KÜNYE
- Toplantı No: 2018/056
- Gündem No: 7
- Karar Tarihi: 16.10.2018
- Karar No: 2018/UY.II-1850
- Başvuru Sahibi: Güriş İnş. ve Müh. A.Ş. - Nuhoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
- İKN: 2018/51000
- İhale Adı: Avrupa 1.Bölge 4.Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Kanalı ve Dere Islahı İnşaatı
Özet
Ön yeterlik başvurusunda sunulan bilanço verilerinin Tek Düzen Hesap Planına göre olmaması nedeniyle başvurunun reddi uygun bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, pilot ortağın sunduğu bilanço ve iş hacmi belgeleri ile EKAP’taki kayıtlar arasında uyumsuzluk bulunduğu gerekçesiyle ön yeterlik başvurusunun reddine itiraz etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği uyarınca bilanço ve eşdeğer belgelerin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait ve Tek Düzen Hesap Planına (TDHP) göre hazırlanması gerekmekte olup, hesaplamalarda yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin tutarları önem taşımaktadır. Başvuru sahibinin sunduğu bilanço bilgileri tablosu, KGK tarafından yayımlanan Türkiye Muhasebe Standartlarına (TMS) göre hazırlanmış olup, TDHP esaslı EKAP kayıtları ile tutarsızdır. Bu nedenle, yetkili meslek mensubu tarafından imzalanan ve TDHP’ye uygun olan EKAP kayıtlarının esas alınması gerekmekte olup, başvuru sahibinin sunduğu belgeler TDHP’ye uygun değildir.
İdare Görüşü
İdare, bilanço değerlerinde yıllara yaygın inşaat maliyetleri ve hakediş gelirlerinin sıfır gösterildiğini, ancak EKAP’ta bu kalemlerde tutarların bulunduğunu, bu nedenle belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu ve başvurunun reddinin yerinde olduğunu belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Kamu ihalelerinde bilanço ve iş hacmi belgelerinin Tek Düzen Hesap Planı’na (TDHP) uygun hazırlanması neden önem taşımaktadır?
Cevap: İhale mevzuatı, özellikle yapım işleri ihalelerinde, bilanço ve eşdeğer mali belgelerin TDHP’ye uygun şekilde hazırlanmasını şart koşar. Çünkü TDHP, tüm ilgililerce standart ve karşılaştırılabilir mali veriler sunar. Uyumsuz veya farklı muhasebe standartlarına göre hazırlanmış belgeler, EKAP gibi resmi kayıtlarla çakışabilir ve mali analizlerin sağlıklı yapılmasını engeller. Bu nedenle, uyumsuzluk halinde belgeler esas alınmaz ve başvuru reddedilebilir.
Soru: Bir teklif sahibinin veya ortaklığın sunduğu mali belgeler ile EKAP kayıtları arasında farklılık varsa idarenin yaklaşımı nasıl olmalıdır?
Cevap: İdare, EKAP kayıtlarındaki bilanço verilerinin yetkili meslek mensubu tarafından düzenlenmiş ve TDHP’ye uygun olması halinde, sunulan belgelerle karşılaştırma yapar. Uyuşmazlık durumunda, TDHP esaslı ve resmi kayıtlara öncelik verilir. Sunulan belgelerin farklı muhasebe standartları veya tutarsızlık nedeniyle resmi kayıtlardan sapması, yeterlik değerlendirmesinde olumsuz sonuç doğurabilir.
Soru: Tek Düzen Hesap Planı dışındaki muhasebe standartlarıyla hazırlanan bilanço belgeleri_idareler ve ihale komisyonları tarafından nasıl değerlendirilir?
Cevap: İhale mevzuatında ve uygulama kararlarında TDHP esas alınarak düzenlenen belgeler kabul edilir. Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) gibi diğer muhasebe standartlarına uygun belgeler, TDHP kaydı yoksa ya da uyumsuzluk varsa yeterli kabul edilmeyebilir. İdareler, mali yeterliğin objektif ve karşılaştırılabilir şekilde tespiti için TDHP esaslı belgeleri esas alır; farklı standartlara göre hazırlanmış belgeler değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: Yıllara yaygın inşaat maliyetleri (YYİM) ve hakediş gelirlerinin bilanço verilerinde gösterilmemesi ne tür sorunlara yol açabilir?
Cevap: YYİM ve hakediş geliri, yapım işlerinde mali tablolarda önemli ve ayrıştırılması gereken kalemlerdir. Bu tutarların bilanço veya iş hacmi belgelerinde sıfır veya eksik gösterilmesi, mali analizlerin hatalı yapılmasına ve gerçek iş hacmi ile finansal kapasitenin yanlış değerlendirilmesine neden olur. EKAP kayıtlarında bu kalemler mevcutken başvuruda gösterilmemesi, mali uyumsuzluk olarak görülür ve başvurunun reddi için geçerli gerekçe teşkil eder.
Soru: Ön yeterlik değerlendirmelerinde mali belgelerde TDHP esaslarına uyumsuzluk tespit edilirse, başvuru sahipleri hangi yollara başvurabilir ve bu itirazların başarı şansı nasıldır?
Cevap: Başvuru sahipleri, TDHP esaslarına uyum konusunda itirazlarını idari itiraz veya itirazen şikâyet yoluyla yapabilir. Ancak, yetkili kurumun EKAP kayıtlarını esas alması ve mevzuata uygunluk tespiti durumunda, TDHP dışı belgelerin kabul edilmemesi yönündeki kararlar genellikle aynen korunur. Bu nedenle, belgelerin TDHP’ye uygun olarak düzenlenmesi en etkili çözüm olup, uyumsuzluk nedeniyle yapılan itirazların başarılı olma ihtimali düşüktür.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Ön yeterlik başvurusunda pilot ortağın sunduğu bilanço verilerinin EKAP kayıtları ile tutarsız olması hangi nedenle başvurunun reddine yol açmıştır?
Cevap: Başvuru sahibi tarafından sunulan bilanço verilerinin Tek Düzen Hesap Planına uygun olmaması ve EKAP kayıtlarıyla uyumsuzluk göstermesi nedeniyle, bu verilerin asgari verilere uygun şekilde düzenlenmediği sonucuna varılmıştır. Özellikle yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin sıfır gösterilmesi, EKAP kayıtlarında tutarların bulunmasıyla çeliştiğinden, yapılan değerlendirme sonucu başvurunun reddi uygun bulunmuştur.
Soru: Sunulan bilanço verilerinin Türkiye Muhasebe Standartlarına göre hazırlanması Tek Düzen Hesap Planı bakımından neden yeterli bulunmamıştır?
Cevap: Mevzuata göre, yapım işleri ihalelerinde bilanço ve benzeri belgelerin Tek Düzen Hesap Planına göre hazırlanması zorunludur. Başvuru sahibi tarafından sunulan veriler Türkiye Muhasebe Standartlarına göre hazırlanmış olup bu, EKAP’taki TDHP esaslı kayıtlarla uyumsuzluk doğurmuştur. Yetkili meslek mensubu tarafından onaylanan ve TDHP’ye uygun olan EKAP kayıtları esas alınarak başvurunun değerlendirilmesi gerektiğinden, TMS esaslı belgeler yeterli görülmemiştir.
Soru: İdarenin, bilanço verilerindeki yıllara yaygın inşaat maliyetleri ve hakediş gelirlerine ilişkin değerlendirmesi nasıldır?
Cevap: İdare, başvuru sahibinin sunduğu bilanço verilerinde yıllara yaygın inşaat maliyetleri ve hakediş gelirlerinin sıfır olarak gösterildiğini tespit etmiştir. Ancak EKAP kayıtlarında bu kalemlerde tutarların bulunması, sunulan belgeler ile EKAP kayıtları arasında maddi tutarsızlık olduğunu göstermektedir. Bu durum, verilerin Tek Düzen Hesap Planına uygun hazırlanmadığını ve başvurunun reddini haklı kılmıştır.
Soru: İtirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesinin gerekçesi nedir?
Cevap: İtirazen şikâyet, başvuru sahibinin pilot ortağının sunduğu bilanço verilerinin Tek Düzen Hesap Planına uygun olmaması ve EKAP kayıtlarıyla uyumsuzluğunun tespiti üzerine yapılmış ancak, bu durum mevzuata uygun bulunduğundan itirazen şikâyet reddedilmiştir. Böylece yapılan değerlendirmede idarenin tespit ve kararında hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Detaylı Analiz
Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusuyla gündeme gelen uyuşmazlık, yapım işi kapsamında gerçekleştirilen bir ihalenin ön yeterlik sürecine ilişkindir. Tartışmanın temelini, başvuru sahibi şirketin pilot ortağı tarafından sunulan bilanço verilerinin, Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) kayıtlarında bulunan bilgilerle uyum göstermemesi oluşturmaktadır. Bu çerçevede başvurunun, pilot ortağın sunduğu mali belgelerde yer alan bazı finansal kalemlerin EKAP’ta yer alan değerlerden farklı olması nedeniyle reddedildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık esasen, sunulan bilanço verilerinin biçimsel ve içeriksel yapısı üzerinden şekillenmiştir. Pilot ortak tarafından ibraz edilen verilerde, özellikle yapım işleriyle doğrudan ilgili olan yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin sıfır olarak gösterilmesi dikkati çekmektedir. Oysa ki aynı kalemler EKAP kayıtlarında mevcut ve tutarlı büyüklükler içermektedir. Bu fark, başvuruda sunulan belgelerin geçerliliği hakkında şüphe oluşmasına neden olmuş; belgelerin asgari gereklilikleri karşılamadığı kanaatine varılmıştır.
Bu vakada tartışılan teknik unsur, sunulan mali tabloların Türkiye Muhasebe Standartlarına (TMS) göre hazırlanmış olmasına karşın, ihale sürecinde esas alınması gereken muhasebe yapısının Tek Düzen Hesap Planı (TDHP) olmasıdır. Kurul değerlendirmesinde, sunulan belgelerin TMS esaslı olması nedeniyle EKAP’taki TDHP uyumlu kayıtlar ile doğrudan karşılaştırılamadığı ve mali analiz açısından standartlara uygunluk sağlamadığı ifade edilmiştir. Bu nedenle idare tarafından yapılan değerlendirmede, EKAP’ta yer alan ve yetkili meslek mensubu tarafından TDHP esaslarına göre onaylanmış kayıtların esas alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Vaka kapsamında, pilot ortağın sunduğu mali belgelerde görülen yapısal uyumsuzluk ve içerik eksikliği, ön yeterlik sürecinde dikkate alınan belgelerin güvenirliğini zayıflatmıştır. Yıllara yaygın inşaat maliyetleri ve hakediş gelirleri gibi, ihale konusu bakımından önem taşıyan unsurların sunulan belgelerde sıfır olarak gösterilmesi, gerçek finansal duruma ilişkin yanıltıcı bir izlenim oluşturmuştur. EKAP verileriyle bu ölçüde çelişen bir belge sunumu, başvuruya esas yeterliğin değerlendirilmesini engellemiş ve olumsuz değerlendirmeyi beraberinde getirmiştir.
Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin itirazen yaptığı şikâyeti incelerken, bilanço verilerine ilişkin farklı muhasebe standartlarının yol açtığı tutarsızlıkları dikkate alarak değerlendirme yapmıştır. EKAP kayıtlarının TDHP esasına uygun biçimde hazırlanmış olmasına karşın, başvuruya sunulan belgelerin bu yapıya uygunluk taşımaması Kurul’un kararında belirleyici olmuştur. Sonuç olarak Kurul, idarece başvurunun reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığını değerlendirerek itirazen şikâyeti reddetmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.