Peyzaj imalatlarının yeni park yapımı kapsamında yapım işi olarak değerlendirilmesi ve personel çalıştırmalı hizmetten ayrımı - 2024/UY.I-808

KÜNYE

  • Toplantı No: 2024/025
  • Gündem No: 15
  • Karar Tarihi: 27.06.2024
  • Karar No: 2024/UY.I-808
  • Başvuru Sahibi: Bilge Can İnş. Nak. Tem. Taah. İşleri Gıda Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Çorlu Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğü
  • İKN: 2024/522986
  • İhale Adı: Yeni Parkların Yapımı ve Mevcut Parkların Tadilatı

Özet

Yeni park yapımı ve tadilat işinde peyzaj imalatlarının yapım işi kapsamında değerlendirilmesi nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, belediyelerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı yapamayacağı, park bahçe bakım ve onarım işlerinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak kabul edildiği, dolayısıyla ihale konusu işin yapım işi olarak ihale edilemeyeceği ve ihalenin iptal edilmesi gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhale dokümanlarında iş kalemleri arasında inşaat, peyzaj, tesisat ve elektrik işleri yer almakta olup, toplam yaklaşık maliyetin 118.266.477,48 TL olduğu, bunun 80.977.633,75 TL’sinin inşaat işleri, 20.381.003,03 TL’sinin peyzaj imalatları olduğu tespit edilmiştir. Peyzaj imalatları teknik şartnamesinin adı ‘Yeni Yapılacak Parklara Ait Peyzaj İşleri Teknik Şartnamesi’ olup, peyzaj işlerinin yeni park yapımı kapsamında olduğu ve mevcut parkların bakım-onarımına yönelik olmadığı idarenin yazısıyla doğrulanmıştır. 696 sayılı KHK uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamındaki park bahçe bakım ve onarım işleri ile yeni park yapımı kapsamındaki peyzaj işleri arasında doğal bağlantı bulunmamaktadır. Bu nedenle peyzaj işlerinin yapım işi kapsamında değerlendirilmesi mevzuata uygundur.

İdare Görüşü

İdare, peyzaj işlerinin yeni yapılacak parklara ait olduğunu ve yapım işleri ile birlikte ihale edilebileceğini belirtmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Yapım işlerinin içinde yer alan peyzaj imalatlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği nasıl tespit edilir?
Cevap: Peyzaj imalatlarının yapım işi kapsamında mı yoksa personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında mı olduğunun belirlenmesinde, işin niteliği, teknik şartnamenin kapsamı ve idarenin yazılı açıklamaları dikkate alınır. Eğer peyzaj işleri yeni bir yapım faaliyeti kapsamında düzenlenmiş ve teknik şartname ile idarece bu işin bakım-onarım hizmeti olmadığı teyit edilmişse, bu işlerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değil yapım işi olarak değerlendirilmesi gerekir.

Soru: İhale konusu iş kalemleri arasında peyzaj imalatlarının olması ve toplam maliyet içinde önemli pay taşıması, o işlerin hizmet alımı değil yapım işi olarak kabul edilmesi için yeterli midir?
Cevap: İhale dokümanlarında peyzaj imalatlarının yapım işleri arasında yer alması ve maliyet oranının yüksek olması, işin yapım işi kapsamında olduğu yönünde güçlü bir göstergedir ancak tek başına yeterli olmayabilir. İşin kapsamı, teknik şartname içeriği ve idarenin nitelendirmesiyle birlikte değerlendirilerek, işin mahiyeti net bir şekilde yapım işine uygun bulunursa, peyzaj imalatları yapım işi sayılır.

Soru: Yeni park yapımı kapsamında peyzaj işlerinin, mevcut parkların bakım-onarım işleriyle birlikte ihale edilmesi mevzuata uygun mudur?
Cevap: Yeni park yapımına ilişkin peyzaj işleri yapım işi kapsamında olup, bu işler ile mevcut parkların bakım-onarım hizmetleri arasında nitelik farkı varsa ve bakım-onarım işi personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak ayrı nitelikte ise, bu iki farklı iş türünün birlikte ihale edilmesi mevzuat açısından sorun yaratabilir. Ancak sadece yeni yapım kapsamındaki peyzaj imalatları yapım işi kapsamında ise, bunların yapım işi kapsamında ihalesi uygundur. Birlikte ihale edilmesiyle ilgili değerlendirme, işlerin niteliksel ayrımına bağlıdır.

Soru: Peyzaj işlerinin teknik şartnamesinde yeni yapım ifadesi yer almasının uygulamada önemi nedir?
Cevap: Teknik şartnamenin işin niteliğini doğrudan gösteren en önemli belgeden biri olması nedeniyle, peyzaj işlerinin teknik şartnamesinde “Yeni Yapılacak Parklara Ait” ibaresinin bulunması; bu işlerin yeni yapım/imalat kapsamında yapıldığına dair karardan önce, işin tanımlanması ve ihale türünün belirlenmesinde somut bir dayanak sağlar. Bu ifade yoksa ya da bakım-onarım amaçlı iş madde ve şartnameleri varsa, iş personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilebilir.

Soru: İdarenin yazılı açıklaması, peyzaj işlerinin yapım işi kapsamında olduğunu teyit etmese hukuki sonuç ne olur?
Cevap: İdarenin konuya ilişkin yazılı açıklaması, işin niteliğinin tespiti açısından destekleyici ve bağlayıcı olabilir. Eğer idare böyle bir teyit sağlamaz veya işin bakım-onarım hizmeti kapsamında olduğu izlenimi uyandırırsa, peyzaj işleri personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kabul edilip ihalenin buna göre değerlendirilmesi gerekebilir. Bu durumda belirsizlik oluşması nedeniyle itirazen şikâyet başvurularında haklılık payı doğabilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Peyzaj imalatlarının yeni park yapımı kapsamında yapım işi olarak değerlendirilmesi hangi gerekçeyle mevzuata uygundur?
Cevap: Peyzaj işlerinin teknik şartnamesinin “Yeni Yapılacak Parklara Ait Peyzaj İşleri” olarak düzenlenmiş olması ve idarenin bu işlerin mevcut parkların bakım-onarımına yönelik olmadığını yazıyla teyit etmesi, 696 sayılı KHK kapsamında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamındaki bakım ve onarım işleri ile yeni park yapımı kapsamındaki peyzaj işlerinin farklı nitelikte olması nedeniyle peyzaj imalatlarının yapım işi kapsamında değerlendirilmesi mevzuata uygundur.

Soru: Başvuru sahibinin, peyzaj işlerinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmesi ve bunun ihalenin iptali gerektiği yönündeki iddiası neden reddedilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin iddiası, peyzaj işlerinin mevcut parkların bakım ve onarımına yönelik hizmet alımı kapsamında olduğu varsayımına dayanırken, ihale konusu peyzaj işlerinin yeni park yapımına ilişkin yapım işleri kapsamında olduğu tespit edilmiş ve bu işlerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında olmadığı belirlenmiştir. Bu nedenle ihalenin iptali talebi yerinde görülmemiştir.

Soru: Peyzaj imalatlarının yapım işi kapsamında değerlendirilmesi ihale dokümanlarında hangi unsurlarla desteklenmiştir?
Cevap: İhale dokümanlarında iş kalemleri arasında inşaat, peyzaj, tesisat ve elektrik işleri yer almakta, toplam yaklaşık maliyet içinde peyzaj işlerinin önemli bir paya sahip olduğu belirtilmiştir. Ayrıca peyzaj işlerinin teknik şartnamesinin “Yeni Yapılacak Parklara Ait Peyzaj İşleri Teknik Şartnamesi” olarak isimlendirilmiş olması bu işlerin yeni yapım kapsamında olduğunu göstermektedir.

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesinde hangi somut tespitler etkili olmuştur?
Cevap: İdarenin peyzaj işlerinin yeni park yapımı kapsamında olduğunu yazıyla doğrulaması, peyzaj işlerinin toplam iş kapsamı içinde yapım işi niteliği taşıması, bakım-onarım hizmeti niteliğinde olmadığı ve 696 sayılı KHK kapsamında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında değerlendirilmemesi şikâyetin reddine temel oluşturmuştur.

Detaylı Analiz

İhalesi yapılan iş kapsamında tartışma konusu, ihale kalemleri arasında yer alan peyzaj imalatlarının yapım işi mi yoksa personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı mı olduğu yönündedir. Başvuru sahibi, belediyelerin personel çalıştırmalı hizmet alımı yapamayacağı gerekçesiyle, ihale konusu park yapımı içerisinde yer alan peyzaj işlerinin de hizmet alımı sayılması gerektiğini ve bu nedenle ihalenin iptali gerektiğini ileri sürmüştür. Uyuşmazlığın odağında, peyzaj imalatlarının niteliği üzerinden ihale türünün belirlenmesi ve bu belirlemenin hukuka uygunluğu yer almaktadır.

İhale dokümanları incelendiğinde, işin bileşenleri arasında inşaat, elektrik, mekanik ve peyzaj gibi yapım kalemlerinin yer aldığı, toplam yaklaşık maliyet içerisinde peyzaj imalatlarının önemli bir paya sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca işin teknik şartnamesinde geçen “Yeni Yapılacak Parklara Ait Peyzaj İşleri Teknik Şartnamesi” başlığı da, bu işlerin bakım-onarım değil yeni bir yapım faaliyeti kapsamında olduğu izlenimini pekiştirmektedir. Bu teknik içerik, peyzaj işlerinin süreklilik arz eden bir hizmet faaliyeti değil, proje bazlı ve yapım karakterinde işler olduğunu göstermektedir.

Bu olayda “esaslı unsur” tartışması, peyzaj işlerinin hizmet alımı kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği sorusuyla ilişkilidir. Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, yapım işinin ana unsurlarından birinin peyzaj imalatı olduğu göz önünde bulundurulmuştur. Peyzaj işlerinin sadece görünüşte değil, içerik ve maliyet açısından da yapım karakteri göstermesi, işin mahiyetinin belirlenmesinde esaslı göstergeler olarak dikkate alınmıştır. İdarenin yazılı teyidi de bu kapsamı desteklemiş ve tartışmaya açıklık getirmiştir.

İhale bir ortak girişim tarafından sunulduğunda, özellikle pilot ortağın iş deneyimi konusu kritik hale gelmektedir. Ancak somut olayda pilot ortağın iş deneyimiyle ilgili ayrı bir değerlendirme yapılmamıştır, dolayısıyla bu bağlamda başvuru sahibinin peyzaj işlerinin hizmet alımı sayılması gerektiğine ilişkin itirazı dışında, ortaklık yapısına yönelik özel bir hukuki uyuşmazlık bulunmamaktadır. Dolayısıyla iş deneyimine yönelik bireysel nitelikte bir eksiklik ya da uygunsuzluk söz konusu olmamıştır.

Kamu İhale Kurulu, söz konusu peyzaj işlerinin yeni park yapımı kapsamında olduğu, dolayısıyla yapım işi niteliği taşıdığı yönünde kanaate varmıştır. Kurul kararında, teknik şartname içeriği, yaklaşık maliyetteki oran ve idarenin açıklması bir bütün olarak değerlendirilerek, bu işlerin 696 sayılı KHK kapsamındaki personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Tüm bu gerekçelerle, başvuru sahibinin ihalenin iptaline yönelik iddiası yerinde bulunmamış ve şikâyet başvurusu reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.