KÜNYE
- Toplantı No: 2017/004
- Gündem No: 81
- Karar Tarihi: 18.01.2017
- Karar No: 2017/UY.III-279
- Başvuru Sahibi: Enkaya İnş. Nak. Turz. Petrol Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: DSİ Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/188210
- İhale Adı: Niğde İl Merkezi Taşkın Koruma İkmal İnşaatı
Özet
İhale puanlama hesaplamasındaki hata ihalenin sonucunu değiştirmediği için itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığını ve fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak yapılan teklif puanlamasında hata yapıldığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İdari şartnameye göre ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde teklif fiyatı puanı ve kalite-teknik değer puanının toplamı esas alınmakta, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli FDTF = (ETF x 100) / TTP formülüyle hesaplanmaktadır. İdare tarafından yapılan hesaplamada geçerli teklifler arasında en düşük teklif olan 18.860.000 TL yerine 17.620.750 TL esas alınmış, ancak bu hata ihalenin sonucunu değiştirmemiştir. Ayrıca, ihale komisyonu kararında isteklilerin toplam puanlarının tek tek belirtilmesi zorunlu olmayıp, sadece değerlendirme dışı bırakılanların gerekçeleri açıklanmalıdır. Başvuru sahibinin toplam puanı ikinci ihale komisyonu kararından sonra artmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak yapılan teklif bedeli puanlamasında hesaplama hatası tespit edilirse, bu hatanın ihalenin sonucuna etkisi nasıl değerlendirilir?
Cevap: Fiyat dışı unsurların puanlamasında hata tespit edildiğinde, öncelikle bu hatanın ihalenin sonucunu değiştirme durumu araştırılır. Eğer hatalı hesaplama sonucu ihalenin kazananı veya sıralaması etkilenmiyorsa, bu hata doğrudan ihalenin iptali veya şikayetin lehine sonuçlanmasına yol açmayabilir. Değerlendirme sırasında hata somut olarak ihaleyi etkileyip etkilemediğinin açık olması önemlidir.
Soru: İhale komisyonu kararlarında tüm isteklilerin toplam puanlarının tek tek gösterilmemesi mevzuat açısından sorun yaratır mı?
Cevap: İhale komisyonu kararlarında, tüm isteklilerin toplam puanlarının detaylı olarak açıklanması zorunlu değildir. Yalnızca değerlendirme dışı bırakılan isteklilerin hangi gerekçelerle elendiği açıkça gösterilmelidir. Bu nedenle, toplam puanların detaylı sunulmaması ihalenin şeffaflığı veya mevzuata uygunluğu açısından tek başına eksiklik sayılmaz.
Soru: Ekonomik açıdan en avantajlı teklif değerlendirmesinde; fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak oluşturulan hesaplama formüllerinde hata yapılması halinde hangi kriterlere dikkat edilmelidir?
Cevap: Kullanılan puanlama formüllerinde (örneğin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak teklif bedelinin hesaplanması formülü) hata yapıldığında, bu hatanın puanlamaya olan yansıması ve sonucu değiştirme potansiyeli önemlidir. Hatalı bir hesaplama, tekliflerin sıralamasını değiştirebiliyorsa bu durum itiraza konu olabilir; ancak sıralama veya sonuç etkilenmiyorsa itiraz reddedilebilir. Bu nedenle uygulamada, hesaplama hatasının somut etkisi net şekilde ortaya konmalıdır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu itirazlarda nasıl değerlendirilir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğuna ilişkin iddialarda, idare tarafından yapılan açıklamalar ve değerlendirmeler esastır. Kurullar; idarenin aşırı düşük teklifleri nasıl incelediğini, açıklamalarının yeterliliğini değerlendirir. Ancak somut idari cevap veya değerlendirme olmadan sadece itiraz sahibinin iddiası tek başına yeterli görülmeyebilir.
Soru: İtirazen şikayet süreçlerinde, isteklinin toplam puanının sonraki kararlarla artması sürecin sonucunu nasıl etkiler?
Cevap: İsteklinin toplam puanının sonraki ihale komisyonu kararlarıyla artması tespit edildiğinde, bunun itirazen şikayetin kabulüne direkt etkisi olmayabilir. Şikayetin sonucu, puan artışının ihalenin sıralamasını veya sonucunu değiştirmesiyle bağlantılıdır. Eğer bu değişiklik sonucu etkileyici değilse, itiraz genellikle reddedilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak yapılan teklif bedeli puanlamasında belirlenen hesaplama hatası, ihalenin sonucunu nasıl etkiledi?
Cevap: İdare, teklif puanlamasında yanlış olarak geçerli en düşük teklifi 17.620.750 TL olarak esas almış, gerçek en düşük teklif ise 18.860.000 TL’ydi. Bu hesaplama hatası tespit edilmişse de, söz konusu hata ihalenin sonucunu değiştirmediği için itirazen şikayet reddedilmiştir.
Soru: İhale komisyonunun kararlarında isteklilerin toplam puanlarının detaylı olarak tek tek belirtilmemesi ihale mevzuatına aykırı mıdır?
Cevap: İhale komisyonunun kararlarında tüm isteklilerin toplam puanlarını tek tek belirtmesi zorunlu değildir; sadece değerlendirme dışı bırakılan isteklilerle ilgili gerekçelerin açıklanması yeterlidir. Bu husus bakımından idarenin kararı mevzuata uygundur.
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddiası bu vakada nasıl değerlendirildi?
Cevap: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddiası hakkında somut bir idari cevap veya değerlendirme özet metinde yer almamaktadır ve inceleme Kurul tarafından fiyat dışı unsurların puanlanması ve hesaplama hatasına odaklanmıştır; dolayısıyla bu talep karşılık bulmamıştır.
Soru: Başvuru sahibinin toplam puanının ikinci ihale komisyonu kararından sonra artması itirazen şikayetin sonucunu etkiledi mi?
Cevap: Başvuru sahibinin toplam puanın artması tespit edilmiştir; ancak bu durum itirazen şikayetin reddine engel olmamış, ihalenin sonucunu değiştirmeyen puanlama hatası nedeniyle şikayet reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İtiraz başvurusunun temelini, fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak yapılan teklif değerlendirmesindeki bir puanlama hatasının ihalenin sonucunu etkileyip etkilemediği oluşturmuştur. Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifine yönelik hesaplamada yanlış bir referans bedel kullanıldığını, bu suretle toplam puanların hatalı oluştuğunu ileri sürmüştür. Ayrıca, teklifin aşırı düşük olduğuna ilişkin iddialarda da bulunulmuştur. Ancak Kurul değerlendirmesi öncelikli olarak fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ve yanlış hesaplamanın sonucuna etkisine odaklanmıştır.
Teklif puanlamasında kullanılan ve fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak hesap edilen teklif bedelinin belirlenmesinde bir hata yapıldığı tespit edilmiştir. Mevzuattaki hesaplama formülü uyarınca, değerlendirme için esas alınması gereken en düşük geçerli teklif bedeli 18.860.000 TL iken, idarece yanlışlıkla 17.620.750 TL esas alınmıştır. Bu hata, değerlendirilmiş teklif bedelini ve dolayısıyla isteklilerin puanlarını etkilemişse de, yapılan yeniden hesaplama sonucunda bu yanlışlığın ihalenin sonucunu değiştirmediği anlaşılmıştır. Kurul, bu tür hesaplama hatalarının başlı başına ihale sonucunu geçersiz kılmadığını, önemli olanın kararın özünü etkileyip etkilemediği olduğunu açıkça ortaya koymuştur.
Vakadaki diğer bir değerlendirme unsuru, ihale komisyonu kararlarında isteklilerin toplam puanlarının açıklanma biçimidir. Başvuru sahibi, komisyon kararında tüm isteklilere ait puanların ayrı ayrı gösterilmemesini bir eksiklik olarak ileri sürmüşse de Kurul, ilgili mevzuatın yalnızca değerlendirme dışı bırakılan isteklilerin gerekçeli olarak açıklanmasını zorunlu tuttuğunu belirtmiş ve bu nedenle kurumsal değerlendirmede usule aykırılık görmemiştir. Bu yaklaşım, ihalenin şeffaflığı açısından önemli olmakla birlikte, sadece puanların eksiksiz sıralanmasının tek başına yeterlik denetimine konu edilemeyeceğini ortaya koymaktadır.
Başvuru sahibinin toplam puanının, ikinci komisyon kararında artmış olması da Kurul’un kararına yön veren bir unsur olmuş, ancak bu artışın da sıralama değişikliğine yol açmadığı net olarak ortaya konmuştur. Başvurucu ile ihalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin toplam puanları arasındaki fark, hatalı işleme rağmen korunmuş; dolayısıyla başvuru sahibinin ikinci sırada kalmaya devam ettiği görülmüştür. Bu yönüyle değerlendirildiğinde, puan yükselmesi önemli bir değişken olsa da, ihale açısından belirleyici sonuç doğurmamıştır.
Kurul, tüm değerlendirmesinde ihalenin sonucuna etkili olmayan teknik veya şekli nitelikteki hataların başvurunun kabulüne temel oluşturmayacağını ortaya koymuş ve düzeltme yapılmasına gerek görmemiştir. Sonuç olarak, teknik bir hesaplama hatasının tespit edilmesine rağmen, bu hatanın ihalenin sonucunu değiştirmediği sabit hale gelmiş; bu nedenle başvurunun reddine karar verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.