KÜNYE
- Toplantı No: 2018/067
- Gündem No: 14
- Karar Tarihi: 12.12.2018
- Karar No: 2018/UY.IV-2026
- Başvuru Sahibi: Boğlan Temizlik Gıda İnş. Nak. Turz. Hay. Paz. Dağ. Tic. San. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Tuzla Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2018/517182
- İhale Adı: Piyade Okulu Komutanlığı İkmal İnşaatı Yapılması
Özet
İhaleye fiyat teklifi sunmayan başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun ehliyet ve şekil yönünden reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihalenin rekabet ortamı sağlamadığı ve yaklaşık maliyetin çok az altında sonuçlandığı gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunda bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanı edinen gerçek veya tüzel kişilerin istekli sıfatını kazanabilmesi için ihaleye fiyat teklifi sunmaları gerektiği, başvuru sahibinin ise ihaleye fiyat teklifi sunmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda bulunma ehliyeti yoktur. Ayrıca başvuruya yetki belgeleri ve başvuru bedeli yatırılmamıştır.
İdare Görüşü
İdare, şikayet başvurusunu 4734 sayılı Kanun’daki ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesine dayanarak reddetmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhaleye sadece teklif dokümanını alan ancak fiyat teklifi vermeyen kişi itirazen şikayet başvurusunda bulunabilir mi?
Cevap: İhaleye teklif dokümanı edinmek, kişiye istekli sıfatını kazandırmaz. İstekli sıfatı kazanmak için ihaleye fiyat teklifi verilmesi gerekir. Fiyat teklifi sunmayanlar itirazen şikayet başvurusunda bulunma ehliyetine sahip olmayabilir. Bu durumda başvurunun şekil ve ehliyet yönünden reddi söz konusu olur.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda yetki belgeleri ve başvuru bedeli yatırımı neden önemli ve nasıl etkiler?
Cevap: Yetki belgeleri, başvuru sahibinin itirazen şikayet hakkına sahip olduğunu gösterir. Başvuru bedelinin yatırılmaması ise başvurunun usulüne uygun yapılmadığını gösterir. Bu eksiklikler, itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden reddine sebep olabilir. Belgeler ve ücretin tam olmaması, başvurunun usulden yok sayılması sonucunu doğurabilir.
Soru: Fiyat teklifi sunulmaması durumunda idarenin itirazen şikayet başvurusunu reddetme gerekçesi ne olabilir?
Cevap: İdare, 4734 sayılı Kanun kapsamında ihalenin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını gözetme sorumluluğu bulunur. Fiyat teklifi sunmayanların itirazen şikayet başvurusunda bulunması, rekabetin ve sürecin düzenine aykırı kabul edilir. Bu nedenle idare, başvuruyu ehliyet eksikliği nedeniyle reddedebilir.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda rekabet ortamının sağlanmadığı veya yaklaşık maliyetle ilgili iddiaların incelenmesi için başvuru sahibinin hangi şartları yerine getirmesi gerekir?
Cevap: Bu tür iddiaların değerlendirmeye alınabilmesi için başvuru sahibinin öncelikle ihaleye fiyat teklifi sunmuş ve itirazen şikayet başvurusunda yer alan şekil şartlarını (yetki belgeleri, başvuru bedeli gibi) eksiksiz yerine getirmiş olması gerekir. Bu koşullar sağlanmadığı durumda iddialar esas incelemeye alınmaz.
Soru: İtirazen şikayet başvurularında ehliyet ve şekil yönünden yapılan incelemelerde hangi hususlarda tereddüt yaşanabilir?
Cevap: Tereddüt genellikle teklif sunan ile teklif sunmayanların ayırt edilmesinde, başvuru sahibinin yetki belgesinin geçerliliğinde ve başvuru bedelinin usulüne uygun yatırılıp yatırılmadığında ortaya çıkar. Ayrıca, ihaleye teklif sunan ancak geçerli olmayan teklifler verenlerin itirazen şikayet hakkının olup olmadığı da uygulamada sıkça tartışılan bir konudur. Bu durumda, mevzuat ve Kurul kararları dikkatlice incelenmelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhaleye fiyat teklifi sunmayan bir kişi itirazen şikayet başvurusunda bulunabilir mi?
Cevap: Bu vakada, itirazen şikayet başvurusunun yapılabilmesi için başvuru sahibinin ihaleye fiyat teklifi sunması gerektiği saptanmıştır. Fiyat teklifi sunmayan başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda bulunma ehliyeti bulunmamaktadır.
Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden reddedilmesinde hangi eksiklikler etkili olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibi itirazen şikayet başvurusunda yetki belgelerini temin etmemiş ve başvuru bedelini yatırmamıştır. Bu şekil şartlarının yerine getirilmemesi, başvurunun şekil yönünden reddedilmesinde belirleyici olmuştur.
Soru: İdarenin itirazen şikayet başvurusunu reddetmesinde 4734 sayılı Kanun kapsamında hangi temel ilkeye dayanılmıştır?
Cevap: İdare, ihalenin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesine dayanarak itirazen şikayet başvurusunu reddetmiştir. Bu nedenle, başvuru sahibinin ihaleye fiyat teklifi sunmaması nedeniyle başvurusunun değerlendirilmesi uygun görülmemiştir.
Soru: Başvuru sahibi, rekabet ortamının sağlanmadığı ve yaklaşık maliyetin çok az altında sonuçlandığı iddialarını ileri sürmüştür. Bu iddiaların itirazen şikayet sürecindeki yeri ne olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibinin rekabet ortamının sağlanmaması ve yaklaşık maliyetle ilgili iddiaları, başvuru sahibinin ihaleye fiyat teklifi sunmaması ve şekil şartlarını yerine getirmemesi nedeniyle inceleme konusu olmamış ve itirazen şikayet başvurusu ehliyet ile şekil yönünden reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İtirazen şikayet başvurusunun konusu, ihalede rekabetin sağlanmadığı ve yaklaşık maliyetin oldukça az altında bir bedelle sonuçlandığı iddialarıdır. Ancak uyuşmazlık, bu içerikten ziyade, başvuru sahibinin söz konusu başvuruyu usulen yapma hakkına sahip olup olmadığı ekseninde şekillenmiştir. Bu çerçevede en temel tartışma, başvuru sahibinin ihaleye fiyat teklifi verip vermediğine odaklanmakta; buna bağlı olarak da itirazen şikayet başvurusunda bulunma ehliyetinin mevcut olup olmadığı sorgulanmaktadır.
İhale sürecine yönelik değerlendirmede başvuru sahibinin ihaleye yalnızca doküman edinmek suretiyle dahil olduğu, ancak fiyat teklifi sunmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgilinin istekli sıfatı kazanmadığını ve dolayısıyla itirazen şikayet düzenlemeleri kapsamında başvuru yapabilecek kişiler arasında yer almadığını göstermektedir. Buna ek olarak, yapılan başvuruda yetki belgelerinin sunulmadığı ve başvuru bedelinin yatırılmadığı da belirlenmiştir. Yani yalnızca ehliyet yönünden değil, şekil yönünden de eksiklikler mevcuttur.
Başvuru sahibinin ileri sürdüğü rekabetin sağlanmadığı ve yaklaşık maliyetle ilgili iddiaların içeriği esasa ilişkin bir değerlendirme yapılmasına imkân tanımamıştır. Zira başvurunun hem ehliyet hem şekil yönünden geçersiz olması, esas yönünden incelenmesini engellemiştir. Bu bakımdan, talep edilen hususlar esaslı olsa dahi, başvuru sahibinin sürece aktif olarak katılmamış olması, iddialarının anlamlı şekilde değerlendirmeye alınmasını mümkün kılmamıştır.
İdarenin tutumu da bu bağlamda değerlendirildiğinde, yapılan şikayet başvurusunu reddederken kamu alımlarının zamanında ve uygun şartlarla yapılmasını güvence altına alan ilkelere dayandığı görülmektedir. Fiyat teklifi sunmamış bir katılımcının başvurusunu esas bakımından değerlendirmeye almak, süreçleri gereksiz yere uzatacağı gibi ihale sisteminin bütünlüğünü de zedeleyebilir. İdare, bu gerekçeyle başvurunun dikkate alınamayacağını belirtmiştir.
Kurul, nihai olarak, başvuru sahibinin ihaleye fiyat teklifi sunmadığına, yetki belgeleri ile başvuru bedelinin tamamlanmadığına kanaat getirerek başvurunun hem ehliyet hem de şekil yönünden reddine karar vermiştir. Böylece başvuru sahibinin ileri sürdüğü içeriksel şikayetlerin esas açısından değerlendirilmesine gerek duyulmamıştır. Kurul’un bu yaklaşımı, usul koşulları tamamlanmadan yapılan başvuruların değerlendirme kapsamına alınmayacağını açıkça ortaya koymaktadır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.