İhalenin iptal edilme işleminde itirazen şikayet şartının yerine getirilmediği iddiası - 2018/UY.IV-913

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/027
  • Gündem No: 14
  • Karar Tarihi: 09.05.2018
  • Karar No: 2018/UY.IV-913
  • Başvuru Sahibi: Abidin YILMAZ / Zay İnşaat
  • İhaleyi Yapan İdare: Bahçelievler Belediyesi Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
  • İKN: 2018/76463
  • İhale Adı: Bahçelievler İlçesi Yol Yapım ve Onarım İşleri İşi

Özet

İhalenin iptaline ilişkin itirazen şikayet başvurusu görev yönünden reddedildi çünkü iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamıştır

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalede yeterli rekabet şartlarının sağlanamadığı gerekçesiyle iptal edilen ihalenin mevzuata aykırı olduğunu, açık ihalede tek geçerli teklif ile de sonucun bağlanabileceğini, aşırı düşük teklif sahibinden yazılı açıklama istenmeden işlem yapıldığını ve iptal yetkisinin sınırsız kullanıldığını iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İdarenin sunduğu bilgi ve belgelerden, ihalenin iptal kararının itirazen şikayet üzerine alınmadığı ve iptal işleminden önce Kuruma herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kanun’un 56’ncı maddesi uyarınca, iptal kararlarından sadece itirazen şikayet üzerine alınanlar Kurum tarafından incelenebilmektedir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptal edilmesi kararına karşı doğrudan Kuruma başvuru yapılabilir mi, yoksa hangi şartlarla başvuru yapılabilir?
Cevap: İhalenin iptal edilmesi kararları doğrudan Kuruma başvurularak incelenmez. Ancak, iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmışsa, Kurum bu kararı inceleyebilir. İptal kararından önce Kuruma şikayet başvurusu yapılmamışsa ve iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamışsa, Kurumun görevi yoktur ve başvuru görev yönünden reddedilir.

Soru: Tek geçerli teklif olması durumunda ihalenin iptal edilmesi mevzuata uygun mudur?
Cevap: Açık ihalelerde tek geçerli teklif olması durumunda ihalenin iptal edilip edilmemesi ihale mevzuatındaki rekabet ve şartnamede öngörülen ilkelere göre değerlendirilir. Ancak, iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmadığı sürece bu konudaki iddialar Kurumca esas incelemeye alınmaz.

Soru: Aşırı düşük teklif veren istekliden yazılı açıklama istenmeden ihalenin iptal edilmesi işlemi geçerli sayılır mı?
Cevap: Aşırı düşük teklif durumunda yazılı açıklama istenmeden iptal kararı verilmesi tereddüt yaratabilir. Ancak, iptal kararı itirazen şikayetle Kuruma taşınmamışsa, talepler hakkında esaslı bir değerlendirme yapılmaz ve iptal kararı görev yönünden reddedilir.

Soru: İhalenin iptal edilmesine ilişkin kararın hukuka uygunluğu hangi aşamada ve hangi şartlarla Kurum tarafından denetlenebilir?
Cevap: İhalenin iptal edilmesine ilişkin kararlar sadece itirazen şikayet başvurusu üzerine Kurum tarafından denetlenebilir. Başvuru öncesinde idari itirazen şikayet sürecinin işletilmemesi halinde veya iptal kararı doğrudan Kuruma taşınmışsa, bu kararlara ilişkin inceleme yerinde yapılmaz ve görev yönünden reddedilir.

Soru: İhalenin iptal edilmesinde idarenin takdir yetkisinin sınırları nasıl korunur ve bu sınırlamalar hangi başvuru yollarıyla denetlenebilir?
Cevap: İdarenin ihaleyi iptal etme takdir yetkisi mevzuata uygunluk ve gerekçelilik ilkeleriyle sınırlıdır. Ancak, iptal kararları Kuruma ancak itirazen şikayet yoluyla getirildiğinde esaslı incelemeye tabi tutulur. İptal kararı itirazen şikayetle incelenmedikçe takdir yetkisinin kullanımıyla ilgili itirazlar değerlendirilmez.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptal edilmesi kararına ilişkin itirazen şikayet başvurusunun görev yönünden reddedilmesinin gerekçesi nedir?
Cevap: İptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmadığı için Kurumun görev alanına girmemiştir. Başvuru sahibi iptal kararından önce Kuruma herhangi bir şikayet başvurusunda bulunmadığından, iptal kararı doğrudan incelemeye alınmamış ve görev yönünden ret kararı verilmiştir.

Soru: Başvuru sahibi tek geçerli teklif olması ve aşırı düşük teklif sahibinden yazılı açıklama istenmeden işlem yapılması hususlarını ileri sürmüştür. Bu iddialar doğrultusunda inceleme yapılmış mıdır?
Cevap: İptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmadığı için söz konusu iddialar hakkında esaslı bir inceleme yapılmamıştır. Kurum sadece görev bakımından inceleme yetkisini kullanmış, iddiaların mevzuata uygunluğu değerlendirilmemiştir.

Soru: İhalenin iptal edilmesi işlemi itirazen şikayet üzerine alınmadığında Kurumun yetkisi nasıl şekillenir?
Cevap: İptal işlemleri yalnızca itirazen şikayet başvurusuyla incelenebilir. Buna göre, iptal kararının itirazen şikayet üzerine alınmaması halinde Kurumun bu kararı inceleme yetkisi bulunmamaktadır ve ilgili başvuru görev yönünden reddedilir.

Soru: İdarenin ihaleyi iptal etme yetkisinin sınırsız kullanıldığı iddiası bu vakada nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Bu husus iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmadığı için değerlendirmeye konu edilmemiştir. Kurum yalnızca iptal kararının itirazen şikayetle incelenip incelenemeyeceği yönünden karar vermiştir; yetkinin sınırları hakkında herhangi bir tespit yapılmamıştır.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibi tarafından yapılan itirazen şikayet, ihalenin iptaline dayanak gerekçelerin hukuka aykırı olduğu iddiasına dayanmaktadır. Özellikle açık ihalelerde tek geçerli teklif bulunmasının sonuç doğurabileceği, aşırı düşük teklif hususunun idarece yeterince değerlendirilmediği ve iptal yetkisinin keyfi biçimde kullanıldığı ileri sürülmüştür. Ancak uyuşmazlığın temelini, bu iptal kararının hangi usule göre alındığı ve Kurumun bu işlem üzerinde inceleme yetkisinin bulunup bulunmadığı oluşturmaktadır.

İhale sürecinde başvuruya konu edilen husus, ihalenin iptal edilmesi işlemidir. Başvuru sahibi bu işlemin hem değerlendirme süreci açısından eksik olduğunu hem de ihalenin iptaline yol açacak yeterli gerekçelerin oluşmadığını öne sürmektedir. Buna rağmen, şikayet sürecinin hangi aşamadan geçtiği, yani iptal kararı alınmadan önce Kuruma başvurulup başvurulmadığı ve Kurumun hangi gerekçeyle değerlendirme yapamayacağı esas alınarak karar verilmiştir.

Bu vakada esaslı unsur bağlamında Kurum tarafından yalnızca görev yönünden bir değerlendirme yapılmıştır. Bu kapsamda ihalenin iptal edilmesi işleminin itirazen şikayet üzerine alınmadığı açıkça tespit edilmiş, bu nedenle başvurunun esasına girilmeksizin reddedilmiştir. Açıkça belirtildiği üzere, iptal işlemlerinin yalnızca itirazen şikayet üzerine alınmaları halinde Kurumun değerlendirme yetkisi doğmaktadır. Ancak somut olayda iptal kararı öncesinde Kuruma bir şikayet yoluna başvurulmadığı anlaşılmış ve bu durum, Kurumun yetkisini sınırlayan temel unsur olarak ele alınmıştır.

İhalenin iptal edilmesinde idarenin değerlendirme sürecine yönelik iddialar tek geçerli teklif bulunması, aşırı düşük teklif alınması ve takdir yetkisinin sınırı gibi gerekçelere dayansa da, bu içeriklerin hiçbiri Kurum tarafından incelenmemiştir. Çünkü bu somut durumda yalnızca iptal kararının hangi süreçle verildiği, Kurumun görev alanına girip girmediği yönünden inceleme yapılmış; esasa ilişkin değerlendirme gerektiren iddialara geçilmemiştir.

Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, ihalenin iptaline yönelik kararın itirazen şikayet üzerine alınmadığını sabit görmüş ve bu nedenle görev yönünden inceleme yapamayacağı sonucuna ulaşmıştır. Başvurunun 4734 sayılı Kanun’un ilgili hükmü uyarınca görev yönünden reddine karar verilmiş, iptal kararının dayandığı gerekçeler, ihalenin koşulları veya değerlendirme süreci gibi yönler ise dikkate alınmamıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.