İtirazen şikayette vekaletname ve başvuru bedelinin süresi içinde sunulmaması nedeniyle şekil eksikliği iddiası - 2021/UY.IV-1280

KÜNYE

  • Toplantı No: 2021/027
  • Gündem No: 6
  • Karar Tarihi: 30.06.2021
  • Karar No: 2021/UY.IV-1280
  • Başvuru Sahibi: Geyik İnş. Malz. Nak. Beton Mam. Elem Mad. Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Çankırı Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
  • İKN: 2008/67891
  • İhale Adı: Beton Parke ve Bordür Yol ve Tretuvar Kaplama

Özet

İtirazen şikayet başvurusundaki şekil eksikliklerinin süresi içinde tamamlanmaması nedeniyle başvurunun reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, teminatın gelir kaydedilmesinin mevzuata aykırı olduğunu iddia ederek itirazen şikayet başvurusunda bulunmuştur.

Kurul Değerlendirmesi

İdari merci tecavüzü kararı ve ekleri incelendiğinde, başvuru sahibinin vekaletname ve imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğini süresi içinde sunmadığı, ayrıca 4734 sayılı Kanun’un 53. maddesi (j) bendinin 2 numaralı alt bendi uyarınca yatırılması zorunlu olan başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı tespit edilmiştir. İtirazen şikayet başvurusundaki şekil eksikliklerinin 10 günlük süre içinde giderilmesi gerekirken, bu süre içinde eksiklikler tamamlanmamıştır. Başvuru bedelinin güncel tutarının yaklaşık maliyet üzerinden kolaylıkla hesaplanabileceği ve başvuru sahibinin bu yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşılmıştır.

İdare Görüşü

İdare, şikayet başvurusunu süresi içinde yapılmadığı ve şekil şartlarının tamamlanmadığı gerekçesiyle reddetmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İtirazen şikayet başvurularında vekaletname ve imza sirkülerinin sunulması neden önem taşır ve bu belgelerin süresi içinde teslim edilmemesi ne tür hukuki sonuçlar doğurabilir?
Cevap: İtirazen şikayet başvurularında vekaletname ve imza sirküleri, başvuruyu yapan kişinin yetkili olduğunu gösterir. Bu belgelerin süresi içinde sunulmaması, başvurunun şekil yönünden eksik kabul edilmesine ve başvurunun reddedilmesine yol açabilir. Yetki belgesi olmadan yapılan başvurular, mevzuat gereği incelemeye alınmayabilir ve bu durum ihale sürecinin hukuka uygunluğunun sağlanması açısından önem taşır.

Soru: İtirazen şikayet başvurularında belirlenen tamamlama süresi içinde başvuru bedelinin yatırılmaması nasıl değerlendirilmektedir ve bu konuda uygulamada ne tür hatalar yapılabilmektedir?
Cevap: Başvuru bedelinin mevzuatta öngörülen sürede yatırılmaması başvurunun şekil yönünden eksik olması anlamına gelir. Uygulamada, başvuru sahipleri bu süreyi takip edemeyebilir veya bedelin hesaplanmasında hata yapabilirler. Bu durum, Kurul veya kurum tarafından başvurunun işleme alınmaması ve reddedilmesine sebep olabilir. Başvuru bedeli, yaklaşık maliyete göre kolaylıkla hesaplanabilir; bu nedenle yatırılmaması başvurunun hükümden düşürülmesine yol açabilir.

Soru: İtirazen şikayet başvurularında başvuru eksikliklerinin tamamlanması için öngörülen süre kaç gündür ve bu sürenin geçirildiği durumlarda hangi sonuçlarla karşılaşılır?
Cevap: İtirazen şikayetlerde başvuru eksikliklerinin tamamlanması için genellikle 10 günlük süre tanınır. Bu sürede vekaletname, imza sirküleri ve başvuru bedeli gibi zorunlu belgeler sunulmaz veya eksiklik tamamlanmazsa, başvuru şekil yönünden eksik sayılabilir ve reddedilebilir. Süre sonunda tamamlanmayan eksiklikler başvurunun değerlendirilmeden elenmesine sebep olur.

Soru: Yaklaşık maliyetin itirazen şikayet başvuru bedelinin hesaplanmasında referans alınması zorunluluğu uygulamada hangi sorunlara yol açabilmektedir?
Cevap: Yaklaşık maliyetin hesaba katılmaması veya yanlış hesaplanması başvuru bedelinin eksik yatırılmasına neden olabilir. Uygulamada, başvuru sahipleri ayrıntılı hesaplama yapmadan veya güncel yaklaşık maliyet bilgisini göz önüne almadan bedeli yatırabilir. Bu da şekil eksikliği oluşturur ve başvurunun reddi sonucunu doğurabilir. Başvuru bedelinin yaklaşık maliyete göre hesaplanması uygulamada dikkatle takip edilmelidir.

Soru: İtirazen şikayetlerde şekil eksikliklerinin tamamlanmaması halinde, başvurunun incelenmesi yerine doğrudan reddedilmesine ilişkin mevzuat hükümlerinin yorumu uygulamacılar arasında nasıl tereddüt yaratabilmektedir?
Cevap: Mevzuatta şekil eksiklikleri için tamamlanma süresi verilmiş olsa da, bu sürenin geçmesi halinde red işleminin zorunlu olup olmadığı veya idarenin takdir alanına girip girmediği bazen tartışma konusu olabilir. Bazı uygulamalarda eksiklikler esnetilmeye çalışılırken, resmi inceleme kurumları bu tür sürelere riayet olmadığında başvuruyu doğrudan şekil yönünden reddetmektedir. Bu konuda kesin ve katı uygulama yapılması, sürenin gözetilmesini zorunlu kılar.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusundaki vekaletname ve başvuru bedelini süresi içinde sunmaması başvurunun kabul edilmemesine nasıl sebep olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibi vekaletname ve başvuru bedelini 10 günlük tamamlama süresi içinde Kuruma sunup yatırmamıştır. Bu eksiklikler süresi içinde giderilmediği için itirazen şikayet başvurusu şekil yönünden uygun bulunmamış ve bu nedenle başvuru, ilgili mevzuat uyarınca reddedilmiştir.

Soru: İdari merci tecavüzü kararında belirtilen eklerin incelemesi itirazen şikayet başvurusunda eksikliklerin tespiti açısından ne ifade etmiştir?
Cevap: İncelemede başvuru sahibinin vekaletnamenin aslı veya onaylı örneğini ve imza sirkülerini süresi içinde sunmadığı, ayrıca mevzuat gereği yatırılması zorunlu olan başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı saptanmıştır. Bu tespitler eksikliklerin süresi içinde tamamlanmadığını göstermiştir.

Soru: Başvuru bedelinin hesaplanması konusunda başvuru sahibi nasıl bir yükümlülük altındadır ve bu vakada bu yükümlülük nasıl yerine getirilmemiştir?
Cevap: Başvuru sahibi, başvuru bedelini yaklaşık maliyet üzerinden kolaylıkla hesaplayıp Kurum hesabına yatırmakla yükümlüdür. Ancak bu vakada başvuru sahibi başvuru bedelini süresi içinde yatırmamış ve bu yükümlülüğünü yerine getirmemiştir.

Soru: Başvurunun şekil yönünden reddine karar verilmesinde hangi mevzuat hükmü temel alınmıştır ve bu hüküm hangi şartların gerçekleşmemesine dayanmaktadır?
Cevap: Başvurunun şekil yönünden reddi, ilgili Kanun’un başvuru bedelinin yatırılması ve vekaletname ile imza sirkülerinin sunulması zorunluluğunu içeren hükümleri uyarınca verilmiştir. Bu eksiklikler 10 günlük sürede tamamlanmadığı için reddine karar verilmiştir.

Detaylı Analiz

İtirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddiyle sonuçlanan bu vakada, temel uyuşmazlık başvuru sahibinin başvuru süreci içinde gerekli belgeleri ve başvuru bedelini Kuruma sunmaması üzerine yoğunlaşmıştır. Başvuruya dayanak olan iddia, geçici teminatın gelir kaydedilmesinin hukuka aykırı olduğu yönündedir. Ancak Kurul’un önüne gelen mesele, bu esas iddiadan ziyade başvurunun usul kurallarına uygun yapılıp yapılmadığıyla ilgilidir. Taraflar arasında esas uyuşmazlığa ilişkin değerlendirme yapılmadan önce, şekli nitelikteki başvuru koşullarının sağlanıp sağlanmadığı incelenmiştir.

Başvuru sahibi, itirazen şikâyet dilekçesiyle birlikte vekaletname ve imza sirkülerinin aslını veya onaylı örneğini süresi içinde Kuruma sunmamış ve başvuru bedelini öngörülen 10 günlük tamamlama süresi içinde yatırmamıştır. Bu eksiklikler, Kurum tarafından esas incelemeye geçilmeden önce fark edilmiş ve belgelerin süresi içinde sunulmaması nedeniyle işlem yapılamamıştır. İdari merci tecavüzü kararı ve eklerinin incelenmesi sonucu da bu durum netlik kazanmış, başvuru dosyasında süresi geçmiş şekilde tamamlanan veya hiç sunulmayan belge ve bedelin varlığı başvurunun işleme alınamamasına neden olmuştur.

Bu vakada değerlendirme şekil yönünden olduğu için “esasa etkili olmayan eksiklikler” veya “esasa etkisi olan unsurlar” ayırımı önem kazanmıştır. Kurul, başvuru bedelinin yatırılması ve yetki belgelerinin sunulması gibi unsurların şekli görünse de başvurunun esasına girilmesini mümkün kılan ön koşullar olduğunu açık biçimde ortaya koymuştur. Bu noktada, söz konusu belgelerin yokluğu, yalnızca şekli bir eksiklik değil, başvurunun kabul edilebilirliğini doğrudan etkileyen esaslı bir unsur olarak değerlendirilmiştir.

İtirazen şikayet başvurusunun bir şirket adına yapılması halinde yetkiyi gösteren belgelerin süresi içinde sunulması, başvurunun arkasındaki gerçek irade ve yetkinin ortaya konulması açısından kritik görülmektedir. Bu vakada vekâletnamenin ve imza sirkülerinin zamanında ibraz edilmemesi, başvuru sahibinin başvuru yapma ehliyetini göstermekten aciz kaldığı anlamına gelmiştir. Aynı şekilde, başvuru bedelinin zamanında yatırılmaması da başvurunun finansal anlamda geçerlilik kazanmasına engel oluşturmuştur. Kurum, yaklaşık maliyete göre kolaylıkla hesaplanabilecek bu tutarın yatırılmamasını, sürenin geçirilmiş olması nedeniyle telafi edilemez bir eksiklik olarak yorumlamıştır.

Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, bu unsurların yerine getirilmemesini başvurunun şekil yönünden reddi için yeterli görmüş, esas iddialara dair herhangi bir değerlendirme yapılmasına geçilmemiştir. Kurul’un bu yaklaşımı, başvuru sahibinin şekil kurallarına uygun hareket etmeden içerik yönünden bir denetim bekleyemeyeceğini ortaya koymaktadır. Uygulamada da sıkça karşılaşılan bu tür durumlar, şekil kurallarının özenle takip edilmemesi hâlinde başvuruların daha baştan elenebileceğini ve bu gibi şekli eksikliklerin idari yargı önüne taşınmadan önce son değerlendirme merciinde kesin nitelikte sonuç doğurduğunu göstermektedir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.