Fiyat dışı unsur puanlamasında mal alımı iş deneyim belgesinin yapım işi olarak değerlendirilmemesi iddiası - 2022/UY.I-1550

KÜNYE

  • Toplantı No: 2022/057
  • Gündem No: 65
  • Karar Tarihi: 07.12.2022
  • Karar No: 2022/UY.I-1550
  • Başvuru Sahibi: Fy Fer Yapı Mimarlık Müh. Müşav. Tur. San. ve Tic. A.Ş. - İrmiş İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: Çankaya Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
  • İKN: 2022/954700
  • İhale Adı: Atatürk Kültür Merkezi Binası İkmal İnşaatı Yapım İşi ve Batısında Kalan Park Alanı Çevre Düzenlemesi Yapım İşi

Özet

Teknik değer puanlamasında mal alımı iş deneyim belgesinin yapım işi olarak değerlendirilmemesi nedeniyle itirazen şikayetin reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, fiyat dışı unsur puanlamasında sunulan iş deneyim belgesinin yapım işi niteliğinde olduğunu, bu nedenle değerlendirmeye alınması gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhale dokümanları ve ilgili mevzuat incelendiğinde, teknik değer nitelik puanlaması için sunulan iş deneyim belgesinin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin (B) Üstyapı (Bina) İşleri grubunda yer alan Kültür ve Kongre Merkezleri İnşaatı İşleri kapsamında olması gerektiği; sunulan iş deneyim belgesinin ise mal alımı işine ilişkin olduğu, işin yapım amacı ve işlevi açısından yapım işi niteliğinde olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, iş deneyim belgesini düzenleyen idare tarafından da belgenin mal alımı iş deneyim belgesi olduğu açıkça ifade edilmiştir. Teknik şartnamede belirtilen 15.000 m² ve üstü yapı inşaat alanı ve 500 kişi kapasiteli sahne mekaniği gibi yapım işi kriterleri sunulan belgede karşılanmamıştır. Bu nedenle, iş deneyim belgesinin yapım işi iş deneyim belgesi olarak değerlendirilmesi mümkün değildir.

İdare Görüşü

İdare, iş deneyim belgesinin mal alımı işine ilişkin olduğunu ve yapım işi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirtmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Teknik değer puanlamasında iş deneyim belgelerinin iş türüne uygunluğu neden önemlidir?
Cevap: İş deneyim belgeleri, ihale dokümanlarında belirlenen iş türü kriterlerine uygun olmalıdır; örneğin yapım işi puanlamasında kullanılan iş deneyim belgesinin de yapım işi kapsamında olması gerekir. Farklı iş türüne (mal alımı gibi) ait belgelerin teknik puanlama için değerlendirilmesi, ihale şartlarını sağlamadığı için uygun görülmez ve puanlama dışı bırakılabilir.

Soru: Mal alımı kapsamında düzenlenmiş iş deneyim belgesinin yapım işi puanlamasında kullanılması durumunda ne gibi sorunlar ortaya çıkabilir?
Cevap: Mal alımı iş deneyim belgesinde yapım işi için aranan somut teknik kriterler genellikle yer almaz. Bu nedenle, yapım işine özgü teknik yeterliliklerin ölçülmesi imkansız olur ve değerlendirme usulsüzlüğe yol açabilir. Sonuç olarak, bu tür belgeler yapım işi teknik puanlamasında dikkate alınmaz.

Soru: İhale dokümanlarında belirtilen teknik kriterlerle sunulan iş deneyim belgeleri arasındaki uyumsuzluk nasıl değerlendirilir?
Cevap: İhale dokümanlarında belirtilen özel teknik kriterler (örneğin minimum yapı alanı, kapasite, işin kapsamı) iş deneyim belgeleriyle karşılaştırılır. Belgede bu kriterler karşılanmıyorsa, o belge teknik değer puanlamasına esas alınmayabilir. Bu değerlendirmede belgeyi düzenleyen idarenin açıklaması da önem taşır.

Soru: Fiyat dışı unsur puanlaması için iş deneyim belgesinin sunulması zorunlu olduğunda, belgenin içeriğinde ne gibi unsurlar aranır?
Cevap: İş deneyim belgesinin türü ile puanlama kriterleri arasındaki örtüşme aranır. Örneğin, yapım işi puanlamasında belge, yapım işine ilişkin olmalı ve ihale teknik şartlarını karşılayan somut özelliklere yer vermelidir. Mal alımı işine dair belgeler bu kapsamda değerlendirilemez ve puanlanmazlar.

Soru: İtirazen şikayet süresi içinde idari şartnamede belirtilen fiyat dışı unsur puanlama yöntemlerine itiraz edilmemişse bu durumun değerlendirmeye etkisi nedir?
Cevap: İdari şartnamede fiyat dışı puanlama yöntemleri ve belge sunma şekli açıkça belirtildiğinde, bu hususlara süresi içinde itiraz edilmemesi söz konusu düzenlemelerin geçerliliğini korumasına yol açar. Bu durumda, sonradan bu konulara ilişkin itirazlar genellikle kabul edilmez ve yapılan puanlama usulüne uygun sayılır.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin iş deneyim belgesinin yapım işi olarak değerlendirilmesi talebi neden reddedildi?
Cevap: İş deneyim belgesi mal alımı işine ilişkin olup, ihale dokümanlarında istenen yapım işi kriterlerini (15.000 m² yapı inşaat alanı, 500 kişi kapasiteli sahne mekaniği gibi) sağlamadığı ve belgeyi düzenleyen idarenin de bunu mal alımı iş deneyim belgesi olarak belirtmesi nedeniyle yapım işi olarak değerlendirilmemiştir.

Soru: Teknik değer nitelik puanlamasında iş deneyim belgesinin değerlendirilmesinde nelere dikkat edilmiştir?
Cevap: İhale dokümanlarındaki yapım işi kriterleri ile sunulan iş deneyim belgesinin içeriği ve niteliği karşılaştırılmış; iş deneyim belgesinin mal alımı işi kapsamında olduğu belirlenmiş ve bu nedenle yapım işi olarak puanlama yapılmamıştır.

Soru: Mal alımı iş deneyim belgesinin yapım iş deneyim belgesi olarak kabul edilmemesi hangi hukuki gerekçeyle desteklenmiştir?
Cevap: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamında mal alımı iş deneyim belgelerinde yapım işi esaslı unsurların aranamayacağı, dolayısıyla mal alımı belgesinin yapım işi olarak değerlendirilmesinin mevzuata uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Soru: İdari şartnamede fiyat dışı unsur puanlaması yöntemlerine dair herhangi bir usulsüzlük tespit edilmiş midir?
Cevap: Hayır, idari şartnamede fiyat dışı unsur puanlaması, yöntemleri ve belge sunum şekli açıkça düzenlenmiş olup, bu hususla ilgili itiraz itirazen şikayet süresi içinde yapılmamıştır. Bu nedenle usulsüzlük bulunmamıştır.

Detaylı Analiz

Başvuruya konu olayda temel uyuşmazlık, teknik değer puanlamasında dikkate alınmak üzere sunulan iş deneyim belgesinin niteliğinden kaynaklanmaktadır. Başvuru sahibi, sunduğu iş deneyim belgesinin yapım işi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savunarak, belgeye istinaden bir teknik puan verilmemesini eksik değerlendirme olarak ileri sürmüştür. İdare ise, söz konusu belgenin mal alımı işine ilişkin olduğunu, yapım işi kriterlerini karşılamadığını ve bu nedenle teknik puanlamaya dahil edilemeyeceğini belirtmiştir.

Bu çerçevede iş deneyim belgesi ile ihale dokümanlarında belirtilen esaslı unsurlar arasındaki ilişkinin belirleyici olduğu görülmektedir. Teknik şartnamede açıkça belirtilen yapı inşaat alanı büyüklüğü ve sahne mekaniği gibi özel yapım işi kriterleri, yalnızca belirli türdeki projelerle karşılanabilecek türdendir. Sunulan iş deneyim belgesinde bu unsurların yer almaması, belgenin mal alımı çerçevesinde düzenlenmiş olması ve belgeyi veren idarenin de bu yöndeki açık beyanı, belgenin nitelendirilmesinde belirleyici olmuştur. Bu noktada, işin yalnızca sonucuna ya da amacına göre değil, kapsamına ve teknik gereklerine bakılarak bir değerlendirme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, belgenin içeriği bakımından ihale dokümanıyla teknik uyum taşımayıp taşımadığı noktasında şekillenmiştir. Teknik değer puanlamasında esaslı unsur olarak yapım işi deneyimi arandığından, mal alımı niteliğindeki bir iş deneyiminin bu tür yeterlik ölçütünü karşılayamayacağı tespit edilmiştir. Üstelik Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenmiş iş deneyim belgelerinde, yapım işi kapsamında aranacak esaslı unsurların bulunması beklenmemektedir. Bu nedenle, mal alımı belgesine yapım işi muamelesi yapılması, ihale sürecinin objektiflik ve eşit rekabet ilkeleriyle bağdaşmayacak bir sonuç doğuracaktır.

Değerlendirmede ayrıca başvuru sahibinin pilot ortak olarak bu iş deneyimini sunmasının da sonucu değiştirmediği anlaşılmaktadır. Nitekim teknik değer puanlamasında öngörülen yapım işi özellikleri, belge sunan gerçek veya tüzel kişinin ihale konusu işe katkı düzeyinden bağımsız olarak, bizzat belge kapsamındaki işin niteliğini esas almaktadır. Sunulan belgenin gerek fiziksel parametreleri gerekse söz konusu kültürel tesislerin inşaatına ilişkin nitelikleri taşımadığı açık bir şekilde ortaya konulmuştur.

Kamu İhale Kurulu, değerlendirmesinde hem ihale dokümanlarını hem de sunulan iş deneyim belgesinin düzenlenme biçimini dikkate alarak, belgenin yapım işi kapsamında sayılamayacağına ve bu nedenle teknik puanlamaya dahil edilemeyeceğine karar vermiştir. Belgenin düzenleyici idare tarafından da mal alımı kapsamında tasnif edilmiş olması nihai karara yön vermiştir. Sonuç olarak, başvuru sahibinin itirazen şikayeti reddedilerek, fiyat dışı unsur puanlamasında ancak yapım işi niteliği taşıyan belgelerin esas alınabileceği yönündeki uygulama korunmuştur.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.