İş deneyim belgelerinin iş tanımına uygunluğu ve aynı iş kalemlerinde farklı birim fiyat verilmesinin teklif değerlendirmesine etkisi - 2020/UY.II-1457

KÜNYE

  • Toplantı No: 2020/038
  • Gündem No: 15
  • Karar Tarihi: 02.09.2020
  • Karar No: 2020/UY.II-1457
  • Başvuru Sahibi: Office Yapı İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Od-El İnş. Taah. San. Tic. İth. ve İhr. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı
  • İKN: 2020/254774
  • İhale Adı: Mustafakemalpaşa Gençlik Merkezi, Sosyal Yaşam ve Spor Tesisleri II: Kısım İnşaatı Yapım İşi

Özet

İş deneyim belgelerinin uygunluğu ve birim fiyat farklılıklarının değerlendirilmesi sonucu itirazen şikâyetin reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan istekli ve ikinci teklif sahibinin iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olmadığını ve aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesinin tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmaması gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İş deneyim belgeleri, ihale konusu işin benzer iş tanımı kapsamında ve işin yapım amacı ile işlevi dikkate alınarak incelenmiş; iş deneyim tutarları ve benzer iş gruplarına ilişkin tutar dağılımı değerlendirilmiştir. İhale üzerinde bırakılan istekli ve ikinci teklif sahibinin iş deneyim belgeleri, B Üst Yapı (Bina) II. Grubu işler kapsamında ve asgari iş deneyim tutarını karşılamaktadır. Ayrıca, birim fiyat teklif cetvelinde aynı iş kalemlerinin farklı satırlarda yer alması ve buna bağlı olarak farklı birim fiyat teklif edilmesi, ihale dokümanında engellenmemiş ve idarece de farklı birim fiyatlar öngörülmüştür. Bu durumun tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması için gerekçe oluşturmadığı tespit edilmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygunluğunu değerlendirirken hangi kriterlere öncelik verilmelidir?
Cevap: İş deneyim belgelerinin uygunluğunda, ihale konusu işin esas fonksiyonu ve yapım amacı ilk sırada değerlendirilir. Belgede yer alan işlerin, ihalenin teknik özelliklerine ve kapsamına uygun olup olmadığı somut olarak incelenir. Ayrıca, iş deneyim tutarının ve benzer iş gruplarındaki tutar dağılımının da dikkate alınması gerekir. Bu hususlarda tereddüt varsa, idarece bu değerlendirmeler iyi belgelenmeli ve somut karşılaştırmalar yapılmalıdır.

Soru: İhale dokümanında açık bir hüküm olmadan aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesi nasıl yorumlanmalıdır?
Cevap: Eğer ihale dokümanı aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesini engellemiyorsa ve idarece de böyle bir uygulama benimsenmişse, bu durum tekliflerin geçersiz sayılmasına veya değerlendirme dışı bırakılmasına yol açmaz. Farklı satırlarda yer alan iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesi, özellikle fiyat teklif cetveli bu uygulamaya izin veriyorsa, mücbir bir hata olarak görülmez.

Soru: İş deneyim belgelerinin asgari iş deneyim tutarını karşılamadığı durumlarda ne tür sonuçlar ortaya çıkar?
Cevap: Asgari iş deneyim tutarının altında kalan belgeler, yeterlik şartının sağlanmadığı anlamına gelir ve bu durum genellikle teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurur. Ancak her somut olayda bu tespit açık ve net olmalıdır; belirsizlik veya değerlendirme eksiklikleri teklifin reddine gerekçe olmamalıdır.

Soru: Birim fiyat teklif cetvelinde aynı iş kalemlerinin farklı satırlarda yer alması neden sıkça tartışma konusu olur?
Cevap: Aynı iş kaleminin farklı satırlarda olması, fiyat tekliflerinin karşılaştırılmasında tereddüt yaratabilir. İdareler dokümanda bu durumun açıkça düzenlenmediği hallerde farklı uygulamalara yönelebilir. Ancak idarenin teklif çağrısında ve değerlendirmede bu farklılığı kabul etmiş olması durumunda, bu hal teklifin geçersiz sayılmasında tek başına yeterli bulunmaz.

Soru: İtirazen şikâyetlerde iş deneyim belgelerinin uygunluğuna itiraz ne zaman yerinde görülmez?
Cevap: İş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygunluğu, ihalenin teknik ve idari şartları çerçevesinde somut olarak incelenmiş ve asgari tutar ile kapsam bakımından uygunluğu tespit edilmiş ise itirazlar genellikle reddedilir. Böyle durumlarda, başvuru sahibinin uygunluk değerlendirmesini hukuka aykırı kıldığına dair açık veri sunması beklenir; aksi halde itiraz incelemeye alınmayabilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklilerin sunmuş olduğu iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygunluğu nasıl tespit edilmiştir?
Cevap: İş deneyim belgeleri, ihale konusu işin benzer iş tanımı kapsamında değerlendirilmiş, işin yapım amacı ve işlevi gözetilerek incelenmiş ve iş deneyim tutarları ile benzer iş gruplarına ilişkin tutar dağılımı dikkate alınarak uygunluğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olmadığı iddiası kabul edilmemiştir.

Soru: Aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesi tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olur mu?
Cevap: Hayır. İhale dokümanında aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesi engellenmediği gibi, idarece de farklı birim fiyatlar öngörülmüştür. Bu nedenle, aynı iş kalemlerinin farklı satırlarda yer alması ve farklı birim fiyat teklif edilmesi tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması için gerekçe oluşturmaz.

Soru: İş deneyim belgelerinin asgari iş deneyim tutarını karşılamaması halinde süreç nasıl sonuçlanırdı?
Cevap: Bu vakada iş deneyim belgeleri asgari iş deneyim tutarını karşıladığı için ilgili yeterlilik sağlanmıştır. Eğer asgari tutar karşılanmamış olsaydı, bu durumda tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerekebilirdi ancak bu durum vakada gerçekleşmemiştir.

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesinde en önemli neden nedir?
Cevap: İtirazen şikâyet başvurusu, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun bulunması ve aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesinin ihale dokümanında engellenmemesi ile idarece de kabul edilmiş olması temelinde reddedilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının hukuki ve fiili dayanaktan yoksun olması nedeniyle şikâyet yerinde görülmemiştir.

Detaylı Analiz

İtirazen şikâyete konu uyuşmazlık, teklif değerlendirme sürecinde iki temel iddia etrafında şekillenmiştir. Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ikinci sıradaki isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgelerinin, ihale konusu işin benzer iş tanımına uygun olmadığını ileri sürmüştür. Ayrıca, söz konusu isteklilerin aynı iş kalemlerine farklı birim fiyatlar vermesi nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir. Bu çerçevede uyuşmazlık, hem yeterlik kriterlerinin yorumlanması hem de tekliflerin teknik içeriğine ilişkin değerlendirme usulleri bakımından önem taşımaktadır.

İhale sürecinde tartışmalı hale gelen belgeler, isteklilerin yeterliklerini ispat amacıyla sundukları iş deneyim belgeleridir. Bu belgelerin incelenmesinde, yalnızca belge üzerindeki ifadeler değil, ilgili işin yapım amacı ve işlevi de dikkate alınmıştır. Kurul, değerlendirmeyi yaparken, belgelerde yer alan iş kalemlerinin ihale konusu işin benzer iş grubuyla olan ilişkisine odaklanmış ve belgelere konu işlerin üst yapı (bina) kapsamında olduğuna kanaat getirmiştir. Ayrıca, her iki isteklinin de gerekli asgari iş deneyim tutarını sağladığı tespit edilmiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin, iş deneyiminin yetersiz olduğuna yönelik iddiası somut dayanağa kavuşmamıştır.

Vaka kapsamında esaslı unsur değerlendirmesi özellikle birim fiyatların farklılığı üzerinden ele alınmıştır. Aynı iş kalemlerine farklı birim fiyat verilmesi ilk bakışta teknik bir çelişki izlenimi verse de, ihale dokümanında bu hususu yasaklayan açık bir düzenleme bulunmadığı anlaşılmıştır. İdarenin önceden bu farklılıklara imkân tanıyan bir teklif yapısı oluşturmuş olması, birim fiyat farklılıklarını sübjektif değerlendirme dışına çıkarmıştır. Bu durumda, farklı fiyatlama uygulaması teklifin esasını etkileyen bir hata olarak görülmemiştir.

Pilot ortak statüsünde bulunan isteklilerin iş deneyimi özelinde yapılan incelemede ise, pilot ortağın sunduğu belgelerin ihalenin esas konusu olan iş kalemleriyle uyumlu olduğu, bu kişinin işlevsel açıdan ihaleye esas yüklenicilik sorumluluğunu taşıyacak nitelikte deneyim sunduğu açıktır. Yeterlik desteği alınan diğer ortakların katkılarıyla birlikte değerlendirildiğinde, iş deneyimi yönünden ortaklığın yeterli sayıldığı anlaşılmıştır. Bu tespit, iş deneyim belgesine ilişkin bir değerlendirme hatasına yer verilmediğini pekiştirmiştir.

Kamu İhale Kurulu, değerlendirmesinde hem teknik yeterlik ölçütlerine hem de doküman hükümlerine sadık bir yaklaşım sergilemiştir. Tüm iddiaların dayanakları belgeler üzerinden irdelenmiş, iddiaların geçerliliği somut tespitlerle karşılaştırılmış ve hukuki gerekçe açısından ikna edici bir sonuç ortaya konmuştur. İş deneyim belgeleri yönünden yeterlik koşullarının karşılandığı, birim fiyatlardaki farklılığın ise mevzuata ya da dokümana aykırılık teşkil etmediği sonucuna ulaşılmış ve şikâyet başvurusu haklı bulunmamıştır. Bu çerçevede başvurunun reddine karar verilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.