Nakliye girdilerinde idarenin belirlediği poz ve formüller yerine fiyat teklifi kullanımı ile KDS-119 pozunda zarar öngören aşırı düşük teklif açıklamaları - 2018/UY.II-301

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/005
  • Gündem No: 20
  • Karar Tarihi: 30.01.2018
  • Karar No: 2018/UY.II-301
  • Başvuru Sahibi: Abdulkerim AKINCI-Özgehan Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: DSİ 20. Bölge Müdürlüğü
  • İKN: 2017/164473
  • İhale Adı: Kayacık Sulaması 1 Kısım (Kayacık+Doğanpınar) İhalesi

Özet

Nakliye girdilerine ilişkin formül kullanımı zorunluluğu ve zarar öngören analiz nedeniyle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmaması

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, nakliye kalemlerinin yalnızca malzeme teminine ilişkin olduğunu, tekliflerin nakliye dahil sunulduğunu, idarenin analiz formatlarının hatalı ve güncel olmadığını, taze beton nakliyesine ilişkin açıklama yapmanın mevzuata uygun olduğunu, KDS-119 pozunda idarenin hatalı değerlendirme yaparak zarar gösterdiğini, aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhale dokümanında nakliye girdileri için poz numarası ve taşıma formülleri verilmiş olup, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8 maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklamalarının ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına ve teknik şartnameye uygun olması gerekmektedir. Başvuru sahibinin nakliye girdilerine ilişkin açıklamalarının formül kullanımı yerine fiyat teklifi ile yapılması mevzuata aykırıdır. Ayrıca KDS-119 pozunda başvuru sahibinin zarar öngören analiz sunması, teklifin yapım yönteminin ekonomik olması, teknik çözümler veya özgünlük gibi avantajlı unsurlar kapsamında değerlendirilemez. Nakliye girdilerinde mesafe farklılığı ve taze beton nakliyesine ilişkin açıklama eksikliği nedeniyle açıklamalar uygun bulunmamıştır.

İdare Görüşü

İdare, aşırı düşük teklif sorgulamasında nakliye girdileri için poz numarası ve taşıma formülleri belirlemiş, açıklamaların bu formata uygun yapılmasını istemiş, başvuru sahibinin açıklamalarını uygun bulmamıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında idarece belirlenen poz numarası ve formüllerin kullanılmaması hangi hukuki sorunlara yol açabilir?
Cevap: İhale dokümanında nakliye ve benzeri girdiler için belirlenen poz numaraları ve taşıma formülleri, aşırı düşük teklif açıklamalarında uyulması gereken zorunlu standartlardır. Bu kurallara uyulmadan yapılan açıklamalar, ihale dokümanına aykırı sayılır ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması, itirazen şikayetlerin reddi gibi sonuçlara neden olabilir. Bu nedenle açıklamalar, idarenin belirlediği format ve yöntemlere tam olarak uygun yapılmalıdır.

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında zarar öngören analizler neden genellikle kabul edilmemektedir?
Cevap: Kamu ihaleleri kapsamında aşırı düşük tekliflerin açıklanmasında, teklifin ekonomik olmaması veya zarar etme beklentisi, avantajlı teknik yöntem veya özgün uygulama unsuru olarak değerlendirilmez. Zarar öngören analizler, teklifin sürdürülebilirliği veya makul ekonomik dayanağı olmadığını gösterdiğinden uygunluk koşulunu sağlamadığı kabul edilir ve teklifin elenmesine yol açabilir.

Soru: Nakliye girdilerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarında mesafe farklılıkları ve taşıma türüne göre gerekli açıklamalar neden önemlidir?
Cevap: Nakliye maliyetleri genellikle mesafeye ve taşıma şekline göre değişiklik gösterir. Bu nedenle aşırı düşük teklif sorgulamasında, mesafe farklılıkları ve taşımaya özgü özelliklerin (örneğin taze beton nakliyesi) ayrıntılı ve mevzuata uygun şekilde açıklanması gerekir. Yetersiz veya eksik açıklamalar, teklifin gerçekçi bir şekilde analiz edilmesini engeller ve uygunluk değerlendirmesinin olumsuz sonuçlanmasına neden olabilir.

Soru: İdarenin aşırı düşük teklif açıklamaları için belirlediği standart format ve hesaplama yöntemlerine riayet edilmemesinin uygulamadaki riski nedir?
Cevap: İdarenin belirlediği standartların ve hesaplama yöntemlerinin dışına çıkılması, teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının geçersiz sayılmasına yol açabilir. Bu durum, teklifin elenmesi veya itiraz yoluyla yapılan başvuruların reddedilmesine neden olur. Standartların dışına çıkılmasının gerekçeleri dokümanda açıkça desteklenmediği sürece, bu tür açıklamalar mevzuata aykırı bulunabilir.

Soru: Teknik avantaj, özgün yöntemin açıklanması ile zarar öngörülmesi aynı kapsamda değerlendirilir mi?
Cevap: Teknik avantaj ve özgün yöntem açıklamaları, aşırı düşük teklif açıklamalarında teklifin ekonomik olarak makul ve avantajlı olduğunu göstermek amacıyla yapılabilir. Ancak zarar öngörülmesi, aksi yönde, teklifin sürdürülebilirliğini ve gerçekçiliğini şüpheye düşürür. Bu nedenle zarar öngören analizler, teklifin avantajlı olduğu gerekçesi olarak değerlendirilmez ve genellikle kabul edilmez.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin nakliye girdilerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarında üçüncü şahıslardan alınan fiyat tekliflerini kullanması neden uygun bulunmamıştır?
Cevap: İhale dokümanında nakliye girdileri için açıkça belirlenen poz numarası ve taşıma formülleri bulunmakta olup, aşırı düşük teklif açıklamalarının bu formata uygun yapılması zorunludur. Başvuru sahibi, bu formüller yerine üçüncü şahıslardan alınan fiyat tekliflerini kullanmış, bu da ihale dokümanının zorunlu analiz formatına aykırı bulunmuştur. Bu nedenle açıklamalar mevzuata uygun görülmemiştir.

Soru: Başvuru sahibinin KDS-119 pozunda zarar öngörmesi aşırı düşük teklif açıklamaları bakımından neden kabul edilmemiştir?
Cevap: KDS-119 pozunda zarar öngören analiz, teklifin ekonomik ve teknik avantajlar veya özgün yöntemler gibi gerekçelerle avantajlı olduğuna dair bir açıklama olarak değerlendirilemez. Kurul, zarar öngörmenin önerilen yöntemlerin avantajlılığı kapsamında sayılmayacağını belirtmiş, dolayısıyla bu açıklamayı uygun bulmamıştır.

Soru: Başvuru sahibinin taze beton nakliyesi ve nakliye mesafe farklılıklarına ilişkin açıklamalarının yetersiz bulunmasının sonuca etkisi ne olmuştur?
Cevap: Nakliye mesafeleri ile taze beton nakliyesine ilişkin açıklamaların eksik ve yetersiz olması, ilgili taşımaya dair detaylı ve mevzuata uygun açıklama yapılmadığını göstermiştir. Bu durum, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmamasına ve itirazen şikayetin reddine neden olmuştur.

Soru: İdarenin aşırı düşük teklif sorgulamasında belirlediği yönteme uyulmamasının itirazen şikayet sonucuna etkisi nedir?
Cevap: İdare, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevcut poz numarası ve taşıma formüllerine uygun şekilde yapılmasını şart koşmuştur. Başvuru sahibi bu yöntemi uygulamadığı için açıklamalar uygun bulunmamış, bu da itirazen şikayetin reddedilmesine doğrudan yol açmıştır.

Detaylı Analiz

Uyuşmazlık, bir ihalenin aşırı düşük teklif değerlendirme sürecinde nakliye girdilerine ilişkin yapılan açıklamaların dayandığı yöntem ile belirli bir analiz kaleminde öngörülen zarar üzerinden ortaya çıkmıştır. Başvuru sahibi, idarece öngörülen analiz formatına aykırı olarak nakliyeye dair hesaplamalarını üçüncü şahıslardan aldığı fiyat tekliflerine dayandırmış, ayrıca KDS-119 pozunda zarar öngören bir analiz sunmuştur. Söz konusu açıklamaların usule uygun değerlendirilmediği gerekçesiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesini talep etmiştir.

İhale sürecinde tartışılan temel mesele, nakliye giderlerinin açıklanmasında idarenin şartnamede belirlediği poz numaraları ve bu pozlara bağlı taşıma formüllerinin dışına çıkılıp çıkılamayacağıdır. Başvuru sahibi, nakliye giderlerine konu malzemelerin tesliminin teklif fiyatları içinde olduğunu ve idarenin analiz formatının hatalı olduğuna dayanarak farklı bir yöntemle açıklama yapmıştır. Ancak idare, ihale dokümanında yer alan taşıma formüllerinin kullanılmasını zorunlu tutmuş, başvuru sahibinin bu hususa uymamış olması nedeniyle açıklamaları uygun bulmamıştır.

Kurul değerlendirmesinde, ihale dokümanında açıkça belirlenen taşıma pozları ve formüllerin bağlayıcı olduğunu, bunların dışındaki yöntemlerle yapılan açıklamaların geçerli sayılamayacağını vurgulamıştır. Özellikle KDS-119 pozunda yapılan açıklamada, maliyetin zarar düzeyinde kalması, teklifin ekonomik ve teknik avantajlara dayandığı ileri sürülerek savunulmuşsa da, zarar öngörüsünün bu tür avantajlılık beyanları kapsamında değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir. Bu çerçevede, başvuru sahibinin analiz yönteminin esaslı biçimde dokümana aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca nakliye giderlerinin açıklanmasında, taze beton taşıması gibi önemli detaylara ilişkin bilgi eksikliği ve taşıma mesafelerinde gerçeğe uygun olmayan varsayımların yapılması da değerlendirmeyi etkileyen unsurlar arasında yer almıştır. Taşımanın türüne özgü özelliklerin dikkate alınmaması ve mevzuata uygun şekilde gerekçelendirilememesi açıklamaların tamamının yetersiz kabul edilmesine neden olmuştur.

Sonuç olarak Kurul, başvuru sahibinin yaptığı açıklamaların ihale dokümanı ve bağlayıcı mevzuat hükümlerine uygun olmaması nedeniyle aşırı düşük teklif açıklamalarını geçerli kabul etmemiştir. Zarar öngörülmesi, taşıma formüllerine uyulmaması ve unsurların yetersiz açıklanması nedeniyle itirazen şikayet başvurusu reddedilmiş, bu kararla birlikte başvuru sahibinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.