İhale dışı bırakma dayanağı terör örgütü bildirimlerinin ihale kapsamı ve tarihine uygunluğu üzerindeki itiraz - 2018/UY.I-971

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/028
  • Gündem No: 19
  • Karar Tarihi: 15.05.2018
  • Karar No: 2018/UY.I-971
  • Başvuru Sahibi: Mavi İnş. ve Makina San. Taah. Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Balıkesir Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı
  • İKN: 2018/36481
  • İhale Adı: Altıeylül OSB Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesine 100 Öğrencilik Yurt Yapım İşi

Özet

İhale dışı bırakma işleminin dayanağı olan terör örgütü bağlantısı bildirimlerinin ihale kapsamı ve tarihine uygun sorgulama sonucu olduğu tespit edilmiştir

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale dışı bırakılma işleminin dayanağı olan Emniyet ve Dernekler Müdürlüğü yazılarının önceki bir ihaleye ilişkin olduğunu, ortaklık yapısının değiştiğini ve bu nedenle mevcut ihaleye ilişkin sorgulama yapılması gerektiğini ileri sürmüştür.

Kurul Değerlendirmesi

İdari şartnamede ihale konusu işin 100 öğrencilik yurt yapımı olduğu, kısmi teklif verilmediği ve ihale üzerine bırakılan istekli ile anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacağı belirtilmiştir. İdare tarafından yapılan araştırmalarda, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü ve Balıkesir İl Dernekler Müdürlüğü tarafından başvuru sahibinin 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (g) bendi kapsamında olduğu bildirilmiş, bu bildirimlerin ihale kapsamı ve tarihine uygun olduğu, dolayısıyla ihale dışı bırakma işleminin mevzuata uygun olduğu tespit edilmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhale dışı bırakma işlemlerinde, terör örgütü bağlantısının tespiti için yapılacak sorgulamaların hangi kapsam ve tarihe uygun olması gerekir?
Cevap: Terör örgütü bağlantısının tespiti için yapılan sorgulama, yalnızca ihale konusu işin kapsamı ve ihale tarihine uygun olmalıdır. Önceki tarih veya farklı iş kapsamına ilişkin bildirimler esas alınmamalıdır. Ancak, idare tarafından ilgili kamu kurumlarından alınan güncel ve ilgili ihale ile doğrudan bağlantılı bildirimin bulunması ve bu bildirimin mevcut ihale ile uyumlu olması halinde, sorgulama sonucuna dayanılarak ihale dışı bırakma işlemi yapılabilir.

Soru: İdare, terör örgütü bağlantısı nedeniyle ihale dışı bırakma konusunda hangi mercilerden gelecek bildirimlere itibar edebilir?
Cevap: İdare tarafından ihale dışı bırakma işlemi yapılmadan önce, genellikle İl Emniyet Müdürlüğü, Dernekler Müdürlüğü gibi resmi birimlerden yazılı ve resmi bildirimler talep edilir. Bu birimlerin bildirimleri, somut ve güncel bilgi içermesi, ayrıca ihale kapsamında yer alan iş ve tarih ile örtüşmesi durumunda esas alınır. Doğrudan bu tür resmi kaynaklardan alınan uygun ve güncel yazılar, ihale dışı bırakma için hukuki dayanak oluşturur.

Soru: Ortaklık yapısındaki değişiklikler ihale dışı bırakma nedenleri açısından sorgulama yapılmasını zorunlu kılar mı?
Cevap: Ortaklık yapısında değişiklikler ihale dışı bırakma işleminin esasını etkileyebilir ancak tek başına yeni sorgulama yapılmasını zorunlu kılmaz. İdare, değişiklik iddiasını değerlendirirken, mevcut ihale kapsamı ve tarihiyle paralel olarak ilgili resmi birimlerden sorgulamayı talep edebilir veya mevcut sorgulamayı yeterli görebilir. Bu nedenle, ortaklık yapısındaki değişiklik iddiası mutlaka otomatik yeniden sorgulama zorunluluğu yaratmaz, somut duruma göre değerlendirilir.

Soru: İhale dışı bırakma işlemine itirazlarda, idarenin takdir yetkisi nasıl ele alınır ve hangi şartlarda sınırlanır?
Cevap: İdarenin takdir yetkisi, özellikle terör örgütü bağlantısı gibi hassas konularda geniş bir yetki alanı sağlar. Ancak bu takdir yetkisi, dayanağı somut ve güncel bilgi ve belgelere bağlı olduğunda geçerlidir. İtiraz mercileri, idarenin bu takdirini sadece hukuka uygunluk ve temel haklara uygunluk açısından inceler; somut ve güncel bilgiye dayanan takdir kararlarının yerine geçmez. Takdir yetkisinin kötüye kullanılmadığı, mevzuata uygun sorgulama yapıldığı tespit edilirse, itiraz genellikle reddedilir.

Soru: Terör örgütü bağlantısı iddiasıyla ihale dışı bırakma işlemine karşı itirazen şikâyet yoluna başvurulduğunda karar sürecinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?
Cevap: İtirazen şikâyet sürecinde, karar merciinin öncelikle idarenin dayanak aldığı resmi birimlerce verilen sorgulama yazılarının kapsam ve tarih açısından uygunluğunu değerlendirmesi gerekir. Ayrıca başvuru sahibinin ileri sürdüğü hususların (örneğin, ortaklık değişikliği) mevcut belgelerle ne derece örtüştüğü araştırılmalıdır. Mevcut belgeler ihale kapsamı ve tarihine uygunsa ve idare hukuka uygun davranmışsa, itirazen şikâyet başvurusu reddedilir. Bu süreçte belirsizlik ya da eksiklik varsa, karar merciinin bunu dikkate alması önem taşır.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin ortaklık yapısındaki değişikliğe dayanarak önceden yapılan terör örgütü bağlantısı sorgulamasının mevcut ihaleye uygulanamayacağı iddiası kabul edilmiş midir?
Cevap: Hayır, başvuru sahibinin ortaklık yapısındaki değişiklik ileri sürmesine rağmen, idare tarafından yapılan sorgulamalar mevcut ihale kapsamı ve tarihine uygun olduğu için bu iddia kabul edilmemiştir.

Soru: İhale dışı bırakma işleminin dayanağı olarak gösterilen Emniyet ve Dernekler Müdürlüğü bildirimi hangi kriterlere göre değerlendirilmiştir?
Cevap: Emniyet ve Dernekler Müdürlüğü tarafından sağlanan bildirimler, ihale konusu işin kapsamı ve ihale tarihine uygun olarak sorgulanmış ve bu kriterlere uygun olduğu saptanarak ihale dışı bırakma işleminin dayanağı olarak kabul edilmiştir.

Soru: İdarenin 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (g) bendi kapsamında takdir yetkisi nasıl sonuçlandırılmıştır?
Cevap: İdarenin takdir yetkisi, başvuru sahibinin terör örgütü bağlantısı gerekçesi ile ihale dışı bırakılmasında mevzuata uygun olarak kullanıldığı ve bu nedenle itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi gerektiği sonucunu doğurmuştur.

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu sonucunda hangi karar verilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir, çünkü ihale dışı bırakma işleminin dayanağı mevzuata ve ihale kapsamı ile tarihine yönelik uygun sorgulamalara dayandığı tespit edilmiştir.

Detaylı Analiz

İlgili uyuşmazlıkta, başvuru sahibi, ihale dışı bırakılma gerekçesini oluşturan terör örgütü bağlantısı bildirimlerinin, mevcut değil, önceki bir ihaleye ilişkin olduğunu ileri sürmüştür. Bu iddiayla birlikte, ortaklık yapısındaki değişikliğin de göz önünde bulundurulması gerektiğini ve bu nedenle yeniden sorgulama yapılmasının zorunlu olduğunu savunmuştur. Uyuşmazlık, ihale dışı bırakma kararının hukuka uygun bir sorgulama süreci ve güncel bilgiler temelinde alınıp alınmadığı çerçevesinde şekillenmiştir.

İdare, başvuru sahibine ilişkin değerlendirmeyi Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü ve Balıkesir İl Dernekler Müdürlüğü’nden alınan bilgiler doğrultusunda gerçekleştirmiştir. Bu yazıların, ihale konusu işin kapsamı ve ihale tarihi dikkate alınarak resmi birimlerden talep edildiği ve doğrudan bu ihaleye özgü hazırlanan tespitlere dayandığı belirlenmiştir. Bu açıdan bakıldığında, başvuru sahibinin önceki tarihlere ve başka ihalelere ait bildirimlerin esas alındığı yönündeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Uyuşmazlıkta temel sorunlardan biri, ortaklık yapısındaki değişikliğin yeni bir sorgulama gerektirip gerektirmediği olmuştur. Başvuru sahibi değişen ortaklık yapısını gerekçe göstererek önceki bildirime dayanmanın geçersiz olduğunu öne sürmüşse de, bu savunma Kurul tarafından kabul edilmemiştir. Çünkü idarenin yaptığı sorgulamanın mevcut ihale tarihine ve içeriğine uygun şekilde gerçekleştirildiği, dolayısıyla yeni bir sorgulama yapılmadan karar verilmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Kurul değerlendirmesinde, idare tarafından 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (g) bendi uyarınca yapılan sorgulamanın yerindeliği ve elde edilen bilgilere dayanılarak alınan dışlama kararının hukuka uygunluğu vurgulanmıştır. Bu karar çerçevesinde, idarenin takdir yetkisini, terör örgütü bağlantısı bildirimleri gibi ciddi ve sınırlayıcı unsurlar yönünden, somut dayanaklar çerçevesinde kullandığı kanaatine varılmıştır.

Sonuç olarak, Kurul, ihale dışı bırakma işleminin dayanağı olan resmi bildirimlerin güncel ve ihale kapsamına uygun şekilde alındığını, ortaklık değişikliği iddiasının bu durumu etkilemediğini ve idarenin takdir yetkisinin hukuka uygun şekilde kullanıldığını değerlendirmiştir. Bu değerlendirmeler ışığında, başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.