KÜNYE
- Toplantı No: 2024/033
- Gündem No: 25
- Karar Tarihi: 21.08.2024
- Karar No: 2024/UY.I-1028
- Başvuru Sahibi: An Ka Katı Atık Sosyal Hizmetler San. ve Tic. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Adıyaman Belediyesi Su ve Kanalizasyon İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2024/839899
- İhale Adı: Adıyaman (Merkez) Kanalizasyon - Yağmursuyu İnşaatı (1’inci Kısım) Yapım İşi
Özet
Fiyat dışı unsurların puanlamasında süre aşımı nedeniyle itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, fiyat dışı unsurların puanlamasının gerçek maliyet bileşenlerine uygun yapılmadığını, teknik şartnamede çelişkiler olduğunu, mahal listesinde iksa türlerinin çelişkili düzenlendiğini ve araç ile ekipman teminine ilişkin düzenlemenin Cumhurbaşkanlığı Genelgesine aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanında ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirleneceği, fiyat dışı unsurların puanlama yönteminin ve oranlarının açıkça düzenlendiği, başvuru sahibinin fiyat dışı unsurlara ilişkin itirazının ilk ihale ilanına yönelik olduğu ve bu itirazın 10 günlük şikayet süresi içinde yapılması gerektiği, ancak başvuru sahibinin sürenin geçmesinden sonra başvuru yaptığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Fiyat dışı unsurların puanlamasına ilişkin itirazlar hangi aşamada ve hangi süre içinde yapılmalıdır?
Cevap: Fiyat dışı unsurların puanlamasına yönelik itirazlar, genellikle ihale sürecinin ilk aşaması olan ihale ilanından sonra başlayacak 10 günlük şikayet süresi içinde yapılmalıdır. Bu sürenin geçmesi halinde yapılan itirazlar, süresinde olmadıkları için değerlendirmeye alınmayabilir ve reddedilebilir.
Soru: İhale dokümanında fiyat dışı unsurların puanlama yöntemi açıkça düzenlendiyse, itirazların içeriği nasıl değerlendirilir?
Cevap: Fiyat dışı unsurların puanlama yöntemi ve oranları ihale dokümanında açıkça belirtildiği takdirde, bu esaslara aykırı oldukları iddiası genellikle önceden yapılması gereken itiraz konusudur. Süresi içinde yapılmayan itirazlar dikkate alınmayabilir, ayrıca teknik ve ekonomik gerekçelerle tutarsızlık ileri sürülse bile dokümandaki düzenlemeye bağlı kalınır.
Soru: Teknik şartnamede bazı malzeme veya ekipman tanımları ile birim fiyat tarifleri arasında farklılık varsa, bu durum teklif verilmesine nasıl yansır?
Cevap: Teknik şartnamede ve birim fiyat tariflerinde belirtilen malzeme veya ekipman tanımları arasında küçük uyumsuzluklar olması, ihale konusu işin esaslarına aykırı veya teklif verilmesini engelleyici nitelikte değilse, bu durum itirazların reddedilmesine yol açabilir. İdarenin teknik şartname düzenlemelerinin işin gerekleri ile uyumlu olması yeterlidir.
Soru: İdareler, araç ve ekipman taleplerini düzenlerken hangi kriterlere dikkat etmelidir?
Cevap: İdareler, araç ve ekipman taleplerini hazırlarken üst mercilerin (örneğin Cumhurbaşkanlığı Genelgesi vb.) düzenlemelerine uygun hareket etmelidir. Teknik şartnamede erişim ve iş yapmak için gerekli yüklenici yükümlülükleri belirtilmişse ancak araç kullanımına dair detaylandırma yoksa, ekipman taleplerinin iptal edilmesi uygulamada kabul görebilir.
Soru: Mahalle listelerinde farklı iksa türlerinin bulunması ihalede teklif vermeye engel teşkil eder mi?
Cevap: Mahalle listelerinde farklı iksa türlerinin yer alması ve işin büyük bölümüne esas olan iksa türünün belirgin olması, teklif verilmesine engel sayılmaz. Bu durum, teklif verenler için anlamlı teknik çeşitlilik veya seçenek yaratabilir ve dolayısıyla idari ve teknik düzenlemeler kapsamında uygun kabul edilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin fiyat dışı unsurların puanlamasına ilişkin itirazı neden reddedilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin fiyat dışı unsurların iş kalemlerine verilen puanların orantısız olduğu iddiası, sadece ilk ihale ilanına yönelik bir itirazdır ve bu tür itirazların 10 günlük şikayet süresi içinde yapılması gerekmektedir. İncelenen başvuruda ise bu süre aşılmış olduğundan, itiraz zamanında yapılmamış ve bu sebeple itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Soru: Teknik şartnamedeki geri dolgu malzemesi ve mahal listelerindeki iksa türlerine ilişkin iddialar neden kabul edilmemiştir?
Cevap: Geri dolgu malzemesi için teknik şartnamede öngörülen tane boyutu ile birim fiyat tariflerindeki kırmataş malzeme kriterleri ihale konusu işin gereklerini karşıladığı için geri dolgu malzemesine ilişkin itiraz yerinde görülmemiştir. Mahalle listelerinde iksa türlerinin çelik ve farklı iksa olarak düzenlenmesi ve iş kalemlerinin büyük kısmının çelik iksaları kapsaması da teklif verilmesine engel teşkil etmediğinden bu iddia da reddedilmiştir.
Soru: Araç ve ekipman teminine ilişkin düzenlemenin Cumhurbaşkanlığı Genelgesine aykırı olduğu iddiası neden kabul edilmemiştir?
Cevap: Teknik şartnamede yüklenicinin şantiye ve işyerlerine erişim sağlama yükümlülüğü bulunduğu halde araç kullanımına dair detaylar belirtilmemiştir. Ayrıca, Cumhurbaşkanlığı Genelgesi doğrultusunda ekipman taleplerinin iptal edileceğinin ifade edilmesi nedeniyle bu iddia yerinde bulunmamış ve reddedilmiştir.
Soru: Fiyat dışı unsurların puanlamasına yönelik itirazın süresinde yapılmaması hukuki sonucu ne olmuştur?
Cevap: İtirazın fiyat dışı unsurların puanlamasının ilk ilan aşamasına ilişkin olması, şikayetlerin ilan tarihinden itibaren en geç 10 gün içinde yapılmasını zorunlu kılmıştır. Başvuru sahibinin itirazı bu sürenin sona ermesinden sonra yaptığının belirlenmesi üzerine, şikayette usulüne uygun olmaması nedeniyle başvuru reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İncelenen uyuşmazlıkta, başvuru sahibi tarafından temel olarak fiyat dışı unsurların puanlamasına ilişkin itirazlar gündeme getirilmiştir. Başvuru sahibi, bu puanlamaların ilgili iş kalemlerinin imalat miktarlarıyla orantısız olduğunu ve bu durumun ihale dokümanında yer alan düzenlemelere aykırılık teşkil ettiğini ileri sürmüştür. Bununla birlikte, söz konusu itiraza konu hususun ihale ilanı ve dokümanına yönelik olduğu anlaşılmış, yani henüz tekliflerin sunulmadığı aşamada öngörülebilir nitelikte olan bir düzenleme hakkında daha sonra şikayet başvurusunda bulunulmuştur. Uyuşmazlık da esasen bu başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı sorunu etrafında şekillenmiştir.
İhalede, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde fiyat dışı unsurların da dikkate alınacağı belirtilmiş ve bu unsurların hangi puanlama yöntemiyle değerlendirileceği açık bir şekilde düzenlenmiştir. Ancak başvuru sahibi, bu yöntemin işin maliyet bileşenlerine ve imalat miktarlarına uygun olmadığını ileri sürmüştür. Kurul tarafından yapılan incelemede, söz konusu itirazın açıklanan puanlama sistemine yönelik olduğu ve bunun başvurunun değil, ilan ve doküman düzenlemelerinin ilan tarihinden itibaren şikayete konu edilebilecek açık bir unsuru olduğu değerlendirilmiştir. Buna karşılık başvuru, bu sürenin sona ermesinden sonra yapılmıştır.
Bu bağlamda, kamu ihale hukukunda önemli bir yer alan “esaslı unsur” kavramı da bu vakada dolaylı biçimde tartışılmıştır. Fiyat dışı unsurların puanlama sistemi gibi doğrudan tekliflerin hazırlanma şekline etki eden düzenlemeler, esaslı unsur niteliğindedir ve şikayet süresinde bu tür iddiaların ortaya konulması beklenir. Bu tür düzenlemeler, ihale sürecinin temel yapısını etkilediği için, süresinde gündeme getirilmemeleri halinde sonradan yapılacak başvuruların esası incelenmeksizin reddi söz konusu olabilmektedir. Kurul da bu vakada, başvuruya konu itirazın esaslı bir unsur olduğu halde mevzuata uygun sürede yapılmadığını tespit ederek değerlendirmeye almamıştır.
Vaka kapsamında başvuru sahibinin pilot ortak olmasına ya da belirli bir iş deneyime sahip olup olmamasına dair bir ihtilaf ileri sürülmemiştir. Uyuşmazlık temel olarak dokümandaki puanlama düzenlemeleriyle sınırlıdır. Dolayısıyla, pilot ortağa ait iş deneyiminin yeterliliği ya da teknik açıdan değerlendirilmesi yönünde herhangi bir yönetsel veya hukuki tartışma yürütülmemiş; bu husus, vakaya etkisi olmayan bir konu olarak dışarda kalmıştır.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, başvurunun süresinde yapılmadığını tespit ederek usul yönünden reddine karar vermiştir. Teknik şartnameye ve diğer iddialara ilişkin yapılan ek değerlendirmelerde de herhangi bir hukuka aykırılık görülmemiştir. Malzeme tanımları ile mahal listelerindeki ifade farklılıkları, işin bütünlüğünü bozacak ya da teklif vermeyi engelleyecek mahiyette bulunmamış; ayrıca araç ve ekipman düzenlemelerinin de üst normlara uygun olduğu görülmüştür. Tüm bu nedenlerle başvuru, şekli ve maddi açıdan geçerli bir dayanağa sahip olmadığından reddedilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.