KÜNYE
- Toplantı No: 2020/047
- Gündem No: 30
- Karar Tarihi: 21.10.2020
- Karar No: 2020/UY.I-1702
- Başvuru Sahibi: Seydaloğlu Yapı Tur. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Altek Müh. Hizm. Mak. Otom. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı İSU Genel Müdürlüğü
- İKN: 2020/196492
- İhale Adı: Kocaeli İli Gebze İlçesi İçme Suyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu Hatlarının Onarım ve Yenileme İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında analiz formatlarındaki hatalar tespit edilmesine rağmen, geçici teminat ve teklif geçerlik süresi uzatılmadığı için itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklaması istenen iş kalemlerinin mevzuata uygun belirlenmediğini, analiz formatlarının işin yapım tekniği ve birim fiyat tarifleriyle uyumlu olmadığını, bazı analiz girdilerinin resmi rayici olmadığını ve analizlerde hatalar bulunduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İncelemede, kazı ve moloz nakli girdisinde yoğunluk katsayısının fazladan verilmesi nedeniyle nakliye girdisinin fazla hesaplandığı, GİKYY-145 poz numaralı iş kaleminde makine girdisinin analizde yer almadığı ve stabilize nakli girdisinin hem açıklama istenen hem istenmeyen analiz girdileri listesinde gösterilmesinin açıklamayı zorlaştırdığı tespit edilmiştir. Ancak resmi rayici olmayan girdilerin açıklama yapılmasının mümkün olduğu, makine seçiminin idarenin takdirinde olduğu ve analiz değerlerinin farklı ihalelerin koşullarına göre değişebileceği belirtilmiştir. Yaklaşık maliyet ve iş kalemlerinin belirlenmesi ile ilgili iddiaların ise süresinde yapılmadığı için değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz formatlarında tespit edilen teknik hatalar, isteklilerin tekliflerinin elenmesine veya itirazen şikayetin kabulüne doğrudan yol açar mı?
Cevap: Analiz formatlarındaki teknik hatalar (örneğin, girdilerin fazladan verilmesi veya eksik tutulması) tespit edildiğinde, bu durum isteklilerin tekliflerinin otomatik olarak elenmesine veya itirazen şikayetin kabulüne neden olmayabilir. İdarenin takdir yetkisinin bulunduğu, resmi rayici olmayan girdilerin açıklanabileceği ve benzer ihale koşullarının analiz formatlarını etkileyebileceği göz önünde bulundurulur. Dolayısıyla, bu tür hatalar itirazların doğrudan kabulü için yeterli olmayabilir; somut durum ve idari takdir önemli rol oynar.
Soru: İhale sürecinde aşırı düşük teklif açıklaması istenen iş kalemlerinin belirlenmesine yönelik itirazlar, hangi durumda inceleme dışı bırakılır?
Cevap: İş kalemleri ve yaklaşık maliyetin belirlenmesine ilişkin itirazların geçerli olabilmesi için, mevzuatta belirlenen süreler içinde yapılması şarttır. Süre aşımı nedeniyle yapılan itirazlar inceleme dışı bırakılır ve bu itirazların zamanında yapılmaması durumunda bu konular hakkında karar verilmez.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklaması istenen girdilerin hem açıklama istenen hem istenmeyen listelerde bulunması nasıl değerlendirilir?
Cevap: Aynı girdinin her iki listede bulunması açıklamanın yapılmasını karmaşıklaştırabilir ve şeffaflık açısından problem yaratabilir. Ancak çoğu durumda, bu durum tekliflerin değerlendirilmesini tek başına etkilemez ve itirazen şikayetin reddine engel teşkil etmeyebilir. İdarece sağlıklı açıklama istenmesi önemlidir, ama bunun biçimsel hatalara yol açması tek başına yeterli değildir.
Soru: İhalelerde geçici teminat ve teklif geçerlik süresinin uzatılmaması tekliflerin değerlendirilmesine ne şekilde etkide bulunur?
Cevap: Geçici teminat veya teklif geçerlik süresinin mevzuat veya ihale dokümanında belirtilen şekilde uzatılmaması; bu şartları sağlayamayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açar. Bu durum, düzeltici işlem yapılmasını engelleyebilir ve itirazen şikayetlerin reddine neden olabilir.
Soru: Resmi rayici olmayan girdilerin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılması mümkün müdür ve bu durum nasıl değerlendirilir?
Cevap: Resmi rayici olmayan girdilerin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılması mümkündür; mevzuat bu konuda katı sınırlamalar getirmemektedir. Analizlerde kullanılan değerlerin ihale koşullarına göre değişkenlik gösterebileceği kabul edilir. Ancak bu girdilerin dayanaklarının açıklanması ve mantıklı gerekçelendirilmesi gerekir; aksi halde değerlendirme zorluğu ve itirazlar ortaya çıkabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Analiz formatlarında tespit edilen yoğunluk katsayısının fazladan verilmesi ve makine girdisinin eksik olması gibi hatalar itirazen şikayetin kabulüne engel midir?
Cevap: Hayır, bu hatalar tespit edilmiş ve başvuru sahibinin bazı iddiaları yerinde bulunmuştur. Ancak idarenin makine seçimi takdir yetkisinde bulunduğu ve resmi rayici olmayan girdilerin açıklanmasının mümkün olması nedeniyle bu hatalar itirazen şikayetin reddedilmesine engel olmamıştır.
Soru: Başvuru sahibinin yaklaşık maliyet ve iş kalemlerinin mevzuata uygun belirlenmediği yönündeki iddialar neden değerlendirme dışı bırakılmıştır?
Cevap: Bu iddialar, şikayetin süresi içinde yapılmaması nedeniyle inceleme dışı bırakılmıştır. Yaklaşık maliyet ve iş kalemlerine ilişkin itirazların zamanında yapılması zorunludur.
Soru: Geçici teminat ve teklif geçerlik süresi uzatılmaması hangi hukuki sonuca yol açmıştır?
Cevap: Geçici teminat ve teklif geçerlik süresini uzatmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılmıştır; bu durum itirazen şikayetin reddine temel oluşturmuştur çünkü düzeltici işlem yapılması mümkün görülmemiştir.
Soru: Stabilize nakli girdisinin analizlerde hem açıklama istenen hem istenmeyen girdiler listesinde yer alması ne şekilde değerlendirilmiştir?
Cevap: Bu durum açıklamayı zorlaştırmıştır, ancak şikayetin reddedilmesine engel olmamıştır. Kurul, bu hususun teklifin değerlendirilmesini etkilemediği sonucuna varmıştır.
Detaylı Analiz
İtirazen şikâyete konu uyuşmazlık, bir yapım ihalesinde aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz formatları ve bu formatlarda yer alan teknik unsurlara ilişkindir. Başvuru sahibi, özellikle analizlerde yer verilen iş kalemlerinin belirlenmesinde mevzuata uyulmadığını, açıklama yapılması istenilen analiz formatlarının işin yapım tekniğiyle uyumsuz düzenlendiğini ve bazı analiz girdilerinin hatalı ya da dayanıksız olduğunu ileri sürmüştür. Temel tartışma, bu analiz hatalarının teklif değerlendirme sürecini nasıl etkilediği ve ihale sonucuna yansıma iddiası üzerinedir. Bunun yanı sıra geçici teminat ve teklif geçerlik süresinin uzatılmamasının etkisi de değerlendirme dışı bırakmalar açısından belirleyici bir rol oynamıştır.
İhale süreci içinde dikkat çeken hususlardan biri, başvuru sahibinin eleştiri yönelttiği analizlerde kullanılan yoğunluk katsayısı ve makine girdisi hatalarıdır. İnceleme sonucunda, kazı ve moloz nakli analizinde nakliye miktarını etkileyen hata tespit edilmiş, ayrıca bir iş kaleminde ise analizin makine kullanımını içermemesi eksiklik olarak belirlenmiştir. Stabilize nakli girdisinin hem açıklama istenen hem de istenmeyen pozlar listesinde yer alması ise analizlerin şeffaf ve anlaşılır olmaktan uzaklaştığını göstermiştir. Bununla birlikte, bazı girdiler için resmi rayiç bulunmaması, mutlak olarak bu girdilerin kullanılamayacağı anlamına gelmemiş; açıklanabilir oldukları sürece kabul edilebilir bulunmuştur.
Esaslı unsur kavramı kapsamında ele alındığında, analize dair teknik aksaklıkların ihalenin genel değerlendirilmesini etkileyecek nitelikte olup olmadığı önem kazanmıştır. Kurul değerlendirmesinde, tespit edilen hataların açıklama sürecini teknik yönden zorlaştırdığı kabul edilmiş, ancak bu durumun başlı başına ihalenin sonucunu değiştirmeye yeterli ağırlıkta olmadığı sonucuna varılmıştır. Özellikle stabilize nakli girdisinin karışık biçimde listelenmesinin değerlendirme sürecini karmaşıklaştırdığı belirtilmiş, ancak bu tür biçimsel sorunların ihale değerlendirmesine esaslı bir etki yapmadığı dikkate alınmıştır.
İhalenin ortak girişim olarak teklif sunulması halinde, pilot ortağa düşen yeterlik sorumluluğu bu vakada özel olarak tartışılmamış olsa da, makine girdilerinin analizlerde yer almaması ve yoğunluk hesaplamalarında yapılan hataların pilot ortağın yükleniminde sunulan bilgi ve belgelerle bağlantısı dikkate alınarak değerlendirilmiştir. Ancak bu tür teknik hususlar, teklifin tamamının geçersiz sayılmasını gerekli kılacak ölçüde görülmemiştir. Pilot ortağın deneyimi ya da yeterliliğine doğrudan yönelik bir eksiklik ya da uyuşmazlık karar metninde yer almamaktadır.
Kamu İhale Kurulu, başvuruda ileri sürülen bazı teknik eleştirilerin yerinde olduğunu kabul etmiş; analiz içeriğindeki tutarsızlıkları ve açıklama güçlüklerini tespit etmiş olsa da, ihale sürecine doğrudan etki edecek esaslı hatalar görülmediğinden düzeltici işlem tesis edilmemesine karar vermiştir. Ayrıca geçici teminat ve teklif geçerlik süresinin uzatılmaması, isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurduğundan, bu husus itirazen şikâyetin reddine zemin hazırlayan asıl unsur olmuştur. Bu çerçevede, tespit edilen teknik eksikliklere rağmen, değerlendirme dışı kalma nedenleri ve zamanında yapılmayan itirazlar dikkate alınarak, başvurunun reddine karar verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.