KÜNYE
- Toplantı No: 2020/015
- Gündem No: 85
- Karar Tarihi: 01.04.2020
- Karar No: 2020/UY.I-658
- Başvuru Sahibi: Hüseyin ALPAN-Ali ALKIN İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2019/372131
- İhale Adı: 2, 3, 4, 5 ve 7’nci Bölge Mıntıkalarında Muhtelif Hemzemin Geçitlerde Kauçuk Kaplama Yapılması İşi (4’üncü Kısım)
Özet
İş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmaması nedeniyle tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin geçersiz olduğunu, özellikle iş deneyim belgesinin ve aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale dokümanında benzer iş olarak belirlenen A/VI grubundaki demiryolu işleri kapsamında iş deneyim belgesinin hem altyapı hem üstyapı işlerini içermesi gerektiğini, ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş bitirme belgesinin bu şartları sağlamadığını tespit etmiştir. Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamasında idarece verilen analiz formatının mevzuata uygun olduğu, nakliye girdisinin teklif fiyatına dahil edildiği ve açıklamanın usulüne uygun olduğu değerlendirilmiştir. İdari şartnamede belirlenen diğer yeterlik kriterlerinin ise anılan istekli tarafından sağlandığı görülmüştür.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uyup uymadığı nasıl değerlendirilir ve bu konuda nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: İş deneyim belgesinin benzer işe uygunluğu, ihale dokümanında belirtilen benzer iş tanımı esas alınarak incelenir. Tanımda belirlenen teknik, kapsam ve nitelik şartlarının belgedeki işlerle karşılaştırılması gerekir. Örneğin, altyapı ve üstyapı işleri birlikte arandığında, belgenin her iki kapsamda da işleri içermesi beklenir. Uygunsuzluk halinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılması ihtimali yüksektir. Ancak benzer iş tanımının yorumlanmasında, somut ihale şartları esas alınmalı ve sadece belgede belirtilmeyen genel durumlara dayanılmamalıdır.
Soru: İş deneyim belgesinin kapsamına ilişkin tereddütler olduğunda idare ve isteklilerin nasıl bir uygulama izlemesi gerekir?
Cevap: İdareler, ihale dokümanında benzer iş tanımını açık ve tereddüde yer vermeyecek şekilde belirtmelidir. İstekliler ise teklif öncesinde iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygunluğunu dikkatle incelemelidir. Değerlendirme aşamasında benzer iş tanımına aykırılıklar varsa, idare reddetme yetkisini kullanabilir. Tereddüt halinde, idare belgenin hangi yönlerden benzerliğe uygun olmadığını açıkça belirtmeli, isteklilerin itiraz hakkını kullanması için bilgi sağlamalıdır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının kabulünde nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olarak kabul edilmesi için idare tarafından sunulan açıklama formatının ilgili mevzuata uyumlu olması gerekir. Ayrıca teklifin kapsamına dahil olmayan unsurların açıklamada yer almaması önemlidir; örneğin nakliye giderlerinin teklif fiyatına dahil edildiğinin gösterilmesi açıklamanın geçerliliğine katkı sağlar. Açıklamalar usulüne uygun şekilde ve belgelerle desteklenmelidir. İdare gerekçesiz açıklamaları reddedebilir.
Soru: İş ortaklığı şeklindeki isteklilerin kapasite raporları yeterlilik açısından nasıl değerlendirilir?
Cevap: İş ortaklığı olarak teklif veren isteklilerin kapasite raporları ayrı ayrı değil, ortaklığın toplam kapasitesi olarak değerlendirilir. Ancak bu kapasitenin ihale dokümanında öngörülen aylık üretim kapasitesi şartlarını karşılaması gerekir. Eğer ortaklıktaki bazı ortakların kapasite raporları eksik veya yetersiz ise, bu durum bütün ortaklığın yeterliği açısından olumsuz bulunabilir. Değerlendirmede her ortak özelinde belgeler ve ortaklık sözleşmesi dikkate alınmalıdır.
Soru: İş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında olmaması nedeniyle teklif değerlendirme dışı bırakıldığında sonraki işlemler nasıl yürütülür?
Cevap: İş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmaması durumunda, isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır. Bu durumda idare, sıralamada bir sonraki uygun isteklinin değerlendirilmesini sağlayabilir veya ihale sürecini iptal edip yeniden başlatabilir. İşlem mevzuata uygun şekilde yapılmalı, bu aşamada eksikliği bulunan isteklinin belgesi esas alınarak işlem devam ettirilmez. Bu sayede hem rekabet eşitliği sağlanır hem de hukuki ihtilafların önüne geçilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uymaması teklifinin değerlendirme dışı bırakılması için yeterli midir?
Cevap: Evet, ihale dokümanında belirlenen benzer iş kriterlerinde altyapı ve üstyapı işlerinin birlikte olması şartı vardır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesi bu şartları karşılamadığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği kararlaştırılmıştır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklaması neden geçerli bulunmuştur?
Cevap: İdarenin aşırı düşük teklif açıklaması için sağladığı analiz formatı mevzuata uygun olup, isteklinin nakliye girdisini teklif fiyatına dahil etmesi nedeniyle açıklama usulüne uygun kabul edilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin iş ortaklığı kapasite raporlarına ilişkin iddiası sonucunda ne karar verilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin iş ortaklığı kapasite raporlarının aylık üretim kapasitesi şartlarına uymadığı iddiası dikkate alınmamış, buna ilişkin herhangi bir olumsuz tespit veya karar verilmemiştir.
Soru: İhale sürecinde yukarıdaki iş deneyim belgesi eksikliği nedeniyle sonraki işlemlerde nasıl bir uygulama yapılacaktır?
Cevap: İş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmaması nedeniyle teklif değerlendirme dışı bırakılmış ve ihalenin bu aşamadan sonraki işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yenilenmesi ve yeniden yapılması kararlaştırılmıştır.
Detaylı Analiz
İhaleye konu olayda, tekliflerin değerlendirilme sürecinde ortaya çıkan temel uyuşmazlık noktası, üzerinde ihale bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygunluğudur. Başvuru sahibi, bu belgenin ihalede aranılan teknik yeterlik koşullarını karşılamadığını belirterek, teklifin geçersiz sayılması gerektiğini ileri sürmüştür. İhale komisyonunun değerlendirmelerini takiben Kamu İhale Kurulu, bu iddianın ihale sürecinin esaslı noktasına temas ettiğini belirleyerek inceleme yapmıştır.
İhale dokümanında benzer iş tanımı net şekilde belirlenmiş ve A/VI grubu demiryolu işleri kapsamında hem altyapı hem de üstyapı işlerinin birlikte gerçekleştirilmiş olması bir yeterlik kriteri olarak düzenlenmiştir. Bu çerçevede sunulacak iş deneyim belgesinin yalnızca kısmî iş gruplarını değil, tüm iş tanımını kapsaması beklenmiştir. Kurul değerlendirmesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş bitirme belgesinde yalnızca bu iş kapsamının bir bölümünün yer aldığı, oysa istenilen teknik yeterliliğin bütüncül bir iş deneyimini gerektirdiği tespit edilmiştir.
Bu tespitin ardından, tartışma konusu olan “esaslı unsur” kavramı bağlamında Kurul’un yaklaşımı dikkat çekicidir. Kurul, altyapı ve üstyapı işlerinin herhangi biri eksik olduğunda söz konusu işin bütünlüğünün bozulacağı görüşünü benimsemiş ve bu iki unsurun bir arada bulunmasını benzer iş tanımının esaslı unsuru olarak değerlendirmiştir. Sunulan iş deneyim belgesi her ne kadar işin bir kısmını içeriyor olsa da, dokümanda aranan kapsamın tamamını yansıtmaması nedeniyle benzer iş kriterinin sağlanamadığı görüşü ağırlık kazanmıştır.
İsteklinin iş ortaklığı yapısıyla veya diğer yeterlik belgeleriyle ilgili farklı konular da değerlendirilmiş, bu belgelerin ilgili şartlara uygun olduğu görülmüştür. Ancak pilot ortağın sunduğu iş deneyimi, işin teknik niteliği açısından kilit önemde olduğundan, bu belgede belirlenen eksiklik ihalenin sonucunu doğrudan etkilemiştir. Kurul, pilot ortağın iş deneyimindeki bu eksikliğin, teklifin değerlendirmeye alınmasını engelleyecek nitelikte olduğunu belirtmiştir.
Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, benzer iş tanımında yer alan teknik kapsamın eksik sunulmuş olması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine karar vermiştir. Diğer mali ve teknik yeterlik belgeleri ile aşırı düşük teklif açıklamalarının usulüne uygun olduğu değerlendirilmiş, ancak esaslı bir unsur olan iş deneyimi yönünden yeterlilik olmadığının altı çizilmiştir. Bu nedenle Kurul, ihalenin bu aşamadan itibaren mevzuata uygun biçimde yeniden yürütülmesini uygun bulmuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.