Sözleşme tasarısındaki gecikme cezalarının belirsizliği itirazında başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması - 2018/UY.IV-1784

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/054
  • Gündem No: 15
  • Karar Tarihi: 04.10.2018
  • Karar No: 2018/UY.IV-1784
  • Başvuru Sahibi: Yılmaz Ekinci
  • İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Avrupa Yakası Park ve Bahçeler Müdürlüğü
  • İKN: 2018/408766
  • İhale Adı: Avrupa Yakası Geneli Semt Parkları, Kavşakları ve Kamu Bahçelerinde Revizyon Ve Yapım İşi

Özet

Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması nedeniyle itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, sözleşme tasarısındaki gecikme cezalarına ilişkin düzenlemenin belirsiz olduğunu ve mevzuata aykırı olduğunu iddia ederek itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur.

Kurul Değerlendirmesi

İncelemede, başvuru bedelinin 4734 sayılı Kanun ve ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca yatırılması zorunlu olduğu, ancak başvuru sahibince bu bedelin itirazen şikâyet süresi sonuna kadar yatırılmadığı tespit edilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 16. maddesinin 3. fıkrası gereği eksiklikler başvuru süresi sonuna kadar giderilebilmekte, ancak bu durumda süresi içinde giderilmemiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İtirazen şikâyet süresi içinde başvuru bedelinin yatırılması zorunluluğu neden önemlidir, bu bedel süresi içinde yatırılmazsa ne olur?
Cevap: İtirazen şikâyet mevzuatında, başvuru bedelinin süresi içinde yatırılması başvurunun geçerlilik koşullarından biridir. Bu bedelin yatırılmaması, başvurunun şekil koşulunu sağlamaması anlamına gelir ve başvuru şekil yönünden reddedilir. Süresi içinde yatırılmayan başvuru bedeli nedeniyle başvurunun esasına ilişkin herhangi bir inceleme yapılmaz ve başvuru usulden elenir.

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunda başvuru bedeli yatırıldı ancak eksik yatırıldıysa, bu eksiklik nasıl değerlendirilir? Eksikliklerin giderilmesi için hangi süre geçerlidir?
Cevap: Başvuru bedelinin eksik veya yanlış yatırılması durumunda, ilgili mevzuat uyarınca idare veya kurul başvurana eksiklikleri tamamlaması için ihtarda bulunabilir. Ancak bu eksikliklerin tamamlanması itirazen şikâyet süresi bitimine kadar yapılmalıdır. Süre dolduktan sonra giderilmeyen eksiklikler sonucunda başvuru şekil yönünden reddedilebilir.

Soru: Başvuru bedeli yatırmayan veya zamanında yatırmayan başvuru sahiplerinin ileri sürdüğü iddialar (örneğin sözleşme tasarısındaki belirsizlikler) nasıl değerlendirilir?
Cevap: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması halinde başvuru şekil yönünden reddedildiği için, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialar esasa ilişkin incelemeye alınmaz. Yani, mevzuata uygun şekilde yatırılmayan başvuru bedeli bulunan başvurular, iddiaya bakılmadan usule ilişkin eksiklik nedeniyle reddedilir.

Soru: İtirazen şikâyetlerde başvuru bedelinin yatırılmaması hali, başvurunun hangi aşamasında ve nasıl tespit edilir, bu tespitin yapılması için hangi belgeler gereklidir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılıp yatırılmadığı, itirazen şikâyet başvurusu kabul edilmeden önce idarece ve/veya ilgili kurul tarafından, başvuru ile birlikte sunulan belge ve banka dekontları üzerinden tespit edilir. Bu belgelerde sürenin ve yatırılan tutarın uygunluğu değerlendirilir. Eğer bedel süresi içinde yatırılmamışsa başvuru şekil yönünden reddedilir.

Soru: Eksik veya geç yatırılan başvuru bedelinin tamamlanmaya ya da sonradan düzeltilmeye açık olması mümkün müdür?
Cevap: Genel olarak, itirazen şikâyet süresi sona erene kadar başvuru bedeli eksikliklerinin giderilmesine imkân tanınır. Ancak süre bitiminden sonra yapılan düzeltmeler kabul edilmez. Bu nedenle, bedelin süresi içinde eksiksiz ve tam olarak yatırılması gerekir, aksi halde başvuru şekil yönünden reddedilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesini nasıl etkiler?
Cevap: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması durumunda, İhale Kanunu ve Yönetmelik hükümleri gereği itirazen şikâyet şekil yönünden reddedilir ve başvurunun esasına ilişkin inceleme yapılmaz. Bu vakada da başvuru sahibinin yatırması gereken bedeli itirazen şikâyet süresi sonuna kadar yatırmaması nedeniyle başvuru şekil yönünden reddedilmiştir.

Soru: Başvuru sahibi, başvuru bedeli eksikliğini itirazen şikâyet süresi sonuna kadar gidermediğinde, bu eksikliğin giderilme imkânı söz konusu mudur?
Cevap: Bu vakada yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibi başvuru bedeli eksikliğini itirazen şikâyet süresi sonuna kadar gidermemiştir. Yönetmelik gereği eksikliklerin şikâyet süresi içinde giderilmesi mümkün olmakla birlikte, süresi içinde giderilmediği takdirde başvuru reddedilir. Dolayısıyla bu vakada eksiklik giderilme imkânı sona ermiştir.

Soru: Başvuru sahibinin sözleşme tasarısındaki gecikme cezalarına ilişkin belirsizlik iddiası, başvuru bedelini süresi içinde yatırmaması nedeniyle nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibi sözleşme tasarısındaki gecikme cezalarının belirsiz olduğunu iddia etmiştir ancak başvuru bedelini süresi içinde yatırmadığı için bu iddiaya ilişkin itirazlar esasa girilmeden başvuru şekil yönünden reddedilmiştir. Yani bedel yatırma yükümlülüğünün yerine getirilmemesi nedeniyle iddia hakkında Kurul değerlendirme yapmamıştır.

Soru: Bu vakada itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddedilmesinin hukuki dayanağı nedir?
Cevap: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması, İhale Kanunu’nun ve ilgili Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğundan itirazen şikâyet şekil yönünden reddedilmiştir. Bu, başvuru bedelinin yatırılmasının başvuru şartlarından biri olduğuna ve eksikliğin süresi içinde giderilmediğine dayanılarak verilmiş bir karardır.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibi tarafından gerçekleştirilen itirazen şikâyet başvurusunda, sözleşme tasarısındaki gecikme cezalarına ilişkin düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu ve belirsizlik içerdiği öne sürülmüştür. Ancak uyuşmazlığın esasını bu iddia değil, başvuru süreci içinde yerine getirilmesi gereken başvuru bedelinin yatırılıp yatırılmadığı belirlemiştir. İncelenen vakada, başvuru sahibi yetkili mercie başvurusunu yapmış olmakla birlikte, bu başvuruya ilişkin bedelin süresi içinde yatırılmadığı anlaşılmıştır. Bu durum doğrudan başvurunun şekil yönünden geçerliliği üzerine etki eden temel unsur olarak ele alınmıştır.

İdarece sözleşme tasarısında düzenlenmiş gecikme cezalarına yönelik olarak yapılan belirsizlik iddiası, şekil yönünden yapılan ön incelemede değerlendirme dışı kalmıştır. Zira esas hakkında bir değerlendirme yapılması öncesinde, başvurunun gerekli usul hükümlerine uygun yapılıp yapılmadığı dikkate alınmıştır. Başvuru sahibinin esas iddiası sözleşme hükümlerine ilişkin olmakla birlikte, bu iddianın haklılığına veya hukuki içeriğine yönelik herhangi bir değerlendirme Kurul tarafından yapılmamıştır. İtirazen şikâyetin esası hakkında incelemeye geçilmeden önce başvuru bedelinin yatırılması başvurunun geçerliğini belirleyen koşullardan biri olarak görülmüştür.

Kurul değerlendirmesinde, başvuru sahibinin yükümlülüğü olan bedeli süresi içinde yatırmadığı açık biçimde tespit edilmiştir. Mevzuat uyarınca bazı eksikliklerin başvuru süresi içinde giderilmesine imkân tanınmakta ise de, bu vakada söz konusu eksiklik süresi içerisinde tamamlanmamıştır. Süre geçtikten sonra yapılacak yatırımlar, başvurunun geçerliliğini sağlamadığı gibi, eksikliğin sonradan giderilmesine de izin verilmemektedir. Bu bağlamda, başvuru bedeline ilişkin eksiklik esaslı bir şekil şartı olarak değerlendirilmiş ve eksikliğin tamamlanmamış olması nedeniyle başvuru usulden sonuçlandırılmıştır.

Somut olayda yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddialarının içeriğine dair herhangi bir değerlendirme yapılmadan önce, usule ilişkin sürecin tamamlanmadığı gözetilmiş ve yalnızca şekil yönünden inceleme ile yetinilmiştir. Bu durumda, söz konusu iddiaların haklılığının veya dayanaklarının değerlendirilip değerlendirilemeyeceği yönündeki tartışma başvuru sürecinin usulen tamamlanmaması sebebiyle anlamını yitirmiştir. Başvuru bedelinin süresi içinde ödenmemesi, itirazen şikâyet hakkının kullanılmasında gecikmeye neden olmuş ve esas yönünden incelemeye geçilmesini engellemiştir.

Kamu İhale Kurulu, başvuru bedelinin süresi içinde eksiksiz şekilde yatırılmasını, itirazen şikâyet hakkının kullanılabilmesi bakımından ön koşul olarak değerlendirmiştir. Kurul, başvuru formu ve eki belgeler üzerinden yaptığı tespitte, bedelin süresi içinde yatırılmaması nedeniyle başvurunun şekil yönünden reddine karar vermiştir. Bu yaklaşım, belirlenen sürelerin ve yükümlülüklerin başvuru sürecinde tamamlanmasının gerekliliği yönünde değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, başvuru sahibinin işlem tesis etme hakkı usule uygun şekilde kullanılamadığı için şikâyetin esasına geçilmeden reddi yönünde karar alınmıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.