KÜNYE
- Toplantı No: 2023/033
- Gündem No: 11
- Karar Tarihi: 14.06.2023
- Karar No: 2023/UY.II-868
- Başvuru Sahibi: Güntoğar Kardeşler İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri (DSİ) Balıkesir 25. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2023/123811
- İhale Adı: Balıkesir-Sındırgı Sindel Göleti
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun bulunması nedeniyle itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamasının yeterince ve kapsamlı şekilde araştırılmadığını, ihalenin ve sözleşmenin mahiyetini etkileyen iddiaların üstünkörü cevaplandığını, sözleşme hakkının ve özgürlüğünün sınırlandığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan analizlerin ihale dokümanındaki formatlara, birim fiyat tariflerine, yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun olduğunu; analiz fiyatlarının teklif fiyatlarının üzerinde olmadığını; kullanılan rayiçlerin güncel ve mevzuata uygun olduğunu; işçilik ücretlerinin asgari ücretin üzerinde olduğunu; nakliye mesafelerinin idarece belirlenen kriterlere uygun olduğunu; fiyat tekliflerinin dayanak belgelerle uyumlu ve mevzuata uygun olduğunu tespit etmiştir. Ayrıca, iş deneyim belgeleri, bilanço ve iş hacmi belgeleri ile ilgili iddiaların da mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
İdare Görüşü
İdare, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğunu, sunulan belgelerin yeterli ve açıklayıcı olduğunu belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında işçilik maliyetlerinin incelenmesinde hangi kriterlere dikkat edilir?
Cevap: İşçilik maliyetlerinin aşırı düşük teklif açıklamasında değerlendirildiği durumlarda, işçilik ücretlerinin mevzuat ve güncel asgari ücret seviyelerinin altında olmaması önem taşır. Ayrıca, teklif edilen işçilik maliyetleri, ihale dokümanındaki şartlara ve teknik özelliklere uygun bir şekilde, piyasa rayiçleri ve işin niteliğine göre gerçekçi biçimde hesaplanmalıdır. Bu kriterlerin kapsamlı ve tutarlı şekilde incelenmesi, açıklamanın yeterli kabul edilmesi için belirleyici olur.
Soru: Aşırı düşük teklif iddialarında nakliye ve ulaştırma giderlerinin hesaplanmasında nelere bakılır?
Cevap: Nakliye mesafeleri ve ulaştırma maliyetleri, idare tarafından belirlenen standart kriterlere ve piyasa koşullarına uygun olmalıdır. Sunulan açıklamalarda, kullanılan mesafe, araç kapasitesi ve taşıma ücretlerinin güncel rayiçlere uygunluğu somut belgelerle desteklenmelidir. Bu unsurların yeterli ve mevzuata uygun değerlendirilmemesi durumunda açıklamanın reddine veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan fiyat analizlerinin mevzuata uygunluğu nasıl belirlenir?
Cevap: Fiyat analizlerinin mevzuata uygunluğu, teklif edilen toplam ve birim fiyatların, ihale dokümanındaki formatlara ve şartnamelere uygun olarak ayrıntılandırılmasıyla; analiz edilen fiyatların teklif fiyatlarını aşmamasıyla; açıklama içerisindeki maliyet kalemlerinin güncel, dayanak belgeleriyle desteklenmiş olmasıyla kontrol edilir. Eksiksiz ve tutarlı analizler, açıklamanın kabulünde temel unsurdur.
Soru: İhalede iş deneyim belgeleri, bilanço ve iş hacmi kriterlerine ilişkin tereddütlerin aşılması nasıl sağlanır?
Cevap: İş deneyim, bilanço ve iş hacmi belgeleri, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda güncel, resmi ve şartnameye uygun şekilde temin edilmelidir. Tereddütlere yol açacak eksik bilgi veya uygunsuzluk olmadığının tespiti için kapsamlı bir inceleme yapılır. Belgelerin mevzuata uygunluğu sağlandığında, bu kriterlerle ilgili itirazların değerlendirme dışı bırakılması ve itirazen şikayetlerin reddi mümkün olur.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklaması geçerli kabul edildiğinde, bu durum itirazen şikayet sürecinde nasıl etkili olur?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun ve yeterli bulunursa, ihale üzerinde bırakılan isteklinin bu açıklaması bağlayıcı hale gelir. İdare sözleşme yapma zorunluluğunu yerine getirmiş olur ve sözleşmenin yürürlüğe girmesi engellenemez. Bu nedenle, itirazen şikayet başvurularında açıklamanın yeterliliği olumlu değerlendirilirse, başvuru sahibi tarafından sözleşme hakkının ihlal edildiğine dair iddialar genellikle reddedilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun bulunmasının dayanakları nelerdir?
Cevap: Kurul, aşırı düşük teklif açıklamasını ihale dokümanındaki formatlara, birim fiyat tariflerine, yapım ve teknik şartnamelere uygun olarak incelemiş; teklif edilen fiyatların analiz fiyatlarını aşmadığını, rayiçlerin güncel ve mevzuata uygun olduğunu, işçilik ücretlerinin asgari ücretin üzerinde tutulduğunu, nakliye mesafelerinin idarenin kriterlerine uygun olduğunu tespit etmiştir. Bu unsurlar açıklamanın mevzuata uygun bulunmasının temelidir.
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeterince araştırılmadığı iddiası neden reddedilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin iddialarına rağmen Kurul, açıklamanın kapsamlı ve detaylı şekilde incelendiğini; sunulan belgelerin, yapılan analizlerin ve teknik hesaplamaların mevzuata uygun ve yeterli olduğunu belirlemiştir. İdari ve mali belgelerdeki kriter uyumu da araştırılmıştır. Bu inceleme neticesi, iddiaların hukuki ve maddi açıdan dayanağının olmadığı sonucuna varılmıştır.
Soru: İş deneyim, bilanço ve iş hacmi belgeleri ile ilgili başvuru sahibinin itirazı nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgeleri, bilanço ve iş hacmi kriterlerinin ilgili mevzuata uygun şekilde sağlandığını tespit etmiş, başvuru sahibinin bu konudaki şikayetlerini yerinde görmemiştir. Bu belgelerde hukuki veya teknik eksiklik bulunmamıştır.
Soru: İtirazen şikayet sürecinde aşırı düşük teklif açıklaması neden ihale sürecinde ve sözleşme hakkında bağlayıcı olmuştur?
Cevap: Kurulun aşırı düşük teklif açıklamasını mevzuata uygun bulması nedeniyle, bu açıklama ihale üzerinde bırakılan istekli bakımından geçerli ve bağlayıcı hale gelmiştir. Böylece sözleşme yapılması ve uygulanması konusundaki iddialar, yeterli ve hukuken kabul edilmiş açıklamaya dayandığı için başvuru sahibinin sözleşme hakkının ihlal edildiği iddiası reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İlgili vakada uyuşmazlık, üzerinde ihale bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi, açıklamanın yüzeysel incelendiğini, ihalenin niteliğini etkileyen temel unsurların göz ardı edildiğini ve bu nedenle tekliflerin adil şekilde değerlendirilmediğini öne sürmüştür. Aynı zamanda, ihale sonucunda sözleşme hakkının sınırlandığını iddia eden başvuru sahibi, sözleşme yapma kararının iptalini istemiştir. Ancak idare, açıklamanın tüm yönleriyle mevzuata uygun olduğunu belirterek savunma yapmıştır.
İhale sürecinde, esas olarak aşırı düşük teklif açıklamasının teknik dayanakları üzerinde durulmuştur. Kurul, isteklinin sunmuş olduğu maliyet analizlerini, teklif edilen fiyatlarla ve teknik şartnameyle karşılaştırmak suretiyle değerlendirmiştir. Özellikle kullanılan rayiçler, işçilik ücretleri, nakliye hesaplamaları ve analiz fiyatlarının sunulan teklifin altında olup olmadığı incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda açıklamada sunulan belgelerin gerek teknik gerek içerik bakımından yeterli ve tutarlı olduğu görülmüş, böylece başvuru sahibinin eksik ya da yanıltıcı bilgi verildiğine ilişkin iddiaları reddedilmiştir.
Açıklamanın değerlendirilmesinde “esaslı unsur” kavramı da önem arz etmiştir. Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, açıklamada yer verilen fiyatlandırma bilgilerinin ve teknik dayanakların, ihale konusu işin temel unsurlarını karşıladığı, bu unsurların da sözleşmenin ifasını doğrudan etkileyecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır. Bu kapsamda açıklama, içeriği itibarıyla yalnızca şekli değil, aynı zamanda esaslı yönleriyle de değerlendirilmiş; dayanağı olmayan ifadeler veya temelsiz iddialarla açıklamanın geçersiz sayılması gerekmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer taraftan, iş deneyimi doğrulaması kapsamında sunulan belgeler de ayrıntılı incelemeye konu olmuştur. Pilot ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinin konu kapsamı, tutarı ve süresi açısından ilgili düzenlemelere uygun olduğu belirlenmiş; ayrıca bilanço ve iş hacmine ilişkin belgeler de yine teknik ve resmi uygunluk bakımından değerlendirilmiş ve gerekli asgari şartları sağladığı tespit edilmiştir. Bu durum, konsorsiyumun liderliğini üstlenen isteklinin teknik yeterlilik açısından da mevzuata uygun olduğunu ortaya koymuş ve iş deneyimi yönünden yapılan itirazlar temelsiz bulunmuştur.
Sonuç olarak Kurul, yapılan itiraza ilişkin değerlendirmelerini kapsamlı şekilde ortaya koymuş; hem teknik analizlerin uygunluğunu hem de açıklamaların dayanaklarının doğruluğunu kabul ederek başvuruyu reddetmiştir. Aşırı düşük teklif açıklaması, ihale dokümanının gereklerine ve mevzuattaki açıklık ilkesine uygun bulunduğundan, bu açıklamanın bağlayıcı hale geldiği ve sözleşme yapılmasının hukuka uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu değerlendirme neticesinde başvuru sahibinin sözleşme hakkının ihlal edildiği yönündeki iddiası da Kurul tarafından kabul görmemiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.