KÜNYE
- Toplantı No: 2022/056
- Gündem No: 17
- Karar Tarihi: 30.11.2022
- Karar No: 2022/UY.I-1487
- Başvuru Sahibi: Akten İnşaat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları Genel Müdürlüğü 7. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2022/959829
- İhale Adı: Ordu İli Fatsa İlçesi Sınırları İçinde Bulunan Aybastı Kavşağı, Dolunay Kavşağı, Kutlukent Kavşağı, Otogar Kavşağı, Sanayi Kavşağı, Stadyum-Liman Kavşaklarının Düzenlenmesi İşi Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri (Bsk) İhalesi
Özet
Geçici teminat, banka referans mektubu, bilanço, iş deneyim belgesi ve tekliflerin EKAP üzerinden uygun sunumu nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminat mektubunun standart forma uygun olmadığını, banka referans mektubunun yeterli olmadığını, bilanço ve gelir tablolarının yeterlik kriterlerini karşılamadığını, iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığını, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata ve standart forma aykırılık olduğunu ve fiyat dışı unsur puanlamasının mevzuata aykırı yapıldığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, geçici teminat mektubunun EKAP üzerinden elektronik ortamda düzenlenip ayırt edici numarasının yeterlik bilgileri tablosunda beyan edildiğini, tutar ve geçerlilik süresinin şartnameye uygun olduğunu tespit etmiştir. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlendiği, tutarının teklif bedelinin %10’undan az olmadığı ve EKAP üzerinden teyit edildiği belirlenmiştir. Bilanço ve gelir tablolarının EKAP üzerinden teyit edilen bilgilerle uyumlu olduğu, cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının yeterlik kriterlerini karşıladığı, iş hacminin ise teklif bedelinin %15’inden fazla olduğu saptanmıştır. İş deneyim belgesinin ihale konusu işin esaslı unsuruna uygun olduğu ve asgari iş deneyim tutarını sağladığı, iş deneyim belgelerinin mevzuata uygun düzenlendiği sonucuna varılmıştır. Tekliflerin EKAP üzerinden standart forma uygun olarak sunulduğu, birim fiyat teklif cetvelinde iddia edilen hataların elektronik ortamda tespitinin mümkün olmadığı ve fiyat dışı unsur puanlamalarının EKAP tarafından otomatik yapıldığı değerlendirilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Geçici teminat mektubunun şekli ve içeriği hangi ölçütlere göre yeterli kabul edilir?
Cevap: Geçici teminat mektubunun yeterliliği, esas olarak teklif edilen tutarın şartnamede belirlenen oran ve miktarda olması, geçerlilik süresinin şartnameye uygun olması ve belgenin elektronik sistemler (örneğin EKAP) üzerinden düzenlenip ibraz edilmesidir. Ayrıca teminat mektubunun üzerinde anlaşılabilir bir ayırt edici numara veya referans bilgilerinin yer alması, mektubun teklif sahibi ile ilişkilendirilmesini sağlar ve yeterli bir şekli kriter olarak değerlendirilir.
Soru: Banka referans mektubunun düzenlenme tarihi ve tutarının yeterlik şartlarına uygunluğu nasıl kontrol edilir?
Cevap: Banka referans mektubunun geçerliliği için, genellikle ihale ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması beklenir; eski tarihli belgeler tereddüt yaratabilir. Ayrıca, referans mektubundaki tutarın teklif bedelinin genellikle belirli bir yüzdesinden (örneğin %10) az olmaması gerekir. Bu kriterler, belge EKAP veya benzeri güvenilir elektronik sistemlerde teyit edilerek uyumu kontrol edilir. Mevzuatta veya şartnamede aksi bir düzenleme yoksa, bu genel yaklaşım doğrultusunda değerlendirme yapılır.
Soru: Bilanço ve gelir tablolarının yeterlik kriterlerine uygun olup olmadığı hangi finansal oranlar üzerinden ve nasıl değerlendirilir?
Cevap: Bilanço ve gelir tablolarında cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranı gibi finansal göstergeler sıklıkla değerlendirilir. Bu oranların, şartnamede belirlenen asgari değerleri sağlaması gerekir. Ayrıca, iş hacmi gibi finansal ölçütlerin de teklif bedeline oranla yeterli seviyede olması beklenir. Tabloların, EKAP gibi resmi sistemlerden teyit edilmesi, belge doğruluğunu destekler. Ancak farklı ihale konularında oran ve kriterlerde değişiklik olabilir.
Soru: İhale teklifinde birim fiyat cetvelindeki aritmetik hatalar ve tekliflerin standart forma uygunluğu nasıl denetlenir?
Cevap: Günümüzde tekliflerin EKAP veya benzeri elektronik ortamda hazırlanması ve sunulması standart olup, bu ortamda bazı aritmetik hatalar sistem tarafından otomatik olarak engellenmektedir. Bu nedenle, iddia edilen aritmetik hataların geçerliliği elektronik sistem kayıtları ile karşılaştırılarak tespit edilir. Standart forma uygunluk ise, ihaleye ilişkin teknik şartnamede ve EKAP prosedürlerinde belirtilen kriterlere göre değerlendirilir. Bu süreçte, tekliflerin sistem üzerinden teslim edilmesi ve doğrulanması asgari koşuldur.
Soru: İş deneyim belgelerinin ihale konusu işe “esaslı unsur” açısından uygunluğu nasıl belirlenir?
Cevap: İş deneyim belgesinin konusu, benzer iş tanımına uygun olmalı ve ihale konusu işin esaslı unsurlarını kapsamlı şekilde karşılamalıdır. Yani benzer iş olarak değerlendirilen iş, ihale konusu işin belirgin özellikleri ve gerekliliklerine benzer teknik ve mali özellikler taşımalıdır. Ayrıca, belge üzerinde belirtilen iş tutarı, ihale şartnamesindeki asgari iş deneyim tutarını karşılamalıdır. Bu uygunluk, EKAP veya resmi kayıtlar üzerinden teyit edilerek karar verilir. Ancak benzerlik derecesi hakkında farklı yorumlar olabileceği için, bu konu da bazı durumlarda ihtilaf doğurabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminat mektubu neden yeterli bulunmuştur?
Cevap: Geçici teminat mektubu, elektronik ortamda EKAP üzerinden düzenlenmiş, ayırt edici numarası yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmiş ve şartnamede öngörülen tutar ile geçerlilik süresine uygun olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, şekil ve kapsam bakımından mevzuata uygun bulunmuştur.
Soru: Banka referans mektubunun yetersiz olduğu iddiası hangi sebeple reddedilmiştir?
Cevap: Banka referans mektubu ihale ilan tarihinden sonra düzenlenmiş, tutarı teklif bedelinin %10’undan az olmamakla birlikte EKAP üzerinden doğrulanmıştır. Bu unsurlar, bankaya ilişkin yeterlik kriterlerinin karşılandığını gösterdiğinden iddia reddedilmiştir.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço ve gelir tablolarının yeterlik kriterlerine uygunluğu nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Bilanço ve gelir tabloları, EKAP üzerinden teyit edilmiş bilgilerle uyumlu bulunmuş, cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranı yeterlik ölçütlerine uygun olduğu ve iş hacminin teklif bedelinin %15’inden fazla olduğu saptanarak mevcut haliyle yeterli kabul edilmiştir.
Soru: Tekliflerin EKAP üzerinden sunumu ve fiyat dışı puanlamanın mevzuata uygunluğu konusundaki karar nedir?
Cevap: Tekliflerin tamamı EKAP üzerinden standart forma uygun olarak sunulmuş, birim fiyat teklif cetvelindeki aritmetik hata iddiası elektronik ortamda tespit edilemediği için geçersiz görülmüş ve fiyat dışı unsur puanlaması EKAP tarafından otomatik yapıldığı için mevzuata aykırılık bulunmamıştır.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin şikâyet başvurusunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu yeterlik belgelerinin şekil ve içerik bakımından mevzuata uygun olup olmadığı ve tekliflerin EKAP üzerinden standartlara uygun biçimde sunulup sunulmadığı temel uyuşmazlık konusunu oluşturmaktadır. Başvuru sahibi; geçici teminat mektubunun şekil şartlarına aykırı olduğunu, banka referans mektubunun yeterli bulunmadığını, bilanço ve gelir tablolarının yeterlik kriterlerini karşılamadığını ve iş deneyim belgesinin ihale konusu işin esas unsurlarını karşılamadığını iddia etmiştir. Ayrıca, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hatalar bulunduğu, teklif sunumunun standart forma aykırı yapıldığı ve fiyat dışı unsur puanlamasında mevzuata aykırı bir yaklaşım sergilendiği gerekçeleriyle itirazda bulunmuştur.
Değerlendirmede, iş deneyim belgesi dışındaki mali ve teklif belgelerine ilişkin uyuşmazlıklarda mevzuata uygunluk açık şekilde ortaya konmuştur. Geçici teminat mektubu elektronik ortamda sunulmuş, ihale dokümanına uygun olarak tutar ve geçerlilik süresi karşılanmış ve beyan edilen numarasıyla doğrulanmıştır. Benzer şekilde banka referans mektubu da ilan tarihinden sonra düzenlenmiş, teklifin %10’una karşılık gelen tutarda olduğu ve EKAP üzerinden teyit edildiği için yeterli görülmüştür. Bilanço ve gelir tablolarının da sistem üzerinden sunulan verilerle uyumlu olduğu, finansal oranların yeterli düzeyde bulunduğu ve iş hacminin istenilen seviyeyi karşıladığı tespit edilmiştir. Bu değerlendirmeler sonucunda iddiaların belge içeriği veya sunum biçimi açısından geçerli olmadığı belirlenmiştir.
İş deneyim belgesine ilişkin tartışmada esaslı unsur kavramı özel bir önem taşımıştır. Başvuru sahibi, sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu işle benzerlik göstermediğini ve esaslı unsuru taşımadığını ileri sürmüştür. Ancak yapılan incelemede, belgenin içeriğinin ihale konusu işin kapsamını karşıladığı, teknik açıdan benzer işleri içerdiği ve ayrıca asgari iş deneyim tutarını sağladığı anlaşılmıştır. Esaslı unsur değerlendirmesi çerçevesinde, işin teknik yapısı ile deneyim belgesindeki faaliyetlerin karşılaştırılması yoluyla yeterlik uygunluğu sağlandığı görülmektedir. Bu tür belgelerde benzerlik derecesine ilişkin yorum farklılıkları bulunsa da, Kurul değerlendirmesinde ihale konusu işin karakteristik öğelerine yakınlığı ve teknik benzerlik ana ölçüt olmuştur.
Başvuruda ortak girişim şeklinde katılım söz konusu olduğuna dair bir değerlendirme bulunmamakla birlikte iş deneyim belgesinin ihale konusu işle olan ilişkisinde muhatabın pilot ortak olup olmadığına dair özel bir değerlendirmeye rastlanmamıştır. Ancak Kurul kararında deneyim belgesinin geçerli olduğu, gerekli asgari oranı ve benzerlik şartını sağladığı açıkça ifade edilmiştir. Dolayısıyla, iş deneyim belgesinin ilgili teklifi sunan taraf nezdinde yeterlik yönünden problem teşkil etmediği ve ortaklık yapısı açısından bir eksiklik bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan tüm belgelerin elektronik ortamda usule uygun şekilde EKAP üzerinden beyan edildiği ve ihale dokümanındaki teknik ve finansal yeterlik koşullarını karşıladığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Kurulu yapılan değerlendirmede başvuru sahibinin tüm iddialarının mevzuat ve ihale dokümanı karşısında geçersiz olduğu kanaatine vararak başvuruyu reddetmiş; böylece hem sunulan belgelerin hem de sunum biçimlerinin mevcut sistem ve düzenleme çerçevesinde yeterli bulunduğu yönünde bir yaklaşım benimsemiştir. Kurulun bu değerlendirmesi, teknik yeterliklerin ve belgelendirmenin EKAP üzerinden yapılan doğrulamalarla desteklenmesi halinde ihtilaflara açıklıkla son verilebileceğini ortaya koymaktadır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.