıyla aracın işin yapılmasında kullanılmaya elverişli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Ayrıca, başvuru sahibinin diğer bazı ekipmanların “kendi malı” olduğu yönündeki beyanı kapsamında sunduğu belgeler de ayrıntılı şekilde değerlendirilmiştir. Söz konusu ekipmanlara ilişkin faturalar ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından onaylanmış genel mizan kayıtları belgelenmiş; ancak bu belgelerde ilgili ekipmanların demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair doğrudan bir tespit yer almamıştır. Bu nedenle, ihale mevzuatında belirtilen usule uygun tevsik yapılmadığı görülmüş; dolayısıyla başvuru sahibinin sunduğu belgelerin kendi malı olma şartını karşılamadığı değerlendirilmiştir.
Kurul, araç ve ekipmanların ihale tarihi itibarıyla mevzuatta öngörülen şekil ve içerikte belgeyle desteklenmesinin zorunlu olduğu yönünde değerlendirme yapmıştır. Trafikten çekilmiş bir aracın teknik olarak faal durumda kabul edilemeyeceği açıkça ortaya konmuş; benzer biçimde, mülkiyetin kanıtlanmasında fatura ve genel mizan belgelerinde yalnızca finansal bilgi yer alması, kaydın uygun teknik defterlerde tespit edilmemesi nedeniyle karşılanması gereken belgelendirme yükümlülüğünü yerine getirmemektedir.
Sonuç olarak, ihale makamının teklif sahibine ait değerlendirmeyi dışlama işlemi yerinde bulunmuş; araçların teknik yeterlilik açısından uygun durumda olmadıkları ve mülkiyetin usulüne uygun şekilde belgelendirilmediği gerekçeleriyle başvuru sahibinin itirazen şikâyeti reddedilmiştir. Böylece, Kurul, ihalede mevzuata uygunluk denetimini şekli ve maddi açıdan titizlikle yürütmüş ve sunulan belgelerin yetersiz kalması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.