KÜNYE
- Toplantı No: 2017/010
- Gündem No: 69
- Karar Tarihi: 22.02.2017
- Karar No: 2017/UY.I-658
- Başvuru Sahibi: Ergan İnşaat Peyzaj San. ve Tic. Ltd. Şti.- Bimar İnşaat Taş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi
- İhaleyi Yapan İdare: Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Etüt Proje ve Keşif Şube Müdürlüğü
- İKN: 2016/470081
- İhale Adı: Başiskele İlçesi Diyanet Yüksek İhtisas Merkezi Yapım İşi
Özet
Birim fiyat teklif cetvelindeki virgülden sonraki basamak sayısının farklı algılanması aritmetik hata sayılmaz ve teklif değerlendirme dışı bırakılamaz
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale komisyonunun birim fiyat teklif cetvelindeki bazı kalemlerde aritmetik hata yapıldığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanında birim fiyat teklif cetvelinin Excel formatında hazırlandığı ve miktarların virgülden sonra üç basamaklı olarak göründüğü, ancak standart formda miktarların yer almadığı, dolayısıyla isteklilerin bu Excel cetvelini esas alarak teklif hazırlamasında aykırılık olmadığı tespit edilmiştir. İdarece belirlenen miktarlarla birim fiyatların çarpımı sonucu oluşan tutarlarda aritmetik hata bulunmadığı, virgülden sonra basamak sayısının farklı görünmesinin teknik bir durum olduğu anlaşılmıştır. Yaklaşık maliyet içindeki bu kalemlerin tutarı 1.438.671,18 TL olup, bu tutarın virgülden sonra basamak sayısı farklı algılanarak hata sayılması teklifin esasını değiştirmez.
Genel Soru–Cevap
Soru: Birim fiyat teklif cetvelinde virgülden sonraki basamak sayılarının tekliflerde farklı görünmesi aritmetik hata olarak değerlendirilebilir mi?
Cevap: Virgülden sonraki basamak sayısının farklı görünmesi, teknik bir görüntüleme farklılığı olarak kabul edilir ve kendi başına aritmetik hata sayılmaz. Aritmetik hata değerlendirmesinde, işin gerçek matematiksel hesaplamaları esas alınır; virgülden sonraki basamak farklılığı, teklifin toplam tutarını veya toplam teklifi etkileyen hata oluşturmadığı sürece, teklifin değerlendirmeden çıkarılması için yeterli değildir.
Soru: İhale dokümanında Excel formatında sunulan birim fiyat teklif cetveli, miktarların virgülden sonraki basamak sayısını belirliyor mu ve bu durum teklif hazırlamada nasıl etkilenir?
Cevap: Excel formatındaki birim fiyat teklif cetvelinde miktarların virgülden sonra kaç basamakla göründüğü teknik bir özelliktir ve bu format isteklilerin teklif hazırlamasını engellemez. İstekliler, dokümanda yer alan bu teknik sunumu dikkate alarak tekliflerini hazırlayabilir; bu durum teklifin geçerliliği veya doğruluğunu otomatik olarak etkilemez.
Soru: Aritmetik hata nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında virgülden sonraki basamak farklılığının önemi nedir?
Cevap: Virgülden sonraki basamak farklılığı, teklif tutarlarında gerçek bir aritmetik hata oluşturmuyorsa, bu fark teklifin esasını değiştirmediğinden söz konusu teklifin değerlendirme dışı bırakılması için geçerli bir neden oluşturmaz. Arbitraj kurul kararları da buna paralel olarak virgül sonrası basamak sayısı farklılıklarının aritmetik hata olarak yorumlanmaması gerektiğini vurgular.
Soru: İhale komisyonu, tekliflerde gördüğü virgülden sonraki basamakların farklılığı nedeniyle aritmetik hata tespiti yaparsa ne yapılmalıdır?
Cevap: Böyle bir durumda, aritmetik hata tespiti yapmadan önce teklif tutarlarının gerçek hesaplamalarla doğruluğu incelenmelidir. Eğer hesaplamalar doğrudan doğruya doğru ise, virgülden sonraki basamak sayısının farklılığı tek başına aritmetik hata neden olarak gösterilmemelidir. Tekliflerin geçerliliği yönünden işlem düzeltilerek tekliflerin değerlendirmeye alınması gerekir.
Soru: Yaklaşık maliyet içinde önemli tutar içeren kalemlerde virgülden sonraki basamak sayısının farklı algılanması aritmetik hata sayılabilir mi?
Cevap: Yaklaşık maliyetin yüksek tutarda olması virgülden sonraki basamak farklı algılanmasını aritmetik hata olarak değerlendirme gerekçesi olmamalıdır. Teknik sunum farkı, yaklaşık maliyeti ve teklifin bütünü üzerindeki aritmetik doğruluğu bozmadığı sürece teklif geçerli sayılır ve değerlendirme dışı bırakılmamalıdır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale komisyonu, birim fiyat teklif cetvelinde virgülden sonra üç basamaklı görünmesi nedeniyle teklifin aritmetik hata içerdiği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılabilir mi?
Cevap: Hayır, ihale komisyonunun bu gerekçeyle teklifi değerlendirme dışı bırakması hukuka aykırıdır; çünkü virgülden sonraki basamak sayısının farklı görünmesi teknik bir durum olup, teklif tutarlarında gerçek bir aritmetik hata yoktur.
Soru: Excel formatında hazırlanan birim fiyat teklif cetvelindeki miktarların virgülden sonra üç basamaklı görünmesi teklif hazırlamada aykırılık oluşturur mu?
Cevap: Hayır, bu durum teklif hazırlamada aykırılık teşkil etmez ve istekliler bu biçimde hazırlanan Excel cetveli esas alarak teklif verebilir.
Soru: Virgülden sonraki basamak farkı, yaklaşık maliyet içinde önemli bir tutar varsa, bu durum teklifin esasını değiştirdiği gerekçesiyle teklif dışı bırakılabilir mi?
Cevap: Hayır, yaklaşık maliyette önemli tutar olsa bile virgülden sonraki basamak farklı algılaması aritmetik hata sayılmadığından teklifin esasını değiştirmez ve değerlendirme dışı bırakma gerekçesi olamaz.
Soru: İhale komisyonunun aritmetik hata gerekçesiyle değerlendirme dışı bıraktığı teklifler için hangi işlem yapılmalıdır?
Cevap: Kurul kararı üzerine tekliflerin değerlendirmeye alınması ve mevzuata uygun şekilde işlemlerin yeniden yapılması için düzeltici işlem yapılmalıdır.
Detaylı Analiz
İhale sürecinde ortaya çıkan uyuşmazlık, isteklilerin birim fiyat teklif cetvelinde bazı kalemlerde yer alan miktarların virgülden sonra üç basamaklı olarak görüntülenmesi nedeniyle, idarece aritmetik hata yapıldığı değerlendirmesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkindir. Başvuru sahibi, bu görünüm farkının teknik bir durumdan kaynaklandığını ve hesaplamalara dayalı bir aritmetik hata oluşturmadığını belirterek, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığını ileri sürmüştür.
Uyuşmazlığın esasını oluşturan mesele, Excel formatında hazırlanmış birim fiyat teklif cetvelindeki sayısal biçimlendirme farklarının, teklifin hesaplanmasına etki edip etmediğiyle ilgilidir. İhale dokümanında kullanılan format gereği, miktarların virgülden sonra üç basamaklı olarak göründüğü, bu durumun ise bazı kalemlerdeki birim fiyat ve miktar çarpımlarında hata varmış izlenimi uyandırdığı tespit edilmiştir. Ancak yapılan değerlendirmede, bu görüntü farkının sayısal sonuçlara etki eden gerçek bir hesap hatası oluşturmadığı anlaşılmıştır.
Tartışılan yönlerin başında, virgülden sonraki basamak sayısının oluşturduğu görünüm farkının teklifin özünü değiştirip değiştirmediği sorusu yer almaktadır. Bu bağlamda söz konusu farkın ihale sürecinde teknik görüntüleme özelliğinden kaynaklandığı ve herhangi bir tutar değişikliğine yol açmadığı kabul edilmiştir. Yaklaşık maliyet içinde bu kalemlerin toplam tutarı yüksek olsa dahi, virgülden sonraki basamak farklılığının teklifi esaslı şekilde değiştiren bir unsur olarak değerlendirilmesi yönünde bir tespit yapılmamıştır.
Bu çerçevede, teklifleri değerlendirme dışı bırakılan isteklilere ilişkin olarak yapılan değerlendirmede aritmetik hata yönünden gerçek bir maddi yanlışlık bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenle virgülden sonraki gösterim farkının, teklifin geçerliliğini ya da hesap doğruluğunu etkilemediği sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, söz konusu miktar biçimlendirme farkları nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması uygun bulunmamıştır.
Kamu İhale Kurulu, ihale komisyonunun aritmetik hata gerekçesiyle yaptığı değerlendirmenin dayanaksız olduğuna hükmetmiştir. Kurul, teknik görsel farkların teklifte hesaplamaya dayalı hata teşkil etmemesi dolayısıyla, tekliflerin geçerli kabul edilmesi gerektiğini belirterek, değerlendirme dışı bırakılan isteklilere ilişkin işlemlerin düzeltilmesine ve tekliflerin yeniden değerlendirmeye alınmasına karar vermiştir. Böylece, virgülden sonraki gösterim farkının teklif değerlendirmesi açısından belirleyici bir unsur olmadığı vurgulanmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.