İhalenin hizmet alımı ve yapım işinin birleştirilmesi ile kısmi teklif yasağının rekabet ve yaklaşık maliyet üzerindeki etkileri - 2021/UY.IV-1398

KÜNYE

  • Toplantı No: 2021/029
  • Gündem No: 9
  • Karar Tarihi: 29.07.2021
  • Karar No: 2021/UY.IV-1398
  • Başvuru Sahibi: Hayat Org. Dan. San. Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Lüleburgaz Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
  • İKN: 2021/306071
  • İhale Adı: Şehir İçi Yollarda Asfalt ve Sathi Kaplama Yapım İşi

Özet

Başvuru sahibinin süresinde ve usulüne uygun başvuru yapmaması nedeniyle itirazen şikayet başvurusunun reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalenin hizmet alımı ile yapım işlerinin birleştirilmesi nedeniyle yaklaşık maliyetin yüksek hesaplandığını, kısmi teklife izin verilmemesinin rekabeti engellediğini ve diğer mevzuata aykırılıkları iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Başvuru sahibinin iddialarının ihale ilanına ilişkin olanları için ilan tarihi 04.06.2021 olup, şikayet başvurusu 10 gün içinde yapılmalıdır ancak başvuru 23.06.2021 tarihinde yapılmıştır; ayrıca başvuru bedeli Kurum hesaplarına yatırılmamıştır. Bu tespitler başvurunun şekil ve süre yönünden uygun olmadığını göstermektedir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhale ilanına ilişkin itirazen şikayet başvuruları kaç gün içinde yapılmalı ve zamanında yapılmaması halinde ne olur?
Cevap: İhale ilanına ilişkin itirazen şikayet başvuruları ilan tarihinden itibaren genellikle 10 gün içinde yapılmalıdır. Bu süre geçirilirse, başvurunun içerik olarak haklı olsa dahi süresinde yapılmadığından dolayı incelemeye alınmayıp şekil yönünden reddedilmesi olasıdır. Süre şartı idare işlemlerine karşı etkin ve adil itiraz hakkının kullanılmasını sağlamak amacıyla sıkı tutulur.

Soru: İtirazen şikayet başvurusunda başvuru bedelinin yatırılmaması ne tür sonuçlara yol açar?
Cevap: İtirazen şikayet sürecinde başvuru bedelinin kanuni sürede ve doğru şekilde yatırılması zorunludur. Başvuru bedelinin yatırılmaması halinde, şikayet usule aykırı olduğu gerekçesiyle şekil yönünden reddedilebilir. Bu durum başvurunun esasına girilmeden vaktinde çözümlenmesine engel olur.

Soru: İhale dokümanı veya ilanındaki şikayet konusu iddialar süresinde yapılmazsa idari kurul nasıl hareket eder?
Cevap: İhale ilanı ve dokümanı ile ilgili iddialar süresi içinde yapılmadığında, idari kurul bu başvuruları esas incelemeden reddeder. Şekil şartlarının (süre, başvuru bedeli gibi) sağlandığı durumlarda ise iddialar değerlendirilir. Süresinde yapılmayan talepler itiraz hakkının kullanılması açısını sınırladığı için dikkate alınmaz.

Soru: Hizmet alımı ile yapım işlerinin birleştirilmesinin yaklaşık maliyete etkisi itirazen şikayetlerde nasıl değerlendirilir?
Cevap: Hizmet alımı ile yapım işlerinin aynı ihalede birleştirilmesi ve buna bağlı olarak yaklaşık maliyetin yüksek hesaplanması iddialarının değerlendirilmesi, başvurunun şekil ve süre şartlarını sağlaması halinde yapılır. Süresinde yapılmayan veya başvuru bedeli yatırılmayan başvurularda bu tür teknik ve mali değerlendirmeler yapılmaz.

Soru: Kısmi teklif yasağı nedeniyle rekabetin engellenmesi iddiası itirazen şikayetlerde nasıl ele alınır?
Cevap: Kısmi teklife izin verilmemesinin rekabeti engellediğine dair itirazlar, başvuru usulüne uygun yapıldığında, ihalenin şartları, teknik gerekçeler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde incelenir. Ancak başvurunun yasal süre ve şekil şartlarına uyulmaması halinde bu iddia esas yönünden değerlendirilmez ve başvuru reddedilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun süresi niçin reddedilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibi, ihale ilan tarihi itibarıyla 10 günlük şikayet süresi içinde başvurusunu yapmamıştır. İhale ilanı 04.06.2021 tarihinde yapılmış iken, başvuru 23.06.2021 tarihinde yapılmıştır. Bu nedenle başvuru, ilan tarihinden itibaren 10 gün içinde yapılmadığından süresi yönünden reddedilmiştir.

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden reddedilmesinin nedeni nedir?
Cevap: Başvuru sahibi, ihale sürecine ilişkin başvuru bedelini Kurum hesaplarına yatırmamıştır. İtirazen şikayet başvurusunda başvuru bedelinin yatırılması zorunlu olduğu için başvurunun bu şekil şartını sağlamaması nedeniyle şekil yönünden reddedilmiştir.

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayetinde kısmi teklif yasağı ve yaklaşık maliyet ile ilgili iddialarına ilişkin karar ne olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik iddiaları, süresinde yapılmayan ve şekil şartlarını yerine getirmeyen başvuru nedeniyle esas incelemeye alınmamıştır. Bu nedenle kısmi teklife izin verilmemesi ve yaklaşık maliyetin yüksek hesaplanması ile ilgili iddialar değerlendirmeye tabi tutulmamış, başvuru şekil ve süre şartları nedeniyle reddedilmiştir.

Soru: İhale ilanına ilişkin iddiaların süresi ve şekline uyulmaması halinde itirazen şikayet sürecinde ne sonuç doğmuştur?
Cevap: İhale ilanına ilişkin iddialar süresi içinde yapılmadığı, ayrıca başvuru bedeli yatırılmadığı için başvuru şekil ve süre şartlarına uymamış, bu nedenle itirazen şikayet başvurusu usulden reddedilmiştir. Bu durumda Kurul, başvurunun esasına girmeden inceleme yapmaksızın reddine karar vermiştir.

Detaylı Analiz

İhale sürecine ilişkin uyuşmazlıkta başvuru sahibinin temel şikâyeti, hizmet alımı ile yapım işinin aynı ihalede birleştirilmesi nedeniyle yaklaşık maliyetin yüksek oluştuğu ve kısmi teklif kabul edilmemesinin rekabeti daralttığı yönündedir. Bu çerçevede başvuru sahibi, ihale dokümanındaki düzenlemelerin mevzuata aykırı olduğunu ileri sürerek itirazen şikayette bulunmuştur. Ancak bu itiraz, şekil ve süre yönünden değerlendirilmiş ve başvurunun usule uygun şekilde yapılmadığı sonucuna varılmıştır.

İhalenin dokümanına ve ilanına yönelik şikayetlerin mevzuatta açıkça belirlenen süreler içinde ve belirli usul kurallarına uygun şekilde yapılması beklenir. Söz konusu başvuruda, ihale ilanı 4 Haziran tarihinde yayımlanmışken, şikayet başvurusu 23 Haziran tarihinde gerçekleştirilmiştir. Bu tarih, mevzuatta öngörülen 10 günlük başvuru süresinin sonrasına denk gelmektedir. Ayrıca, başvurunun hukuken geçerli sayılması için gerekli olan başvuru bedelinin de Kurum hesabına yatırılmadığı anlaşılmıştır. Bu iki eksiklik, başvurunun şekil ve süre yönünden konunun esasına geçilmeden reddedilmesine yol açmıştır.

Vaka kapsamında tartışılan esaslı unsurlar arasında, ihale kapsamına giren iş kalemlerinin birleştirilmesinin rekabete etkisi ve maliyete yansıması gibi iddialar yer almakla birlikte, bu iddialar şekil şartları yerine getirilmediği için değerlendirme dışı kalmıştır. İdari yargı ve Kamu İhale Kurulu uygulamalarında, ilan veya dokümanda yer alan düzenlemelerle ilgili şikayetlerin zamanında yapılması gerektiği yönündeki yaklaşım, burada da belirleyici olmuştur. Esaslı içerik olsa dahi, şekle dair eksiklikler sürecin ilerlemesini engellemiştir.

Başvuruda yer alan konular arasında pilot ortağın iş deneyimiyle ilgili özel bir değerlendirme yer almadığı için, iş deneyimi bakımından teknik yeterlilik ya da ortaklık yapısına dair bir analiz yapılmamıştır. Yani pilot ortağın taahhüt ettiği yeterlik düzeyi ya da iş deneyim belgesinin değerlendirme dışı kalmasının nedeni, esasın değil, başvurunun şekil ve süre koşullarını taşıyamamış olmasıdır. Bu nedenle, iş deneyimi bu vakada incelenmemiştir.

Kamu İhale Kurulu, başvuruyu incelerken öncelikle usule uygunluk denetimi yapmış, süre aşımı ve başvuru bedelinin yatırılmamış olması nedeniyle esasa geçmeksizin başvurunun reddine karar vermiştir. Böylelikle, şikayette ileri sürülen rekabet, maliyet ve doküman düzenlemelerine ilişkin iddialar içerik yönünden değerlendirilemeden işlemden kaldırılmıştır. Bu durum, şekil ve süre şartlarının ihale hukuku çerçevesinde nasıl belirleyici olduğuna işaret etmektedir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.