KÜNYE
- Toplantı No: 2018/043
- Gündem No: 24
- Karar Tarihi: 27.07.2018
- Karar No: 2018/UY.I-1420
- Başvuru Sahibi: Libaş Müt. ve Müş. A.Ş. - En-Ez İnş. Taah. Telekom Enr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2015/144256
- İhale Adı: Silifke - Mut - 3.Bölge Hd. (2. Kısım) Yolu Km: 16+700 - 69+850 Arası Kesiminin Yapım
Özet
İş deneyim belgesi güncellemesinde ihale tarihinin esas alınması gerektiği ve doküman satın almayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, özel ortağa ait iş deneyim belgesinin güncellenmesinde sözleşme tarihinin esas alınmasının hatalı olduğunu, ihale tarihinin esas alınması gerektiğini ve doküman satın almayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Danıştay Onüçüncü Dairesi kararı ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği 49. madde hükümleri uyarınca iş deneyim belgesi güncellemesinde ihale tarihinin esas alınması gerekmekte olup, bu şekilde güncellenen iş deneyim belge tutarı özel ortağın asgari tutarı karşıladığı için teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yerinde değildir. Ayrıca, 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri gereği ihale dokümanını satın almayan veya EKAP üzerinden indirmeyen isteklinin istekli sıfatını kazanmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgesi güncellemesinde ihale tarihinin esas alınması gerektiği nasıl anlaşılır ve sözleşme tarihi neden tercih edilmez?
Cevap: İş deneyim belgesi tutarının güncellenmesinde, ihaleye teklif verilen tarihinde geçerli olan değer esas alınır; bu kriter ihale tarihidir. Çünkü ihale tarihi, katılım ve yeterlilik şartlarının karşılanıp karşılanmadığının tespit edildiği zamandır. Sözleşme tarihi ise işin yapıldığı dönemi gösterir ancak teklif değerlendirme aşamasındaki şartları belirlemez. Bu nedenle uygulamada iş deneyim belgesi güncellenirken ihale tarihi dikkate alınır.
Soru: Bir iş deneyim belgesi ihale tarihine göre güncellendiğinde ve asgari yeterlilik tutarını sağladığında isteklinin teklifi neden değerlendirme dışı bırakılmaz?
Cevap: İş deneyim belgesinin ihale tarihine göre güncellenmesi sonucunda asgari yeterlilik şartının sağlanması, isteklinin bu tür bir yeterlilik yönünden eleyici bir eksiklik taşımadığını gösterir. Dolayısıyla, teklifin bu nedenle değerlendirme dışı bırakılması hukuka aykırıdır; isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması gerekir.
Soru: İhale dokümanı satın almayan veya EKAP üzerinden indirmeyen isteklilerin tekliflerinin değerlendirilmemesi zorunlu mudur?
Cevap: Evet, 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat gereği, ihale dokümanını satın almayan veya EKAP üzerinden indirmeyen istekliler uygun istekli statüsüne sahip değildir. Bu nedenle, teklifleri usul yönünden eksik kabul edilerek değerlendirme dışı bırakılması uygulamada yaygın ve mevzuata uygundur.
Soru: İş deneyim belgesinin güncellenmesiyle ilgili tarih seçiminde uygulayıcılar neden tereddüt yaşayabilir ve bu tereddüt nasıl giderilir?
Cevap: Uygulayıcılar, iş deneyim belgesi süresi boyunca yapılan işlerin tarihleri ile ihale tarihleri arasındaki fark nedeniyle sözleşme tarihinin de kıyaslanabilir olduğunu düşünebilir. Ancak Danıştay kararları ve yönetmelik hükümleri, belgenin geçerliliğinin ve tutarının ihale tarihine göre belirlenmesi gerektiğini açıklar. Tereddüt, bu hükümlerin dikkate alınmasıyla giderilmelidir.
Soru: İhale dokümanı satın almama durumunda teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının istekli sıfatı kazanma açısından önemi nedir?
Cevap: İhale dokümanını edinmek, isteklinin ihale şartlarını ve yükümlülüklerini öğrenmesi anlamına gelir. Doküman satın almayan istekliler ihale süreçlerine katılım için öngörülen şartları yerine getirmemiş sayılır ve bu durum istekli sıfatı kazanamamasına yol açar. Bu nedenle, teklifleri ihale mevzuatına uygun şekilde değerlendirme dışı bırakılır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Özel ortağa ait iş deneyim belgesinin güncellenmesinde hangi tarih esas alınmalıdır?
Cevap: İhale tarihi esas alınmalıdır; sözleşme tarihinin esas alınması hatalıdır.
Soru: Özel ortağa ait iş deneyim belgesinin ihale tarihine göre güncellenmesi halinde, asgari şartı sağlayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hukuka uygun mudur?
Cevap: Değildir; iş deneyim belgesi ihale tarihine göre güncellenince asgari şartı karşılanması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması iptal edilmiştir.
Soru: İhale dokümanını satın almayan veya EKAP üzerinden indirmeyen isteklinin teklifi değerlendirilmeli midir?
Cevap: Değerlendirilmemelidir; bu isteklinin istekli sıfatı kazanmadığı için teklifinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygundur.
Soru: Bu vaka kapsamında ihale işleminin nihai sonucu nedir?
Cevap: Başvuru sahibinin teklifi ihale dokümanı satın alma şartı sağlanmış şekilde değerlendirmeye alınacak ve ihale mevzuata uygun olarak yeniden sonuçlandırılacaktır.
Detaylı Analiz
Uyuşmazlık, bir isteklinin teklifinin iş deneyim belgesinin güncellenme tarihine ilişkin değerlendirme nedeniyle değerlendirme dışı bırakılıp bırakılamayacağı ile doküman satın almayan bir başka isteklinin teklifinin işleme alınıp alınamayacağı konuları etrafında şekillenmektedir. Başvuru sahibi, özel ortağa ait iş deneyim belgesinin güncellenmesinde sözleşme tarihinin esas alınmasının hatalı olduğunu, esas alınması gereken tarihin ihale tarihi olduğunu ileri sürmüştür. Ayrıca, doküman satın almamış olan bir başka isteklinin teklifinin de değerlendirme dışı bırakılmasının hukuksuz olduğunu iddia etmiştir.
İhale sürecine ilişkin olarak ön plana çıkan hukuki tartışma, iş deneyim belgesinin hangi tarihe göre değerlendirileceği yönündedir. İdare, özel ortağa ait iş deneyim belgesini sözleşme tarihini esas alarak güncellemiş ve bu güncelleme sonucunda belge tutarının asgari yeterlilik değerini karşılamadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bırakmıştır. Bu durum, iş deneyim belgesi tutarının hesaplanmasında teklifin verildiği tarihin mi yoksa sözleşmenin yapıldığı tarihin mi dikkate alınacağı konusunu tartışmalı hale getirmiştir.
Kurul incelemesinde, ihale tarihinin tekliflerin yeterlik yönünden değerlendirildiği esas an olduğu göz önünde bulundurularak, iş deneyim belgesinin güncellenmesinde bu tarihin esas alınması gerektiği görüşü benimsenmiştir. Güncellenmiş tutar ihale tarihinde istenen asgari tutarı karşıladığından, başvuru sahibinin bu nedenle elenmesi yerinde bulunmamıştır. Bu bağlamda, iş deneyim belgesi yeterliliği ihale tarihinde sağlanmakta olduğundan, bu belgeden kaynaklanan bir teklif dışı bırakma işleminin hukuka uygunluğu kabul edilmemiştir.
Belgeye ilişkin değerlendirme başvuru sahibinin özel ortağına yönelik yapılmakla birlikte, doküman satın alma şartını yerine getirmeyen bir başka isteklinin durumu da ayrı bir hukuki boyut olarak ele alınmıştır. Mevcut düzenlemeler doğrultusunda, ihale dokümanını satın almayan veya ilgisine göre elektronik ortamdan indirmeyen kişilerin istekli sıfatını kazanamayacağına hükmedilmiştir. Bu nedenle söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, belgelerin sunulmasından bağımsız olarak, başvuru ve teklif verme ehliyetiyle ilgili bir eksiklik olarak değerlendirilmiş ve hukuka uygun bulunmuştur.
Sonuç olarak, Kurul, iş deneyim belgelerinin güncellenmesinde esas alınacak tarihin ihale tarihi olması gerektiğine karar vermiş ve ihale tarihinde asgari tutarı karşılayan başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuka aykırı bularak iptal etmiştir. Diğer yandan, dokümanı temin etmeyen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönündeki işlem ise yasal düzenlemelerle uyumlu bulunmuştur. Bu çerçevede idareye, başvuru sahibinin teklifini değerlendirmeye alarak ihaleyi yeniden ve mevzuata uygun biçimde sonuçlandırması yönünde talimat verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.