Teklif zarfında imzalı ve boş olmak üzere iki farklı teklif mektubunun rekabeti etkileyen davranış olarak değerlendirilmesi - 2018/UY.II-2079

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/068
  • Gündem No: 50
  • Karar Tarihi: 20.12.2018
  • Karar No: 2018/UY.II-2079
  • Başvuru Sahibi: Asyol İnş. Mak. En.Tar. Gıda Taah. San. Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Mühimmat Fabrikası Müdürlüğü
  • İKN: 2018/416152
  • İhale Adı: Stok ve Ambarlar Müdürlüğü 2 Adet Çelik Konstrüksiyon Sundurma

Özet

Teklif zarfında iki adet teklif mektubu sunulması rekabeti etkileyen davranış olarak değerlendirilerek teklifin dışlanması uygun bulunmuştur

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, teklif zarfında bulunan boş teklif formunun sehven unutulduğunu, bu hatanın rekabeti ve ihale kararını etkilemediğini, bu nedenle yasaklama yaptırımının uygulanmaması gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Kurul, teklif zarfında rakam ve yazı ile uyumlu, imzalı ve kaşeli bir teklif mektubu ile teklif fiyatı kısmı boş ancak diğer kısımları dolu, imzalı ve kaşeli ikinci bir teklif mektubunun sunulduğunu tespit etmiştir. 4734 sayılı Kanun’un 17. maddesi (b) bendinde yer alan rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranış kapsamında bu durumun değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir.

İdare Görüşü

İdare, teklif zarfında iki adet teklif mektubu bulunmasının 4734 sayılı Kanun’un 17. maddesi kapsamında rekabeti ve ihale kararını etkileyen davranış olarak değerlendirildiğini, bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakıldığını ve yasaklama işlemi tesis edildiğini belirtmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Teklif zarfında birden fazla teklif mektubunun bulunması ihale sürecinde neden olumsuz sonuçlar doğurur?
Cevap: Teklif zarfında birden fazla teklif mektubu bulunması, teklif güvenilirliği ve şeffaflığı açısından problemlere yol açar. Bu durum, teklif içeriklerinin tutarsızlığına ve rekabet ortamının bozulmasına neden olabileceği için genellikle rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranış olarak kabul edilir. Sonuçta, söz konusu teklifler değerlendirme dışı bırakılabilir.

Soru: Teklif zarfında yer alan eksik veya boş bırakılmış bir teklif mektubunun, diğer mektup ile birlikte bulunması durumunda nasıl bir değerlendirme yapılır?
Cevap: Eksik ya da fiyat kısmı boş bırakılmış bir teklif mektubunun yanında eksiksiz bir başka teklif mektubunun da zarf içinde yer alması durumunda, bu durumun teklif güvenliğini zedeleyerek rekabeti etkileyebileceği değerlendirilir. Bu tür ihlaller, teklifin söz konusu mevzuat hükümleri kapsamında reddine neden olabilir.

Soru: Teklif sahibinin, zarfında birden fazla teklif mektubu bulunmasının sehven yapıldığını iddia etmesi ihale otoriteleri tarafından nasıl karşılanır?
Cevap: İhale otoriteleri, teklif zarfında birden fazla teklif mektubu bulunmasının rekabeti etkileyen bir davranış olduğunu dikkate alır ve sehven yapılmış iddiasını genellikle kabul etmez. Bu tür hata veya eksiklikler, ihlal olarak değerlendirilebilir ve teklifin dışlanmasına yol açabilir.

Soru: Teklif zarfındaki birden fazla teklif mektubu nedeniyle verilen ihale dışı bırakma kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında Kurumun rolü nedir?
Cevap: Kurumun, teklif zarfında bulunan birden fazla teklif mektubu nedeniyle verilen ihale dışı bırakma kararını değerlendirme yetkisi bulunmakla birlikte, teklif sahibine lisans yasağı gibi yaptırımların uygulanması süreci doğrudan Kurumun görev alanında olmayabilir. Bu nedenle, sadece teklif değerlendirme hususu denetlenir, yasaklama işlemleri farklı merciilere tabidir.

Soru: İhale sürecinde teklifin içeriğinde tutarsızlık tespit edildiğinde, bu durumun rekabet ve ihalenin sonucuna etkisi nasıl belirlenir?
Cevap: Teklifin içeriğindeki tutarsızlıklar, örneğin birden fazla teklif mektubunun sunulması veya eksik/formata aykırı belgeler, rekabetin adil yürütülmesini ve tekliflerin eşit koşullarda değerlendirilmesini engelleyebilir. Böyle durumlarda, idareler bu davranışları rekabeti ve ihale kararını etkileyen haller olarak değerlendirerek teklifin değerlendirme dışı bırakılması yoluna gidebilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin teklif zarfında iki adet teklif mektubu sunması, rekabeti etkileyen bir davranış olarak nasıl değerlendirildi?
Cevap: Kurul, teklif zarfında birisi teklif fiyatı kısmı boş, diğeri ise tamamen doldurulmuş olmak üzere iki adet teklif mektubu sunulduğunu tespit etti. Bu durum, rekabeti ve ihale kararını etkileyebilecek bir davranış olarak değerlendirildi ve bu nedenle teklif, mevzuata uygun şekilde değerlendirme dışı bırakıldı.

Soru: Başvuru sahibi teklif mektubunun birinin boş olmasının sehven gerçekleştiğini iddia etmiş, bu iddia karar üzerinde etkili oldu mu?
Cevap: Hayır, Kurul başvuru sahibinin sehven unutulduğu iddiasını kabul etmedi. Teklif zarfında iki adet teklif mektubu bulunmasının rekabeti ve ihale kararını etkileyecek davranış kapsamında olduğu ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının uygun olduğu sonucuna varıldı.

Soru: Başvuru sahibine uygulanan yasaklama işlemi hakkında Kurul nasıl bir karar verdi?
Cevap: Kurul, teklif zarfındaki iki teklif mektubu nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını mevzuata uygun buldu ancak yasaklama işleminin Kurumun görev alanında olmadığını belirtti ve itirazen şikayet başvurusunu reddetti.

Soru: İhale sürecinde teklif zarfında birden fazla teklif mektubu bulunmasının ihale kararına etkisi ne oldu?
Cevap: Teklif zarfında birden fazla teklif mektubu sunulması rekabeti ve ihale kararını etkileyen bir durum olarak değerlendirildi ve bu sebeple teklif ihale dışı bırakıldı, teklif sahibi hakkındaki yasaklama işlemi ise Kurul tarafından değerlendirilmedi.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibinin sunduğu itirazen şikâyet, teklif zarfında iki adet teklif mektubu bulunmasının ihale sürecine etkisi noktasında şekillenmiştir. Başvuru sahibinin iddiası, zarfın içine yerleştirilen teklif mektuplarından birinin teklif fiyatı hanesi boş şekilde zarf içinde yer almasının sehven gerçekleştiği ve bu hatanın ne diğer isteklilerin rekabet koşullarını ne de ihale komisyonunun karar verme sürecini etkilediği yönündedir. İdare ve Kurul ise bu durumu, ihale sürecine yöneldiği varsayılan, ciddi hukuki sonuçlar doğuran bir davranış biçimi olarak değerlendirmiştir.

Bu çerçevede tartışma, teklif zarfında aynı forma sahip iki farklı teklif mektubunun bulunmasının hukuki niteliği üzerinde yoğunlaşmıştır. Kurul, zarf içinde yer alan birinci teklif mektubunun eksiksiz, imzalı ve fiyat içeren bir belge olduğunu; ikinci mektubun ise yine imzalı olmasıyla birlikte fiyat kısmının boş bırakıldığını tespit etmiştir. Bu durum, belge güvenliği ve teklifin tekliğine ilişkin uygulama esaslarıyla bağdaştırılmadığı gibi, metnin güvenilir tek bir irade beyanı içerdiği varsayımını da zedelemektedir. Böylece, teklifin içinde tek ve kesin bir fiyat sunumu yapılması kuralının aşındığı ve bunun ihale sonucunu etkileyebilecek nitelikte olduğu değerlendirilmiştir.

Kurul kararında, olayın sadece biçimsel bir eksiklikten ibaret olduğu iddiası benimsenmemiş; aksine, teklifin esasına ilişkin ciddi bir belirsizliğe yol açtığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu bağlamda, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına dayanak olarak gösterilen davranış, ihale sürecinin sağlıklı işlemesini tehdit eden ve diğer istekliler açısından öngörülebilirlik ilkesiyle çatışan bir durum şeklinde değerlendirilmiştir. Zarfın içinde birden fazla teklif mektubu bulunması, bu bağlamda yalnızca bir sunum hatası olarak değil, ihale sürecinin bütünlüğünü tehdit eden bir unsur olarak ele alınmıştır.

Kurul’un değerlendirmesinde, teklif sahibinin sunduğu belge çeşitliliği ile farklı yorumlara açık alan bırakmasının, ihale sürecinde kabul edilebilir olmadığı ortaya konmuştur. Bu yorum ışığında, başvuru sahibinin sehven açıklaması dikkate alınmamış; teklifin değerlendirme dışı bırakılması yönündeki idarenin kararı uygun bulunmuştur. Ancak yasaklama işleminin, kendi yetki alanlarına girmediği gerekçesiyle Kurul’un bu yönde bir değerlendirme yapmadığı görülmektedir.

Sonuç olarak, Kurul, teklif zarfında birden fazla teklif mektubunun bulunmasının rekabeti ve ihale kararını olumsuz etkileyebilecek nitelikte olduğunu belirleyerek, idarece yapılan değerlendirme dışı bırakma işlemini isabetli bulmuştur. Böylece, anılan davranışın yalnızca biçimsel bir hata olarak değil, ihale bütünlüğüne yönelik ciddi bir ihlal olarak değerlendirilmesi gerektiği görüşü benimsenmiştir ve başvuru oybirliğiyle reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.