KÜNYE
- Toplantı No: 2022/053
- Gündem No: 40
- Karar Tarihi: 16.11.2022
- Karar No: 2022/UY.II-1422
- Başvuru Sahibi: Çali İnşaat Taşımacılık Maden Taahhüt Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi - Öz Gönül İnşaat Otomotiv Madencilik Orman Ürünleri Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: DSİ 18. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2022/742211
- İhale Adı: Afyonkarahisar Bayat Asarcık Toplulaştırma Yolu ve Sanat Yapıları
Özet
İş ortaklığının pilot ortağının iş hacmi bilgilerini yeterlik tablosunda beyan etmemesi nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması uygun bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, iş ortaklığının yeterlik bilgileri tablosunda ekonomik mali yeterliğe ilişkin beyan edilen belgelerin idarece aranan yeterlik koşullarını karşıladığı ve teyidinin yapılmasının mümkün olduğu, idarenin yanlış ve eksik değerlendirme yaptığı, teklifinin geçerli sayılması ve ihalenin kendilerinde bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale konusu işin yapım işi olduğu, iş hacmini gösteren belgelerin ihale yılı öncesi yıla ait olması gerektiği ve iş hacmi kriterlerinin her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanmasının zorunlu olduğu tespit edilmiştir. İdari şartnamede iş hacmini tevsik eden toplam ciro veya fatura tutarının yeterlik bilgileri tablosunda açık ve eksiksiz beyan edilmesi gerektiği, başvuru sahibinin pilot ortağı tarafından bu beyanın yapılmadığı, EKAP üzerinden teyit edilebilecek herhangi bir bilginin sunulmadığı, dolayısıyla teklifin esasını değiştirecek nitelikte eksiklik bulunduğu anlaşılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru 1: İş ortaklığındaki pilot ortağın yeterlik bilgileri tablosunda iş hacmi bilgilerinin eksik veya hiç beyan edilmemesi ihale teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açar mı?
Cevap: İş ortaklığında, özellikle pilot ortağın iş hacmi bilgilerini yeterlik tablosunda açık ve eksiksiz olarak beyan etmemesi teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak görülür. Bu durumda, idarenin teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuka uygun bulması yaygın ve yerleşik uygulamadır.
Soru 2: İş ortaklıklarında ekonomik ve mali yeterlik şartlarının iş hacmi açısından nasıl hesaplanması gerekir?
Cevap: İş hacmi bakımından ekonomik yeterliğin hesaplanmasında, iş ortaklığının her bir ortağının, ortaklık payına isabet eden oranda iş hacmini sağlaması beklenir. Yani sadece ortaklığın toplamı değil, her ortağın iş ortaklığı payı oranında iş hacmi beyan edip bu şartı sağlamış olması gereklidir.
Soru 3: İhale dokümanında iş hacminin tevsiki için istenen belgelerin özellikleri ve beyan şekli nasıl olmalıdır?
Cevap: İdari şartname veya yeterlik belgeleri, iş hacmi tutarlarının; yani genellikle toplam ciro veya fatura tutarlarının, iş ortaklığı ve her ortak için açık, eksiksiz ve doğrudan yeterlik tablosunda beyan edilmesini şart koşar. Bu bilgiler ayrıca genellikle ihale yılı öncesi yıla ait olmalı ve devlete ait veya sistem tarafından teyit edilebilir nitelikte sunulmalıdır.
Soru 4: Yeterlik belgelerindeki iş hacmi bilgilerinin mevzuata veya dokümana uygun olarak sunulmaması durumunda idarenin belgeyi doğrulama veya eksikliği tamamlama yükümlülüğü var mıdır?
Cevap: İdarenin, eksik veya yanlış sunulan iş hacmi beyanlarını kendi inisiyatifiyle tamamlama veya düzeltme yükümlülüğü sınırlıdır. Özellikle, iş hacmi tutarı gibi ekonomik yeterlikle ilgili temel bilgiler eksik beyan edilmiş ve sistemden doğrulama sağlanamıyorsa, idarenin bu eksikliği gidermesi beklenmez ve teklif değerlendirme dışı kalabilir.
Soru 5: EKAP veya benzeri sistemler üzerinden teyit edilebilir belgeler sunulmadığında iş hacmi beyanının geçerliliğine nasıl yaklaşılır?
Cevap: İş hacmi beyanı EKAP gibi sistemlerde teyit edilme imkanı bulunan bir alansa, yeterlik tablosunda bu bilgiler açıkça ve eksiksiz olarak bulunmazsa, saha uygulamasında teklifin esasını değiştiren eksiklik kabul edilir. Bu nedenle, teyit edilebilir bilgi sunulmaması veya açıklık kazandırılmaması idarenin değerlendirmesini etkilemez ve itirazlar genellikle reddedilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru 1: İş ortaklığının pilot ortağının iş hacmi bilgilerini yeterlik tablosunda beyan etmemesi durumunda, bu eksiklik teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirir mi?
Cevap: Evet, pilot ortağın iş hacmi bilgilerini yeterlik tablosunda beyan etmemesi teklifin esasını değiştirecek nitelikte eksiklik olarak değerlendirilmiş ve bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmuştur.
Soru 2: İş hacmi bilgileri bakımından iş ortaklığındaki her bir ortağın yeterlik şartlarını hangi ölçüte göre sağlaması beklenmiştir?
Cevap: İş hacmi kriterlerinin her bir ortak tarafından, iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur ve bu nedenle pilot ortağın beyanı olmadan ortaklığın tümünün yeterlik koşullarını yerine getirmiş sayılması mümkün değildir.
Soru 3: İhale dokümanı yeterlik tablosunda iş hacmi bilgilerinin beyan edilmesi bakımından ne gibi bir açık düzenleme içermektedir?
Cevap: İdari şartnamede iş hacmi tutarlarının toplam ciro veya fatura tutarları şeklinde açık ve eksiksiz olarak yeterlik tablosunda beyan edilmesi şart koşulmuştur; bu kural iş ortaklığı pilot ortağı için de geçerlidir ve buna uyulmaması ihale sürecinde eksiklik olarak değerlendirilmiştir.
Soru 4: Başvuru sahibinin iddiası olan yeterlik koşullarının sağlandığının teyit edilmesi talebi neden kabul edilmemiştir?
Cevap: Çünkü pilot ortağın yeterlik bilgileri tablosunda iş hacmi beyanı eksik kalmış ve EKAP üzerinden teyit edilmesini sağlayacak herhangi bir bilgi sunulmamıştır; ayrıca bu tür belgelerin ihale yılı öncesine ait olması gerektiği ve sunulmaması nedeniyle idarenin tevsik ve değerlendirmesindeki hata iddiası reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İncelemeye konu ihalede, başvuru sahibi iş ortaklığının teklifinin, yeterlik bilgileri tablosunda iş hacmine ilişkin beyan eksikliği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması üzerine idareye ve sonrasında Kurula başvurmuştur. Uyuşmazlığın temelinde, pilot ortağın yeterlik bilgileri tablosunda toplam ciro veya fatura tutarına ilişkin herhangi bir beyan sunmaması yer almakta olup, bu eksikliğin teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açıp açmayacağı tartışılmıştır. Başvuru sahibi, yeterlik belgelerinin idarenin erişimine açık sistemlerde mevcut olduğunu ve teyit imkanının bulunduğunu öne sürerek, teklifinin geçerli sayılmasını talep etmiştir.
İhale sürecindeki uyuşmazlık, özellikle iş hacmine ilişkin beyanın, sadece varlığının değil, şeklen ve içerik açısından da eksiksiz sunulmasının zorunlu olup olmadığı noktasında yoğunlaşmıştır. Değerlendirme süreci itibarıyla idari şartnamede yeterlik bilgileri tablosunda iş hacmini oluşturan toplam ciro veya fatura tutarlarının açıkça yazılması gerektiği düzenlenmişken, pilot ortağın bu bölümü boş bırakması, ya da sistemsel teyide imkân tanıyacak bilgi sunmaması, idare tarafından anlamlı bir eksiklik olarak değerlendirilmiştir. Ek olarak, bu beyanın eksikliği, yalnızca şekli bir hata olarak değil, teklifin esasını etkileyen bir unsur olarak ele alınmıştır.
Bu vakada “esaslı unsur” kavramı iş hacmi bilgilerinin eksik beyanıyla bağlantılı şekilde değerlendirilmiştir. İş hacmi, ekonomik ve mali yeterliğin temel göstergelerinden biri olarak kabul edildiğinden, bu husustaki bir eksiklik ihale sürecinin çekirdek öğelerinden birini doğrudan etkiler. Kurul değerlendirmesinde, teklifin esasını değiştirecek ölçüde bilgi eksikliği bulunduğu belirtilmiş ve bu yorum, eksik beyanın ihale mevzuatı çerçevesindeki anlamlılık düzeyine işaret etmiştir. Bu bağlamda, şeklen yapılan beyanın ötesinde, içeriği itibarıyla da eksiksiz ve gerçek veriyle sunulmasını esaslı unsur kapsamında değerlendirilmiştir.
Pilot ortak sıfatını taşıyan tarafın, iş ortaklığındaki ağırlığı nedeniyle, iş hacmi kriterlerini karşılama yükümlülüğü de bu oran dahilinde önem taşımaktadır. Bu değerlendirmede, iş ortaklığının bütününün yeterli kabul edilmesi için her bir ortağın, payı oranında yeterliği sağlaması gerektiği yönündeki yaklaşım esas alınmış, pilot ortağın iş hacmi beyanında bulunmaması diğer ortağın sunacağı verilerle telafi edilememiştir. Dolayısıyla pilot ortağın belge sunmaması ya da yeterlik tablosuna bilgi yazmaması, ortaklığın genel yeterlik iddiasını geçersiz kılmıştır.
Kurul kararında ihale dokümanında açıkça öngörülen beyan düzenine işaret edilmiş, pilot ortak tarafından iş hacmine ilişkin bir veri beyanında bulunulmaması ve teyide elverişli bilgi sunulmaması teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının hukuken geçerli bir gerekçesi olarak kabul edilmiştir. İdarenin bu yöndeki tutumu eksik değerlendirme ya da yanlış uygulama olarak görülmemiş, aksine ihale sisteminde olası eşitsizlikleri önleyici nitelikte değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, yapılan itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiş ve teklifin geçersizliği karara bağlanmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.