KÜNYE
- Toplantı No: 2020/033
- Gündem No: 19
- Karar Tarihi: 22.07.2020
- Karar No: 2020/UY.I-1253
- Başvuru Sahibi: Namık Kadan - Keban Isı Sanayi İmalat İth. İhr. İnş. Tic. ve Tur. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Yenişehir Belediye Başkanlığı Spor Hizmetleri İşletme Müdürlüğü
- İKN: 2020/214684
- İhale Adı: Spor Tesisi Yapımı İkmal
Özet
Geçici teminat mektuplarının EKAP üzerinden teyit edilememesi nedeniyle tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması ve sınır değer tespitinin usulüne uygunluğu
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ikinci oturumda bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle sınır değerin değiştiğini, ilgili isteklilerin geçici teminat mektuplarının teyit edilmemesi gerekçesinin araştırılması ve mevzuata uygun işlem yapılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale günü ilk oturumda teklif mektupları ve geçici teminatlar usulüne uygun olarak kontrol edilmekte, ancak tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında EKAP üzerinden geçici teminat mektuplarının teyit edilmesi gerekmektedir. İki isteklinin geçici teminat mektuplarına ilişkin sunulmayacak belgeler tablosunda yer alan teyit bilgileri EKAP üzerinden doğrulanamamıştır. Bu nedenle, bu isteklilerin teklifleri mevzuata uygun olarak değerlendirme dışı bırakılmıştır. Geriye kalan 9 isteklinin teklifleri dikkate alınarak sınır değer 2.871.632,71 TL olarak tespit edilmiştir. Bu tespit mevzuata uygundur.
Genel Soru–Cevap
Soru: Geçici teminat mektuplarının EKAP üzerinden teyit edilememesi halinde tekliflerin elenmesi zorunlu mudur?
Cevap: İhale mevzuatı, tekliflerin değerlendirilmesi sırasında geçici teminat mektuplarının EKAP sistemi üzerinden teyit edilmesini öngörmektedir. EKAP üzerinden teyit edilemeyen teminat mektuplarının varlığı halinde, bu teminatlar geçerli sayılmayabilir ve ilgili teklifler değerlendirme dışı bırakılabilir. Ancak idarenin bu uygulamasında, EKAP sisteminde yaşanan teknik aksaklıklar veya diğer mevzuata uygun gerekçeler dikkate alınmalıdır; belirsizlik varsa kesin hüküm vermek zordur.
Soru: Geçici teminat mektuplarının sunulduğu ilk oturumdaki kontrol ile EKAP üzerinden yapılan değerlendirme arasındaki uygulama farkı nedir?
Cevap: İlk oturumda idare, sunulan geçici teminatların mevzuata uygun şekilde verilip verilmediğini belge üzerinden kontrol eder. Ancak tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, sunulan teminatların gerçekliğinin ve geçerliliğinin doğrulanması için EKAP üzerinden teyit yapılması gerekir. Bu ikili kontrol sistemi, belge tamlığı ile teminatın geçerliliğinin ayrı yönlerini denetler.
Soru: Tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması sınır değer tespitini nasıl etkiler ve bu durum itiraza neden olabilir mi?
Cevap: Değerlendirme dışı bırakılan teklifler sınır değer tespitine dahil edilmez; sınır değer kalan geçerli tekliflerin üzerinden hesaplanır. Bu nedenle, sınır değerde değişiklik olması mümkün olup, mevzuata uygun hesaplama yapıldığı sürece itirazlar genellikle reddedilir. Ancak bu hesaplamanın şeffaf ve usulüne uygun yapılması önemlidir.
Soru: Geçici teminatların EKAP üzerinden teyit edilememesi halinde idarenin yapması gereken işlem nedir?
Cevap: İdare öncelikle EKAP teyit işlemini yapmalı, teyit alınamaması durumunda somut gerekçeleri incelemeli ve gerekirse istekliden ek açıklama ya da belge talep edebilir. EKAP altyapısında yaşanan sorunlar veya hataların etkili olup olmadığı da değerlendirilmelidir. Ancak geçici teminatın doğrulanamaması durumunda teklifin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygundur.
Soru: Geçici teminat mektuplarındaki hata veya eksiklik tespit edilene kadar teklif değerlendirmeden çıkarılabilir mi?
Cevap: İhale mevzuatında tekliflerin geçici teminat mektuplarının usulüne uygun ve geçerli olduğunun teyidi tekliflerin değerlendirme ön koşullarındandır. Bu nedenle, kayda değer eksiklik veya hatanın bulunması halinde tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması mümkün olmakla birlikte, bu aşamadaki uygulamada idarenin istekliye ek bilgi alma imkanı sunduğu veya sorunları giderme hakkının olup olmadığı mevzuat ve ihale ilanı kriterlerine göre değişkenlik gösterebilir. Belirli durumlarda ek açıklama talebi zorunlu olmayabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İdare, geçici teminat mektuplarının EKAP üzerinden teyit edilememesi gerekçesiyle teklifleri değerlendirme dışı bırakabilir mi?
Cevap: Evet, bu vakada Kurul tespitiyle, ihale mevzuatı gereği tekliflerin değerlendirme aşamasında geçici teminat mektuplarının EKAP üzerinden teyit edilmesi zorunludur. EKAP üzerinden teyit edilemeyen geçici teminat mektuplarına sahip iki isteklinin teklifleri bu nedenle mevzuata uygun olarak değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Soru: Geçici teminat mektuplarının EKAP üzerinde teyit edilememesi durumunda sınır değer tespiti nasıl etkilenir?
Cevap: Geçici teminat mektuplarının teyit edilememesi nedeniyle ilgili isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakıldığı için, sınır değer yalnızca kalan geçerli teklifler üzerinden belirlenmiştir. Bu durumda, sınır değer tespiti usulüne uygun olarak yapılmış ve itirazen şikâyet reddedilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin, tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle sınır değerin değiştiği yönündeki iddiası kabul edildi mi?
Cevap: Hayır, Kurul değerlendirmesinde sınır değer tespitinin teklifleri geçerli olan istekliler üzerinden ve mevzuata uygun şekilde yapıldığı, bu nedenle başvuru sahibinin itirazen şikayetinin reddi gerektiği karara bağlanmıştır.
Soru: İhale günü ilk oturumda geçici teminatların kontrol edilmesi ile değerlendirme aşamasında EKAP üzerinden teyit edilmesi arasında nasıl bir fark vardır?
Cevap: İlk oturumda geçici teminatların usulüne uygun sunulup sunulmadığı kontrol edilirken, değerlendirme aşamasında EKAP sistemi üzerinden bu teminatların gerçekliği ve doğruluğu teyit edilir. Bu vakada, ilk oturumda usule uygun görülen teminatların EKAP üzerinden teyidi sağlanamadığından değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Detaylı Analiz
Bu vakada ortaya çıkan uyuşmazlık, geçici teminat mektuplarının Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden teyit edilememesi nedeniyle bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması ve bu durumun sınır değer hesaplamasını nasıl etkilediği üzerine kuruludur. Başvuru sahibi, teklif değerlendirme sürecinde iki isteklinin geçici teminatlarının EKAP üzerinden doğrulanamaması nedeniyle dışlanmasının sınır değeri değiştirdiğini; dolayısıyla bu durumun usul yönünden incelenmesi gerektiğini ileri sürmüştür. İdarenin, bu teklifler geçerli olsaydı sınır değerin farklı hesaplanabileceği yönündeki etkisini değerlendirmeden bu kararları vermesi, başvurunun temelini oluşturmuştur.
İhale sürecine ilişkin teknik bir ayrım, uyuşmazlığın merkezinde yer almaktadır. İlk oturumda sunulan geçici teminat mektupları şekli açıdan kontrol edilmiş ve usulüne uygun olarak kabul edilmiştir. Ancak esas mesele tekliflerin değerlendirme aşamasında teminat mektuplarının EKAP üzerinden teyidinin sağlanıp sağlanamadığına ilişkindir. İki istekliye ait geçici teminatların, "sunulmayacak belgeler tablosu"ndaki bilgilerle örtüşmediği ve EKAP’tan teyit alınamadığı tespit edilmiştir. Bu durum fiilen, anılan teminatların güvenilirliğinin sağlanamadığı iddiasını doğurmuş ve söz konusu tekliflerin ihale dışı bırakılmasıyla sonuçlanmıştır.
Bu çerçevede tartışmanın esaslı unsuru, geçici teminatın doğrulanmasının yalnızca şekli bir nitelik taşıyıp taşımadığı ya da teklifin esas şartı sayılıp sayılmayacağıdır. Kurulun yaklaşımı, geçici teminatın yalnızca sunulmasıyla değil, geçerliliğinin teyidiyle birlikte anlam kazandığı yönündedir. EKAP sistemi üzerinden teyit alınamayan teminatlar, biçimsel bir eksiklik değil; teklifin güvencesinden yoksun kaldığını gösteren esaslı bir sorun olarak değerlendirilmiştir. Bu nedenle tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması, mevzuata uygun bir işlem olarak kabul edilmiştir.
Bununla birlikte tekliflerin değerlendirme dışı kalması sadece ilgili istekliler bakımından değil, sınır değer hesabı üzerinde de doğrudan etkili olmuştur. Söz konusu teklifler değerlendirme dışında kalınca, sınır değer geriye kalan dokuz geçerli teklif üzerinden yeniden hesaplanmıştır. Başvuru sahibinin, sınır değerin değişmesi nedeniyle avantaj kaybına uğradığı iddiası bu noktada gündeme gelmiştir; ancak yapılan tespitler sınır değerin geçerli teklifler üzerinden hesaplandığını ve hesaplama yönteminin mevzuata uygun olduğunu ortaya koymuştur. Dolayısıyla sınır değerde oluşan farklılık, ihale sürecinin usulüne uygun işlemesinin doğal bir sonucu olarak değerlendirilmiştir.
Kamu İhale Kurulu, tüm bu değerlendirmeler ışığında, EKAP üzerinden teyit edilemeyen geçici teminatların teknik ve hukuki yönden geçerli teminat olarak kabul edilemeyeceğine hükmetmiş ve ilgili tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuka uygun bulmuştur. Aynı şekilde, bu tekliflerin hariç tutulduğu sınır değer tespitinin de usul ve esasa aykırı olmadığına karar verilmiştir. Bu gerekçelerle başvuru sahibinin itirazen şikâyeti reddedilmiş ve ihale sürecine devam edilmesinde bir sakınca görülmemiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.