İhale ilanındaki mal sahipliği şartlarının rekabeti engellediği iddiası ile başvuru bedelinin süresinde yatırılmaması konusu - 2018/UY.IV-180

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/003
  • Gündem No: 15
  • Karar Tarihi: 17.01.2018
  • Karar No: 2018/UY.IV-180
  • Başvuru Sahibi: Şark Organizasyon ve Danışmanlık Sanayi Ticaret Limited Şirketi
  • İhaleyi Yapan İdare: Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı
  • İKN: 2017/640526
  • İhale Adı: Gaziantep İli Sınırları İçerisinde; Muhtelif Yerlerde Asfalt Yapım İşi

Özet

Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale ilanındaki belli araç, makine ve ekipmanların kendi malı olma koşulunun rekabeti engellediğini ve idarenin takdir yetkisini aştığını iddia ederek itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur.

Kurul Değerlendirmesi

İnceleme sonucunda, itirazen şikâyet başvurusunda bulunmak için zorunlu olan başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı tespit edilmiştir. Bu eksiklik, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 16. maddesinin 3. fıkrası uyarınca başvuru süresi sonuna kadar giderilebilirdi ancak başvuru sahibi tarafından süresi içinde giderilmemiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunda yatırılması gereken başvuru bedelinin yatırıldığına dair belge sunulması hukuki olarak başvurunun kabulü için yeterli midir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırıldığına dair belgenin yalnızca başvuru tarihi ve saatine kadar Kurum hesaplarına geçiş yapmış olması kabul için zorunludur. Yatırımın zamanında yapılmadığı tespit edilirse, başvuru bedelinin varlığına dair belge sunulsa bile şekil yönünden eksiklik nedeniyle başvurunun reddi mümkündür.

Soru: Başvuru bedeli yatırma yükümlülüğü yerine getirilmezse, idare veya Kurum başvuru sahibine eksikliği tamamlaması için ek süre vermek zorunda mıdır?
Cevap: İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik uyarınca, başvuru bedelinin yatırılmaması gibi şekli eksiklikler başvuru süresi sonuna kadar tamamlanabilir. Ancak, bu süre geçtikten sonra eksikliğin tamamlanması için idarenin veya Kurumun zorunlu olarak ek süre vermesi yönünde genel bir yükümlülük bulunmamaktadır.

Soru: Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle başvurunun reddedilmesi durumunda başvuru sahibi idari yargıya başvurabilir mi, başvurunun esas bakımından incelenme şansı olur mu?
Cevap: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması, başvurunun şekil yönünden reddine yol açar. Bu durumda başvuru doğrudan esas yönünden incelemeye alınmaz. Ancak başvuru sahibi, şekil şartının yerine getirilmediğine ilişkin kararların mevzuata aykırılık iddiasıyla idari yargıya başvurabilir; esastan inceleme yapılması ise şekil şartının sağlanması ile mümkün olur.

Soru: İtirazen şikâyet süresi içinde başvuru bedeli yatırılmakla birlikte, bedelin tutarının eksik yatırılması başvurunun değerlendirilmesini nasıl etkiler?
Cevap: Başvuru bedelinin eksik yatırılması durumunda da eksiklik söz konusudur ve bu tamamlanabileceği sürede giderilmezse başvuru şekil yönünden reddedilir. Yatırılan bedelin tam ve doğru tutarda olması başvurunun şekil yeterliliği için önemlidir.

Soru: Başvuru bedelinin yatırılması zorunlu olan hallerde yatırılmamışsa, bu hususun başvuru dilekçesinde belirtilmemesi başvurunun reddi için tek başına yeterli midir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması başvurunun şekil yönünden reddini gerektiren ağır bir eksikliktir. Bu durumun dilekçede açıkça belirtilmemesi de başvurunun usulüne uygun yapılmadığının göstergesi olabilir. Ancak karar verilirken esas olan, başvuru bedelinin süresi içinde ve koşullara uygun olarak yatırılıp yatırılmadığıdır; dilekçedeki beyan ise tamamlayıcı nitelikte değerlendirilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunda bulunmak için zorunlu olan başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması ne tür bir hukuki sonuca yol açmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin başvuru bedelini süresi içinde Kurum hesaplarına yatırmaması nedeniyle başvurusu şekil yönünden reddedilmiştir. Bu nedenle, başvuru esas yönünden incelenmemiştir.

Soru: Başvuru bedelinin yatırılmaması durumunda, başvuru sahibi ilgili eksikliği ne şekilde giderebilirdi?
Cevap: Başvuru sahibi, başvuru bedelini süresi içinde yatırmamış olsa da, bu eksiklik başvuru süresi sonuna kadar giderilebilirdi. Ancak eksiklik süresi içinde giderilmediği için başvuru kabul edilmemiştir.

Soru: Başvuru sahibinin ihale ilanındaki bazı şartların rekabeti engellediği yönündeki iddiası, başvuru bedeli yatırılmadığı için nasıl etkilenmiştir?
Cevap: Başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması nedeniyle başvuru şekil yönünden reddedildiğinden, rekabeti engellediği iddia edilen ihale şartları hakkında esastan herhangi bir değerlendirmenin yapılması mümkün olmamıştır.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibi, ihale ilanında yer alan belli araç, makine ve ekipmanların isteklinin kendi malı olması yönündeki şartların rekabeti kısıtlayıcı olduğu iddiasıyla itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur. Bu kapsamda, idarece ihale dokümanına konulan bu düzenlemelerin takdir yetkisini aşan ve rekabete zarar verici nitelikte olduğu ileri sürülmüş, ihalenin bu nedenle hukuka aykırı olduğu savunulmuştur. Ancak başvuru sürecinde yaşanan usuli eksiklik, bu iddianın esasen değerlendirilebilmesine imkân tanımamıştır.

Uyuşmazlığın merkezinde, başvuru sahibinin itirazen şikâyet için zorunlu olan başvuru bedelini Kurum hesaplarına süresi içinde yatırıp yatırmadığı yer almaktadır. İlgili başvuru, şekli şartlardan biri olan ödeme yükümlülüğünün zamanında yerine getirilmemesi nedeniyle esas yönünden değil, doğrudan usul yönünden Kurum tarafından değerlendirilmiştir. Başvuru sahibi, şikâyet dilekçesini sunduğu tarihte başvuru bedelini yatırmış olmadığından, bu eksiklik başvuru süresi sonuna kadar tamamlanabilecek nitelikte bir husus olarak görülmesine rağmen, süresi içinde giderilmemiştir.

Dosyada tartışılan esaslı unsur, bu vakada doğrudan şekli usule dair olup, başvuru bedelinin zamanında yatırılmaması hususunun Kurum tarafından başvurunun kabulü bakımından belirleyici unsur olarak değerlendirilmesidir. Mevzuat, başvuru bedelinin başvuru süresi içinde yatırılmış olmasını mutlak bir şekil şartı olarak ortaya koymakta; bu şartın sağlanmaması durumunda başvurunun içeriği ya da dayanak iddialar ne olursa olsun esas açısından bir inceleme yapılamayacağının çerçevesini oluşturmaktadır. Başvuru sahibinin dile getirdiği rekabeti sınırlayıcı ihale düzenlemeleri bu nedenle değerlendirmeye konu olamamıştır.

Vaka özelinde başvuru sahibinin dilekçesinde ileri sürdüğü herhangi bir belge, yeterlik durumu veya işlem sırasına ilişkin teknik tartışma söz konusu olmayıp, şekil şartının yerine getirilmemesi nedeniyle başvurunun içeriğine girilmemiştir.

Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu için yatırılması gerekli olan bedelin Kurum hesaplarına zamanında geçmediğini tespit etmiş ve bu nedenle başvuruyu şekil yönünden reddetmiştir. Bu yaklaşımla Kurul, şekli eksikliklerin başvuru süresi sonuna kadar giderilmesinin mümkün olduğunu ancak somut olayda bu imkânın kullanılmadığını dikkate alarak, başvurunun esasına geçmeden usulen sonuçlandırmıştır. Böylece, ihale dokümanına yönelik ileri sürülen rekabet ihlali iddiası içeriği bakımından incelenememiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.