KÜNYE
- Toplantı No: 2022/003
- Gündem No: 5
- Karar Tarihi: 12.01.2022
- Karar No: 2022/UY.IV-52
- Başvuru Sahibi: HCA İnş. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 7. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2021/316066
- İhale Adı: Van-Özalp Gültepe Göleti ve Sulaması
Özet
Başvurunun süresinde yapılmaması nedeniyle reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, yaklaşık maliyete esas analiz girdileri ile aşırı düşük teklif sorgulamasına ait analiz miktarlarının aynı olması gerektiğini, bu nedenle aşırı düşük teklif sorgulamasının düzeltilmesini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin bilgilere 07.09.2021 tarihinde sahip olduğu ve bu tarihten itibaren 10 gün içinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerektiği, ancak başvuru sahibinin bu süreyi geçirdiği ve şikayet başvurusunu 27.12.2021 tarihinde yaptığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin itirazların idareye iletilme süresi ne kadardır ve bu süre ne zaman işlemeye başlar?
Cevap: Aşırı düşük teklif sorgulaması yazısının isteklilere tebliğ edilmesiyle birlikte itiraz süresi işlemeye başlar. Bu süre genellikle 10 gündür ve itirazlar bu sürenin sonunda idareye ulaşmış olmalıdır. Süresi geçtikten sonra yapılan itirazlar değerlendirme dışı kalabilir.
Soru: İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra, yaklaşık maliyette kullanılan analiz verileri ile teklif sahibinin ileri sürdüğü analiz verilerinin farklılığı itiraz konusu yapılabilir mi?
Cevap: Analiz verilerinin yaklaşık maliyet çalışmalarındaki ile aynı olması gerektiği itiraz konusu yapılabilir ancak bu itirazın, aşırı düşük teklif sorgulaması yazısının tebliğinden itibaren belirlenen süre içinde yapılması gerekir. Süresi içinde yapılmayan itirazlar, işlem veya kararın düzeltilmesini sağlamaz.
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasına karşı yapılan itirazların süresinde yapılmaması halinde idari süreç açısından ne gibi sonuçlar ortaya çıkar?
Cevap: İtirazların süresinde yapılmaması halinde, söz konusu itiraz, mevzuatta öngörülen süresel koşullar nedeniyle reddedilir ve idari işlem bu yönüyle kesinlik kazanır. Bu durumda itiraz konusu hususlar Kurul nezdinde de değerlendirilmez.
Soru: İtiraz sürelerinin hesaplanmasında hangi tarih esas alınır ve başvuru sahibinin bilgisi sonradan nasıl etkilenir?
Cevap: İtiraz süresi, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazının isteklilere tebliğ edildiği tarihten itibaren başlar. İtiraz sahibi, bu bilgiyi öğrendiği anda sürenin işlemeye başladığını kabul etmeli ve itirazını zamanında yapmakla yükümlüdür. İtiraz sürelerinin geçmiş olması, bilgiyi sonradan öğrendiği veya itirazın içeriği yeni fark edildiği yönündeki iddiaları genellikle etkileyici olmamaktadır.
Soru: Süresi içinde yapılmayan şikayet başvurularının ihale işlemine etkisi nedir?
Cevap: Süresi içinde yapılmayan şikayet başvuruları, Kanun kapsamında süre yönünden reddedildiğinden, ihale işlemi bu itirazlardan bağımsız olarak ilerler. Bu durum, başvurunun esasının değerlendirilmesini engeller ve işlemin iptal veya değişikliğine neden olmaz.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasındaki analiz miktarlarının yaklaşık maliyet analiz miktarları ile aynı olması gerektiği iddiasını süresi dışında yapmasının sonucu ne olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibinin itirazını süresi içinde yapmaması nedeniyle başvuru 4734 sayılı Kanun’un ilgili maddesi gereğince süre yönünden reddedilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasıyla ilgili itirazını ne zamana kadar idareye bildirmesi gerekiyordu?
Cevap: Başvuru sahibi aşırı düşük teklif sorgulaması yazısının kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 10 gün içinde idareye itirazını iletmek zorundaydı.
Soru: Kurul, başvuru sahibinin itiraz başvurusunu ne zaman yaptığı ve bu başvurunun kabul edilme durumu nedir?
Cevap: Başvuru sahibi itirazını tebliğ tarihinden yaklaşık üç ay sonra yani sürenin çok dışında yapmış ve bu nedenle başvuru reddedilmiştir.
Soru: Süresi geçtikten sonra yapılan itirazın aşırı düşük teklif sorgulamasının düzeltilmesi talebi üzerindeki etkisi nedir?
Cevap: Süresinde yapılmayan itirazlar aşırı düşük teklif sorgulamasının düzeltilmesi talebinin Kurul tarafından değerlendirilmesini engellediğinden, bu talep kapsam dışı bırakılmıştır.
Detaylı Analiz
İhale süreci kapsamında ortaya çıkan uyuşmazlık, aşırı düşük teklif sorgulamasında yer alan analiz miktarlarının yaklaşık maliyet analiz miktarlarıyla aynı olup olmaması gerektiği iddiası etrafında şekillenmektedir. Başvuru sahibi, idare tarafından yapılan analizde kullanılan miktarların, teklifinde kullandığı değerlerle karşılaştırıldığında örtüşmediğini ve bu nedenle sorgulamanın hatalı olduğunu öne sürerek düzeltme talep etmiştir. Ancak bu teknik içeriğe ilişkin iddia, şekli bir engelle karşılaşmadan esas yönüyle incelenememiştir; zira başvurunun zamanaşımı sınırını aştığı belirlenmiştir.
Uyuşmazlığın bağlamı, aşırı düşük teklif değerlendirmesine ilişkin teknik detaylarla ilgili gibi görünse de süreçsel bir eksiklik esas incelemeye geçilmesini engellemiştir. Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif sorgulaması yazısını daha önce teslim almış ve bu belge ışığında analiz değerlerini değerlendirmiştir. Ancak başvurusunu bu bildirim tarihinden sonra geçen üç aylık bir sürede yapmıştır. Bu durum, başvurunun zamana bağlı şekli koşullar kapsamında reddedilmesine sebebiyet vermiştir. Böylece analiz miktarları ve bunların yaklaşık maliyet verileriyle olan ilişkisi gibi teknik meseleler, başvurunun süresinde yapılmaması nedeniyle Kurul nezdinde değerlendirilememiştir.
Vakada tartışılan teknik iddia, esaslı unsur niteliği taşıyabilecek niteliktedir. Zira analiz miktarları hem yaklaşık maliyetin hem de teklif fiyatın dayanağını oluşturmakta, dolayısıyla aralarındaki uyumsuzluk teklifin gerçekliğini sorgulatabilmektedir. Ne var ki, bu iddianın taşıdığı teknik ağırlık, süresinde iletilmeyen bir başvuru çerçevesinde gündeme getirildiğinden, esas hakkında bir değerlendirme yapılmasına olanak tanımamıştır. Böylece esaslı olabilecek bir husus, şekli bir eksiklik nedeniyle içeriğe etki edememiştir.
Başvurunun bir ortaklık yapısı veya belirli bir ortağın iş deneyimi üzerinden şekillendiğine ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmadığından, pilot ortak ya da benzeri statülere sahip tarafların iş deneyimi yönünden özel bir analiz yapılmamıştır. Uyuşmazlık yalnızca aşırı düşük teklif sorgulamasına dair teknik verilerin doğruluğu üzerine kurgulanmış; iş deneyimi veya ortaklık yapısına ilişkin bir unsur, olayın çerçevesine dâhil olmamıştır.
Kamu İhale Kurulu, elindeki bilgi ve belgeler doğrultusunda değerlendirmesini yaparken, süresel ölçütü öncelikli esas olarak kabul etmiş ve bu sınıra riayet edilmediği tespitiyle başvuruyu süre yönünden reddetmiştir. Kurul’un bu yaklaşımı, şekli koşulların ihale hukukundaki belirleyici rolünü bir kez daha ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, ihale sürecinin içeriğine ilişkin ciddi teknik iddialar dahi, süresinde ileri sürülmediği takdirde, değerlendirme dışı kalmakta ve başvurular şeklen sonlandırılmaktadır. Bu karar, şekli kuralların ihale itiraz mekanizmaları içindeki bağlayıcılığını açıkça yansıtan bir örnek teşkil etmektedir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.