KÜNYE
- Toplantı No: 2018/042
- Gündem No: 31
- Karar Tarihi: 24.07.2018
- Karar No: 2018/UY.II-1399
- Başvuru Sahibi: Kumsal Petrol Maden Taahhüt İnşaat Ticaret Limited Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2018/210286
- İhale Adı: Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü 35. ve 38. Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı İşleri ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması
Özet
İhale dokümanına yönelik başvurunun süresinde yapılmaması nedeniyle reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, idarenin yaklaşık maliyet hesabında araç ve eğitim giderlerini dikkate almadığını, makine parkı ve personel sayılarının düşük hesaplandığını, birim fiyat tariflerinde yer alan iş kalemlerinin dayanağı olan uygulama projesinin ihale dokümanında bulunmadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Yaklaşık maliyet hesabında kamu kurumlarınca yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin esas alındığı, teknik şartnamede belirtilen makine, ekipman ve personel giderlerinin bu birim fiyatlara dahil olduğu tespit edilmiştir. Sözleşme tasarısında belirtilen araç ve eğitim giderlerinin yaklaşık maliyet hesabında ayrıca hesaplanmasına gerek olmadığı, bu giderlerin genel gider ve kar oranı içinde değerlendirildiği anlaşılmıştır. İhale dokümanına yönelik iddianın ise dokümanın satın alındığı tarihten itibaren 10 gün içinde ve ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar yapılması gerekirken, başvurunun süresi geçtikten sonra yapıldığı belirlenmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında açıkça yer almayan belge veya projelere dayanılarak yapılan itirazlar ne zaman değerlendirilebilir?
Cevap: İhale dokümanında bulunmayan belge veya projelere ilişkin itirazlar, ilgili dokümanın satın alınmasından itibaren belirlenen başvuru süresi içinde yapılmış olması gerekir. Bu süre aşılırsa, belge ihale dokümanında yer almadığı için yapılan itirazın süresi geçmiştir ve Kurul tarafından değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: Yaklaşık maliyet hesabı yapılırken, birim fiyat tariflerinde yer alan giderlerin ayrıca açıklanması zorunlu mudur?
Cevap: Yaklaşık maliyet hesabında kullanılan birim fiyatların, yayımlanmış rayiçlere dayanması durumunda, bu fiyatların içinde makine, personel ve benzeri giderlerin yer aldığı kabul edilir. Dolayısıyla idari ve teknik şartnamede ayrıca belirtilmiş olsa da, bu giderlerin yaklaşık maliyet hesaplamasında ayrı ayrı gösterilmesi gerekli değildir.
Soru: İhale sürecinde itirazların süresinde yapılmaması halinde ortaya çıkabilecek hukuki sonuçlar nedir?
Cevap: İtirazların mevzuatta belirtilen süreler içinde yapılmaması, itirazın süresinde yapılmadığı anlamına gelir. Bu durumda başvuru, işlem veya karar Kurul tarafından usulden reddedilir; bu da teklifin elenmesine veya ihalenin iptaline yol açmaz ancak süresinde yapılmamış iddialar değerlendirmeye alınmaz.
Soru: Genel gider ve kar unsuru yaklaşık maliyet içerisinde nasıl değerlendirilir?
Cevap: Araç, eğitim gibi bazı gider kalemleri, yaklaşık maliyet hesabında genel gider ve kar oranı içinde yer alabilir. Bu nedenle, bu tip giderlerin maliyete ayrı ayrı eklenmesi zorunlu olmayabilir. Bu husus, itiraz veya şikayet sürecinde yaklaşık maliyetin dayandığı birim fiyatların esas alınmasıyla teyit edilir.
Soru: İhale dokümanına yönelik itirazlar için mevzuat ve uygulamada öngörülen süreler hangi esaslara dayanmaktadır?
Cevap: İhale mevzuatında doküman inceleme süresi ve itiraz süresi açıkça belirlenmiş olup, teklif hazırlığını ve idarenin zamanında değerlendirmesini sağlamak amacıyla; itirazların, dokümanın satın alınmasını takip eden belirli bir süre ile ihale öncesi son tarih arasında yapılması gerekir. Bu sürelerin dışında yapılan itirazlar, usul yönünden geçersiz sayılabilmektedir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin ihale dokümanında yer almayan uygulama projesine ilişkin itirazının reddedilmesinin sebebi nedir?
Cevap: Başvuru sahibinin uygulama projesine ilişkin itirazı, ihale dokümanının satın alındığı tarihten itibaren 10 gün ve ihale tarihinden 3 iş günü öncesi sınırı içinde yapılması gerekirken, bu süreler geçtikten sonra yapılmıştır. Bu nedenle itiraz süresinde yapılmadığı için reddedilmiştir.
Soru: İdarenin yaklaşık maliyet hesabında araç ve eğitim giderlerinin ayrı ayrı hesaplanmaması hukuken nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Kurul, araç ve eğitim giderlerinin yaklaşık maliyet hesabında ayrı hesaplanmasına gerek olmadığını, çünkü bunların genel gider ve kar oranı içinde değerlendirildiğini belirtmiştir. Ayrıca yaklaşık maliyetin dayanıldığı birim fiyatların bu giderleri kapsadığı tespit edilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin makine parkı ve personel sayısının düşük hesaplandığı iddiası üzerine Kurul hangi tespiti yapmıştır?
Cevap: Kurul, teknik şartnamede belirtilen makine, ekipman ve personel giderlerinin kamu kurumlarının yayımladığı birim fiyatlara dahil olduğunu ve bu nedenle ayrı ayrı değerlendirilmesine gerek olmadığını belirtmiştir.
Soru: İhale dokümanına yönelik itirazların yapılabilmesi için hangi süre kısıtlamalarına uyulması gerektiği bu vaka açısından nasıl belirlenmiştir?
Cevap: Bu vakada ihale dokümanına ilişkin itirazların, dokümanın satın alındığı tarihten itibaren azami 10 gün ve ihale tarihinden en geç 3 iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği, bu süreler aşılırsa itirazın süresinde yapılmadığı gerekçesiyle reddedileceği belirlenmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuru konusu uyuşmazlık, ihale dokümanında yer almadığı ileri sürülen uygulama projesine yönelik şikâyetin zamanında yapılmaması ile idarenin yaklaşık maliyet hesabındaki gider kalemlerinin değerlendirme yöntemlerine ilişkindir. Başvuru sahibi, bazı maliyet unsurlarının eksik değerlendirildiğini, özellikle makine parkı ve personel sayısının yetersiz hesaplandığını ileri sürerek, temel dayanak olarak gördüğü uygulama projesinin doküman içinde yer almadığını iddia etmiştir. Ancak bu iddia, belirlenen şikâyet süresi sınırları içinde ileri sürülmemiştir.
İhale sürecine dair tartışmalı başlıklardan biri, yaklaşık maliyet hesabında hangi giderlerin dikkate alındığı konusudur. Başvuru sahibi araç ve eğitim giderlerinin maliyete eklenmediğini belirtmiştir. Kurul ise, bu tür kalemlerin genel gider ve kâr oranı içinde değerlendirildiğini belirleyerek ayrıca gösterilmelerine gerek olmadığını ifade etmiştir. Ayrıca teknik şartnamede açıkça yer alan makine, ekipman ve personel türü giderlerin de kamu kurumlarının yayımladığı birim fiyat tarifeleri kapsamında ele alındığını tespit etmiştir. Bu çerçevede, idarece yapılan hesaplamada yöntemsel bir isabetsizlik olmadığı kabul edilmiştir.
Uyuşmazlık kapsamında başvuru sahibi tarafından esas alınan uygulama projesinin ihale dokümanında yer almadığı hususu, şikâyetin temelini oluşturmuştur. Ancak bu iddianın dokümanın edinildiği tarihten itibaren belirli süreler içinde gündeme getirilmesi gerekirken süresinden sonra yapılması başvurunun değerlendirme dışı bırakılmasına neden olmuştur. Bu durum, ilgili belgenin dokümana dahil olup olmamasından bağımsız olarak yalnızca başvuru süresinin aşılması nedeniyle Kurulun esasa girmemesine yol açmıştır.
Kamu İhale Kurulu, yaklaşık maliyetin belirlenmesinde uygulanan yöntemin, kamu kurumlarınca yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlere dayandığını; bu birim fiyatların içinde makine, ekipman ve personel gibi gider kalemlerinin zaten yer aldığını değerlendirmiştir. Eğitim ve araç giderlerinin de genel gider ve kâr oranı kapsamında hesaplamaya dahil edildiğini tespit eden Kurul, bu unsurların ayrı biçimde gösterilmesine gerek bulunmadığı sonucuna ulaşmıştır. Sonuç olarak, hem yaklaşık maliyet iddiaları yönünden herhangi bir mevzuata aykırılık tespit edilmemiş hem de ihale dokümanına ilişkin şikâyetin süresinde yapılmamasına dayanılarak başvurunun reddine karar verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.