KÜNYE
- Toplantı No: 2020/038
- Gündem No: 21
- Karar Tarihi: 02.09.2020
- Karar No: 2020/UY.II-1462
- Başvuru Sahibi: Suryol İnşaat Madencilik Turizm San. ve Tic. A.Ş. - Kılıç Kardeşler Maden İnş. Müh. Proje Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları Genel Müdürlüğü 16. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2020/183975
- İhale Adı: Karayolları 16 Bölge Müdürlüğü 165 (Kangal) Şube Şefliği, 166 (İliç) Şube Şefliği ve Bölge Dahili Yollarda Konkasörle Kırılmış Asfalt Mıcırı Temini, Nakli, Temel Yapılması ile Sathi Kaplama Yapılması İşi
Özet
İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının ortaklık bilgileri eksikliği nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının geçici teminat, bilanço bilgileri, iş hacmi, teknik yeterlilik, yetki belgeleri, ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin mevzuata uygun olmadığını ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale dokümanı ve mevzuat hükümleri uyarınca, elektronik ihalelerde yeterlik kriterlerinin EKAP ve ilgili resmi kaynaklardan teyit edilen bilgiler esas alınarak değerlendirileceğini; geçici teminat mektubu, bilanço ve iş hacmi bilgilerinin EKAP üzerinden teyit edilerek yeterli bulunduğunu; teknik yeterlilik belgelerinin ise noter onaylı veya meslek mensubu raporları ile uygun şekilde sunulduğunu; imza sirküleri ve vekaletnamelerin mevzuata uygun olduğunu; ancak iş ortaklığının ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunda eksik ve teyit edilemez şekilde beyan edildiğini tespit etmiştir. Ortaklık bilgileri, tüzel kişiliklerin ortakları ve yöneticileri ile ilgili bilgilerin Ticaret Sicil Gazeteleri veya diğer belgelerle tam ve açık şekilde beyan edilmesi zorunludur. Bu zorunluluğun yerine getirilmemesi, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş ortaklıklarının yeterlik bilgileri tablolarında ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin eksik veya doğrulanamaz şekilde beyan edilmesi, teklifin değerlendirme dışı bırakılması için tek başına yeterli midir?
Cevap: İhale mevzuatı ve uygulama kararları, ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin tam, açık ve teyit edilebilir şekilde sunulmasını zorunlu kılar. Ticaret Sicil Gazeteleri ve benzeri resmi kaynaklarla doğrulanamayan veya eksik beyan edilen ortaklık bilgileri, bu konuda ciddi şüphelere yol açar. Bu yüzden, ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin eksik ve teyit edilemez beyan edilmesi durumunda, bu durum teklifin mevzuata uygunluğunu doğrudan etkileyebilir ve değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünde kararlar sıkça alınmaktadır.
Soru: Elektronik ortamda sunulan belgelerin (örneğin bilanço ve iş hacmi vb.) doğruluğunun idarece nasıl teyit edilmesi gerekmektedir?
Cevap: Kamu ihalelerinde geçici teminat, bilanço, iş hacmi gibi belgelerin doğruluğu ilgili resmi kaynaklar (EKAP, Ticaret Sicil Gazeteleri, Gelir İdaresi Başkanlığı gibi) üzerinden elektronik ortamda otomatik veya resmi teyit mekanizmaları kullanılarak yapılmalıdır. İdareler, bu teyitleri sağlamadan söz konusu belgeleri değerlendirmeye almamalı; bu belgelerin doğrulanması işlemleri yeterli bulunursa, ayrıca belge asıllarının sunulması ya da noter onayına ihtiyaç kalmayabilir.
Soru: Teknik yeterlilik belgelerinin sunumunda hangi tür belgeler veya onaylar idarece kabul görmektedir?
Cevap: Teknik yeterlilik belgeleri, genellikle noter onaylı belgeler veya meslek mensuplarınca (mühendis, mimar odaları gibi) düzenlenen raporlar şeklinde sunulmalıdır. Resmi onay ya da meslek mensubu tasdikleri, belgelerin güvenilirliğini artırmakta ve ihale mevzuatı açısından kabul görmektedir. İdareler, bu tür kanıtları sunulmadan teknik yeterlilik değerlendirmesi yapma konusunda tereddüt yaşayabilir.
Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının imza sirküleri ve vekaletnamelerinde bulunması gereken asgari şartlar nelerdir?
Cevap: İmza sirküleri ve vekaletnameler, ihale işlemleri ve teklif sunma yetkisini açıkça göstermeli, mevzuat hükümlerine uygun olarak hazırlanmış ve güncel olmalıdır. Söz konusu belgelerin, ortaklık içindeki yetkililerin kimlik ve yetki sınırlarını net şekilde ortaya koyması gerekmekte; aksi halde belgelerin geçerliliği üzerinde şüphe oluşabilir ve teklifin değerlendirilmesi olumsuz etkilenebilir.
Soru: İhale sürecinde ortaklık durumuyla ilgili bilgilerin doğrulanamaması halinde idarenin nasıl bir işlem yapması beklenir?
Cevap: Ortaklık durumuyla ilgili bilgilerin resmi kaynaklardan teyidi sağlanamaz veya yeterli açıklama yapılmazsa, idare söz konusu teklifin mevzuata aykırı olduğunu tespit ederek değerlendirme dışı bırakmak zorunda olabilir. Bu tespit ihale kararına yansıtılır ve gerektiğinde işlemler mevzuata uygun hale getirilmek üzere yeniden yapılabilir; idareler, bu tür eksiklikleri gidermeden ihaleyi sonuçlandırmaya gitmemelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının geçici teminat, bilanço, iş hacmi, teknik yeterlilik ve yetki belgeleri incelendiğinde, hangi belgelerin mevzuata uygun olduğu tespit edilmiştir?
Cevap: Kurul, iş ortaklığının geçici teminat mektubunun, bilanço ve iş hacmi bilgilerinin elektronik ortamda ilgili resmi kaynaklar üzerinden teyit edilerek yeterli olduğunu; teknik yeterlilik belgelerinin ise noter onaylı veya meslek mensupları tarafından düzenlenen raporlarla uygun şekilde sunulduğunu belirlemiş, ayrıca imza sirkülerinin ve vekaletnamelerin mevzuata uygun olduğunu tespit etmiştir.
Soru: İş ortaklığının ortaklık durumuna ilişkin bilgilerdeki eksiklik neden teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açmıştır?
Cevap: İş ortaklığının ortaklık durumuyla ilgili bilgiler yeterlik bilgileri tablosunda eksik ve teyit edilemez şekilde beyan edilmiştir. Ticaret Sicil Gazeteleri ya da diğer resmi belgelerle ortakların ve yöneticilerin tam ve açık şekilde bildirilmemesi, bu bilgilerin gerçekliği ve doğruluğunun teyidini engellediği için, bu durum mevzuata aykırı bulunmuş ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurmuştur.
Soru: Başvuru sahibinin ileri sürdüğü mevzuata aykırılık iddialarından hangileri Kurul tarafından kabul edilmemiştir?
Cevap: Kurul, başvuru sahibinin geçici teminat, bilanço, iş hacmi, teknik yeterlilik ve yetki belgelerinin mevzuata aykırı olduğu iddiasını reddetmiş; bu belgelerin mevzuata uygun şekilde tespit edildiğine karar vermiştir. Yalnızca iş ortaklığının ortaklık durumuna ilişkin bilgilerin eksik ve teyit edilemez olması nedeniyle teklifin mevzuata aykırı bulunduğu kanaatine varmıştır.
Soru: Kurulun ihale sürecini yeniden yapmasına karar vermesinin dayanağı nedir?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklifinin ortaklık durumu bilgisinin eksik ve doğrulanamayan şekilde beyan edilmesi nedeniyle mevzuata aykırı olması, bu teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını zorunlu kılmış; bundan dolayı Kurul, işlemlerin mevzuata uygun biçimde yeniden gerçekleştirilmesini kararlaştırmıştır.
Detaylı Analiz
İncelemeye konu olayda, şikâyet başvurusu, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddiasına dayanmaktadır. Başvuru sahibi, yeterlik bilgileri tablosunda yer verilen geçici teminat, mali yapıya ilişkin bilgiler, teknik yeterlilik belgeleri ve yetkilendirme evraklarında mevzuata aykırılıklar bulunduğunu öne sürmüştür. Ancak Kurul’un değerlendirmesinde bu hususlardan yalnızca iş ortaklığının ortaklık durumuna ilişkin beyanların eksik ve teyit edilemez şekilde sunulmuş olması mevzuata aykırı bulunmuş ve uyuşmazlığın esasını bu eksikliğin oluşturduğu tespit edilmiştir.
İhale süreci kapsamında yapılan değerlendirmede, geçici teminat mektubunun, bilanço ve iş hacmi bilgileri gibi mali yeterlik belgelerinin ilgili resmi kaynaklar üzerinden teyit edildiği; teknik yeterlilik kapsamında sunulan belgelerin ise noter onaylı dokümanlar ya da meslek mensuplarınca düzenlenmiş raporlarla uygun şekilde sunulduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, imza sirküleri ve vekaletnamelerin de usule uygun olduğu belirlenmiştir. Ancak ortaklık yapısına ilişkin beyanlarda, tüzel kişiliklerin ortakları ya da yöneticileriyle ilgili bilgilerin eksik bırakılmış olması, diğer yeterlik belgelerinde görülen şeffaflık ve doğrulanabilirlik düzeyinin sağlanamadığı önemli bir eksiklik olarak değerlendirilmiştir.
Ortaklık bilgisinin yeterlik bilgileri tablosunda eksik ve teyit edilemez şekilde beyan edilmesi, Kurul tarafından esaslı bir unsura ilişkin aykırılık olarak ele alınmıştır. Özellikle elektronik ihalelerde bilgi teyidi, resmî sistemler ve belgeler aracılığıyla gerçekleştirilmekte; bu bağlamda, Ticaret Sicil Gazeteleri veya benzeri kaynaklarla desteklenmeden sunulan eksik beyanlar, teklifin değerlendirilmesi açısından ciddi bir geçersizlik sebebi olarak görülmektedir. Kurul, bu hususun teklifin geçerliliğini doğrudan etkileyen nitelikte bir eksiklik olduğuna kanaat getirmiştir.
Bu çerçevede pilot ortak ya da diğer ortakların iş deneyimi veya teknik kapasitesi yönünden bir eksiklik ya da ek değerlendirme gereği olmadığı anlaşılmaktadır. Kurul, değerlendirmesini teknik yeterlilik belgeleri ve iş deneyimi üzerinden değil, ortaklık yapısının belgelenme şekli üzerinden yapmış; yeterlik bilgileri tablosundaki eksikliğin iş ortaklığının tüzel kişiliğine ilişkin bilgileri etkilediğini belirtmiştir. Bu durum, tarafların bireysel yeterliklerinden bağımsız olarak ortaklık yapısının bütününe ilişkin bir değerlendirme gerektirmiştir.
Sonuç itibarıyla Kurul, ortaklık bilgilerine ilişkin eksikliğin teklifin geçerliliğini ortadan kaldıracak nitelikte olduğunu belirterek, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığı ile birlikte başvuru sahibinin de tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar vermiştir. Böylece idareye, işlemlerin ihale mevzuatına uygun şekilde yeniden tesis edilmesi yönünde bir yükümlülük doğmuştur. Bu karar, özellikle elektronik ortamda yapılan ihalelerde, ortaklık yapısına ilişkin bilgilerin sadece beyanla değil, teyit edilebilir belgelerle desteklenmesinin zorunlu olduğu yönündeki uygulamayı açık biçimde teyit etmektedir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.