KÜNYE
- Toplantı No: 2020/052
- Gündem No: 14
- Karar Tarihi: 18.11.2020
- Karar No: 2020/UY.IV-1871
- Başvuru Sahibi: Azem Yapı İnş. Med. İlt. Elkt. Güv. Tem. San. Tic. Ltd. Şti
- İhaleyi Yapan İdare: Başakşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2020/544838
- İhale Adı: Bahçeşehir Kültür ve Yaşam Parkı Yapılması
Özet
İtirazen şikayet başvurusunun süresinde yapılmaması ve şekil şartlarının eksikliği nedeniyle reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale ilanının rekabeti engelleyici hükümler içerdiği iddiasıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
İncelemede, başvuru sahibinin idarenin 28.10.2020 tarihli cevabını izleyen on günlük sürede (09.11.2020 mesai bitimine kadar) itirazen şikayet başvurusunda bulunmadığı, başvurunun 17.11.2020 tarihinde yapıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca, başvuruya ilişkin yetki belgelerinin aslı veya onaylı örneği yerine fotokopi sunulduğu ve başvuru bedelinin yatırılmadığı belirlenmiştir. Bu durum, 4734 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca başvurunun süre ve şekil şartlarına uygun olmadığını göstermektedir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda yetki belgelerinin aslı veya onaylı örneği yerine sadece fotokopinin sunulması başvurunun değerlendirilmeye alınmasına engel midir?
Cevap: Evet, yetki belgelerinin aslı veya onaylı örneği yerine yalnızca fotokopi sunulması şekil şartlarına aykırılık yaratır. Kamu ihalelerinde bu belgelerin doğruluğu ve geçerliliği açısından asıl veya noter/onaylı suretlerinin sunulması beklenir. Bu eksiklik başvurunun şekil yönünden uygun bulunmamasına ve dolayısıyla değerlendirme dışı bırakılmasına neden olabilir. Ancak usul ve mevzuatta farklı belge düzenlemeleri varsa farklılık olabilir, bu nedenle ilgili mevzuat ve uygulama kararlarının dikkatle incelenmesi gerekir.
Soru: İdarenin cevabının bildirilmesini izleyen on günlük itirazen şikayet süresi nasıl işlemektedir ve mesai bitiminin sürenin hesabında etkisi nedir?
Cevap: İdarenin cevabının ilgiliye tebliğ veya bildirimi ile başlayan on günlük süre, resmi tatil ve hafta sonları da dahil olmak üzere kesintisiz işler. Sürenin bittiği son gün mesai bitimi esas alınarak değerlendirilir; yani sürenin son günü mesai saati bitiminden sonra yapılan başvurular gecikmiş sayılır. Bu nedenle, başvuruların süresi içinde yapılması için son günün mesai saati sona ermeden evrakın idareye ulaşmış olması önemlidir.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunun şekil şartlarından biri olan başvuru bedelinin yatırılmaması başvurunun esas yönünden incelenmesini engeller mi?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması şekil şartları ihlali olarak değerlendirilir ve bu durumda başvurunun esas yönünden incelenmesine geçilmez. Kamu ihale mevzuatında başvuru bedeline ilişkin şartların yerine getirilmemesi başvurunun reddini gerektirir. Bu nedenle, başvuruların kabul edilebilmesi için bedelin süresinde ve tam olarak yatırılması zorunludur.
Soru: İtirazen şikayet süresi içerisinde başvuru yapılsa da başvuru dilekçesinde zorunlu belgeler eksik veya usüle aykırı ise başvurunun akıbeti nasıl olur?
Cevap: Süre yönünden uygun olsa bile, başvuru için gerekli belgeler tam ve doğru sunulmadığında başvuru şekil şartlarına uygun sayılmaz. Bu durumda, idare veya ilgili kurullar başvuruyu şekil yönünden eksik bularak reddedebilir. Şekil eksikliği, başvurunun esastan değerlendirilmesini engelleyen önemli bir unsurdur ve sıkça itiraz ve uyuşmazlık konusu olmaktadır.
Soru: Başvuru süresi ve şekil şartlarının birlikte ihlali durumunda itirazen şikayet başvurusu hakkında nasıl bir karar verilir?
Cevap: Süre aşımı ve şekil şartlarının eksikliği aynı başvuruda bir arada mevcutsa, başvuru genel olarak süresinde yapılmadığı ve usul kurallarına uyulmadığı gerekçeleriyle reddedilir. Bu durumda, başvurunun esas yönünden inceleme yapılmadığı için iddiaların değerlendirilmesine geçilemez. Kamu ihale mevzuatında başvuru usulüne ilişkin koşullara riayet edilmesi, başvurunun güvenilirliği ve etkinliği açısından önem taşır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun süresinde yapılmadığı tespit edildiğinde Kurul hangi gerekçeyle başvuruyu reddetmiştir?
Cevap: Kurul, başvuru sahibinin idarenin cevabının kendisine bildirildiği tarihten itibaren on günlük sürede başvuruyu yapmadığını tespit etmiş, bu nedenle başvurunun Kanun’un ilgili maddelerine göre süresinde yapılmadığı gerekçesiyle reddine karar vermiştir.
Soru: Başvuru sahibinin sunduğu belgeler arasında yetki belgelerinin fotokopi olması ve başvuru bedelinin yatırılmaması başvurunun değerlendirilmesinde nasıl etkili olmuştur?
Cevap: Yetki belgelerinin aslı veya onaylı örneği yerine fotokopi sunulması ile başvuru bedelinin yatırılmaması, başvurunun şekil şartlarına aykırı olması sonucunu doğurmuş ve Kurul bu eksiklikleri nedeniyle başvuruyu şekil şartlarına uygun bulmayarak reddetmiştir.
Soru: İdarenin cevabının bildirilmesini izleyen on günlük süre hangi tarihe kadar işlemektedir ve başvuru bu tarih dikkate alınarak nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İdarenin cevabının bildirildiği tarihten itibaren on günlük yasal süre, mesai bitimine kadar işlemektedir; burada süre 28.10.2020 tarihinden başlayarak 09.11.2020 mesai bitimi itibariyle sona ermiştir. Başvuru, bu süreden sonra, yani 17.11.2020 tarihinde yapıldığı için süresinde yapılmamış kabul edilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda belirtilen rekabeti engelleyici hükümler iddiasının sonuç üzerinde etkisi olmuş mudur?
Cevap: Başvuru sahibinin iddia ettiği rekabeti engelleyici hükümler Kurul tarafından esasen değerlendirilmemiştir çünkü başvuru, usulü ve şekli eksikliklerle süresinde yapılmadığından bu iddialar hakkında herhangi bir inceleme yapılmadan başvuru reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuru sahibi, ihale ilanında rekabeti engelleyici düzenlemeler bulunduğunu ileri sürerek itirazen şikayet yoluna başvurmuştur. Uyuşmazlık, bu başvurunun süresi içinde yapılıp yapılmadığı ve başvuru dilekçesine eklenmesi gereken belgelerin usule uygun şekilde sunulup sunulmadığı noktasında yoğunlaşmaktadır. Bu çerçevede Kurul tarafından yapılan inceleme, esasa geçilmeden önce, başvurunun şekil ve süre bakımından taşıması gereken koşulların yerine getirilip getirilmediğine odaklanmıştır.
İhale sürecinde esas meselenin, ilan metninde rekabeti daraltan hükümler içerdiği iddiası olduğu görülse de, bu iddia başvurunun şekil ve süre yönünden uygun olmaması nedeniyle incelenme imkânı bulamamıştır. Başvuru sahibinin dilekçesinde bu iddialara yer vermesi başlı başına esasa geçilmesini sağlamamış; başvurunun ilk olarak biçimsel kriterlerden değerlendirilmesi gerektiği dikkate alınmıştır. Söz konusu durumda iddiaların içeriğinden bağımsız olarak, başvurunun işleme alınıp alınamayacağına ilişkin ön koşullar belirleyici olmuştur.
Uyuşmazlıkta esaslı unsur, başvurunun süresinde yapılmış olması ve gerekli belgelerin tam ve usule uygun şekilde sunulmasıdır. Bu nitelikteki eksiklikler, başvurunun içeriğinden bağımsız olarak reddedilmesine yol açmaktadır. Kurul değerlendirmesinde, süresi aşılmış bir başvurunun veya zorunlu evrakı eksik sunulmuş bir dilekçenin değerlendirilmesine devam edilmesinin kamu ihale sürecinin öngörülebilirliğine zarar vereceğini dikkate almıştır. Dolayısıyla, bu vakada “esasa geçiş” ancak biçime uygunluk sağlandığında mümkün olabilirdi.
Başvuru dilekçesinde yer alan yetki belgelerinin sadece fotokopi olarak sunulmuş olması ve başvuru bedelinin yatırılmamış bulunması pilot ortağın iş deneyiminden ya da yeterliğinden bağımsız biçimde başvurunun şeklen reddine neden olmuştur. Bu tür belgelerin aslının ya da noter onaylı örneğinin sunulması yönündeki beklenti, belgenin geçerliliğini sağlamaya yöneliktir. Ancak biçim koşullarına uyulmaması, haklılık iddiası taşısa dahi başvurunun Kurul nezdinde değerlendirilmesini engellemiştir.
Kurul’un yaklaşımı, başvurunun içerdiği iddiaları usul denetimi tamamlanmadan değerlendirmemek yönündedir. Bu kapsamda, idarenin cevabının bildirildiği tarihi izleyen on gün içinde başvuru yapılmadığı, yetki belgelerinin usule uygun olmadığı ve başvuru bedelinin ödenmediği tespit edilmiştir. Bu çoklu eksiklikler nedeniyle başvurunun şekil ve süre yönünden reddine karar verilmiş, bu sebepler ortadan kaldırılmadan içeriğin değerlendirilmesi yoluna gidilmemiştir. Başvuru sahibinin rekabet ilkesine ilişkin iddiaları da bu nedenle esasa girilmeksizin sonuçsuz kalmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.