KÜNYE
- Toplantı No: 2017/013
- Gündem No: 21
- Karar Tarihi: 15.03.2017
- Karar No: 2017/UY.III-806
- Başvuru Sahibi: Kanun İnş. Petrol Oto. Mad. Tek. Gıda Müh. San. Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 19. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/519458
- İhale Adı: Sivas Ulaş Karacalar Göleti Sulaması
Özet
İhale yeterlik belgesinde aranan ortaklık süresi şartına uyulmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, idarenin ihaleye katılım için istenen KİK031.3/Y standart formu yerine, iş deneyimi belgesi kapsamında kullanılan ve sadece bir yıl boyunca %50’den fazla hisseye sahip olduğunu gösteren belge sunduğunu, bu belgedeki bilgi eksikliğinin tamamlatılabileceğini ve ticaret sicil gazeteleri ile mühendis ortağın beş yıldır %51 hisse sahibi olduğunu kanıtladığını iddia ederek teklifinin değerlendirmeye alınmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri uyarınca, mühendis ortağın en az beş yıldır kesintisiz şekilde %51 veya daha fazla hisseye sahip olduğunu gösteren KİK031.3/Y numaralı standart formun sunulması zorunludur. Başvuru sahibinin sunduğu belge ise bu şartı sağlamamakta olup, ticaret sicil gazeteleri bu belge yerine ikame edilemez. Ayrıca, belgedeki ‘en az beş yıldır kesintisiz %51 hisse’ beyanı belgenin asli unsuru olup, bilgi eksikliği kapsamında tamamlatılamaz. Bu nedenle, başvuru sahibinin yeterlik belgesi mevzuata uygun değildir.
İdare Görüşü
İdare, başvuru sahibinin sunduğu belgenin ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak kabul edilmediğini, mevzuata uygun belge sunulmadığı gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakıldığını belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhalelerde ortaklık süresi ve pay oranına ilişkin yeterlik belgelerinde, belge içeriğindeki süre ve pay oranı şartlarında hangi durumlarda esneklik gösterilebilir?
Cevap: Ortaklık süresi ve hissedarlık oranına ilişkin koşullar, yeterlik belgesinde asli unsurlar arasında sayılır. Bu nedenle, özellikle en az beş yıl kesintisiz ve belirli bir oranda hisse sahipliği gibi şartlar açık ve zorunluysa, bu süre ve oran açısından esneklik sağlanması ya da eksik bilgilerin tamamlatılması genel uygulamada mümkün değildir. Belgede öngörülen asgari süre ve oran koşullarını karşılamayan belgeler yeterlik belgesi olarak kabul edilmez.
Soru: İhale sürecinde, standart form olarak belirlenmiş bir belge yerine ticaret sicil gazeteleri gibi diğer belgelerin sunulması durumunda nasıl bir yaklaşım izlenmelidir?
Cevap: Standart form olarak ihale dokümanında veya mevzuatta belirlenen belge, istenilen teknik ve hukuki bilgileri doğrudan gösterdiği için önceliklidir. Ticaret sicil gazeteleri gibi belgeler destekleyici veya tamamlayıcı belge olarak değerlendirilebilir ancak doğrudan standardın yerine geçemez. Dolayısıyla, sadece standart formda öngörülen belge yerine farklı belge sunulmuşsa, bu durum teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurabilir.
Soru: İdarelerin tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması kararı öncesinde, teklif sahiplerinden belge eksikliklerinin tamamlatılmasını istemeleri zorunlu mudur?
Cevap: Belge eksikliğinin niteliğine göre değişiklik göstermekle birlikte, yeterlik belgesindeki asgari sürenin, oranların veya standardın yerine getirilmemesi gibi temel ve asli unsurlarda eksiklikler tamamlatılamaz. Bu tür durumlarda idarenin belge tamamlama talebi yapması beklenmeyebilir ve teklif değerlendirme dışı bırakılabilir. Ancak tamamlanabilir nitelikteki daha küçük usul eksikliklerinde tamamlama istenmesi uygun bulunmaktadır.
Soru: İhalelerde mühendis ortağın hisse sahipliği ile ilgili şartların yerine getirildiğinin kanıtlanması için hangi tür belgeler sunulmalıdır?
Cevap: İlgili mevzuat ve idari şartnamelerde belirlenen standart forma uygun belgelerin sunulması gerekmektedir. Bu belgeler doğrudan mühendis ortağın belirtilen süre ve oranlarda hisseye sahip olduğunu net bir şekilde göstermelidir. Standart formun dışında kalan belgeler, örneğin ticaret sicil gazeteleri yahut farklı iş deneyimi belgeleri, bu özel şartın yerine getirilmesini ispatlamak için tek başına yeterli kabul edilmez.
Soru: İhalelerde ortaklık süresi ve pay oranına ilişkin belgede belirtilen şartlar bilgi tamamlamaya konu edilebilir mi?
Cevap: Genel olarak, belgede aranan süre ve oranlar gibi esaslı şartlar bilgi tamamlamaya konu edilmez. Çünkü bu unsurlar, belgenin geçerliliği için temel koşullardır ve eksikliğinin giderilmesi, yeni bir belge sunulmasını gerektirebilir. Bu nedenle belge purofesiayang açıkça karşılayamazsa, belge eksik sayılır ve teklif değerlendirme dışı bırakılır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin sunduğu, mühendis ortağın sadece bir yıl boyunca %50’den fazla hisseye sahip olduğunu gösteren belge neden yeterli bulunmamıştır?
Cevap: Çünkü ihalede istenen belge, mühendis ortağın en az beş yıldır kesintisiz şekilde %51 veya daha fazla hisseye sahip olduğunu gösteren standart forma uygun belge olmalıdır. Sunulan belge ise bu beş yıllık kesintisiz ve asgari %51 hisse şartını sağlamadığı için yeterli sayılmamıştır.
Soru: Ticaret sicil gazeteleri, başvuru sahibinin beş yıldır süregelen hissedarlık şartını kanıtlamak için sunulan belge yerine kullanılabilir mi?
Cevap: Hayır, ticaret sicil gazeteleri istenen standart formun yerine geçmez. İhalede zorunlu olan belgenin asli unsuru olan beş yıllık kesintisiz ve asgari %51 hisse sahipliğini doğrudan gösteren standart formun sunulması gerekmektedir.
Soru: Başvuru sahibinin belge sunumundaki eksiklikler bilgi tamamlama kapsamında yer alabilir mi?
Cevap: Hayır, mühendis ortağın beş yıl kesintisiz %51 hisse sahibi olma şartı belgenin asli bir unsurudur ve bu nitelikteki eksiklikler tamamlatılamaz. Dolayısıyla bilgi tamamlama yoluyla eksiklik giderilemez.
Soru: İdarenin, başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bırakması hukuki açıdan nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İdarenin, mevzuatın açık gerekliliği olan standart forma uygun belgeyi sunmayan başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bırakması hukuka uygun bulunmuştur ve itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye katılmak isteyen bir isteklinin, mühendis ortağın belirli bir hisse oranıyla uzun süreli ortaklık koşulunu taşıdığını gösteren belgeyi sunmaması üzerine teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, somut uyuşmazlığı oluşturmuştur. Başvuru sahibi, idare tarafından zorunlu tutulan ve belirli bir standart forma uygun belgenin yerine, başka bir formda hazırlanmış ve sadece bir yılı kapsayan farklı bir belge sunduğunu, bu eksikliğin ticaret sicil gazeteleriyle giderilebileceğini ve bilginin sonradan tamamlanabileceğini ileri sürmüştür. Ancak idare, formun mevzuatla belirlenmiş içeriğine uygun belge sunulmadığı gerekçesiyle bu teklifin geçerli kabul edilmediğini belirtmiştir.
Tartışmanın odağında, ihaleye katılım için istenen niteliklere uygun belgenin niteliği yer almaktadır. Bu kapsamda, mühendis ortağın en az beş yıldır kesintisiz biçimde %51 veya daha fazla hisseye sahip olduğunun, belirlenmiş standart bir form ile kanıtlanması şartı aranmıştır. Başvuru sahibinin sunduğu belge ise yalnızca bir yıl süreyle %50’den fazla hisseye sahip olduğunu göstermekte olup, hem istenen süreyi hem de oranı karşılamamaktadır. Kurul değerlendirmesinde, bu belgenin ihalede yeterlik göstergesi olarak kabul edilemeyeceği, ihaleye katılım koşulunun bu belgeyle kanıtlanamadığı sonucuna varılmıştır.
Belgenin içerdiği süre ve oran nitelikleri, uyuşmazlıkta asli unsur olarak değerlendirilmiştir. Kurul, en az beş yıl kesintisiz ortaklık süresi ve %51 hisse oranı şartının belgede açıkça yer almasının zorunlu olduğunu belirtmiştir. Bu bilgilerin eksik olması durumunda, tamamlatma yoluyla giderilmesi mümkün görülmemiştir. Uyuşmazlıkta konu edilen formun içeriği, onun geçerliliği için temel bir unsur olarak ele alınmış; bu nedenle eksiklik bir bilgi eksikliği değil, asli nitelikte bir belge yetersizliği olarak kabul edilmiştir.
Kurul kararında, başvuru sahibinin sunduğu ticaret sicil gazetelerinin istenen yeterlik belgesi yerine kullanılamayacağına özel olarak işaret edilmiştir. Bu belgeler yalnızca destekleyici materyal niteliğinde olup, mevzuatla öngörülmüş standart formun yerini tutmaz nitelikte değerlendirilmiştir. Dolayısıyla, ihale dokümanında açıkça belirtilen belgenin şekilsel ve içeriksel gereklerini taşımayan belgeyle yapılan başvurunun kabul edilmemesi, mevzuata uygun bulunmuştur.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuka uygun bularak itirazen şikayet başvurusunu reddetmiştir. Belgenin içeriğinde aranan temel koşulların sağlanmaması, mevzuata dayalı açık bir eksiklik olarak görülmüş ve bu tür eksikliklerin sonradan giderilmesine olanak tanınmayacağı ifade edilmiştir. Kurul, hem belgenin türüne hem de içeriğine ilişkin biçimsel ve maddi gereklerin birlikte sağlanmasının gerektiğine vurgu yaparak, değerlendirme dışı bırakma işleminin yerinde olduğu kanaatine varmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.