KÜNYE
- Toplantı No: 2018/052
- Gündem No: 55
- Karar Tarihi: 19.09.2018
- Karar No: 2018/UY.I-1715
- Başvuru Sahibi: Sintaş Taah. Tic. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/326463
- İhale Adı: Mudanya-(Bursa- Gemlik) Ayr Yolu Km: 2+740-24+136 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı (Bsk) Ve Köprü İşleri İkmal İnşaatı İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet tutanaklarının ayrı ayrı sunulmaması nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan fiyat teklifine konu olan her bir girdi tipi için ayrı ayrı satış tutarı tespit tutanağının düzenlenip düzenlenmediğinin incelenmesini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İncelemede, aşırı düşük teklif açıklamasında her bir girdi tipi için ayrı ayrı birim fiyat teklifinin verildiği ancak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının açıklama ile birlikte sunulmadığı tespit edilmiştir. Mevzuata göre geçerli belge ile maliyetlerin tevsik edilmesi halinde açıklamaların kabul edilmesi gerektiği, maliyet tutanaklarının ayrı ayrı sunulmaması nedeniyle açıklamaların reddedilemeyeceği, ayrıca idarenin bu belgeleri ilgili meslek mensubundan talep etme takdir yetkisinin bulunduğu belirtilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında, maliyet/satış tutarlarını kanıtlayan belgelerin bir bütün halinde mi yoksa her bir girdi için ayrı ayrı mı sunulması gerekmektedir?
Cevap: Mevzuat açısından maliyetleri tevsik eden belgelerin her bir girdi için ayrı ayrı sunulması zorunlu olmayabilir. Önemli olan, sunulan belgelerle maliyetlerin yeterince açıklanabilmesi ve kanıtlanmasıdır. İdarenin ise belgelerde eksiklik görmesi halinde, ek belge veya açıklama talep etme yetkisi bulunmaktadır.
Soru: Maliyeti kanıtlayan belgelerin eksik veya bütünleyici şekilde sunulmaması durumunda idarenin ne tür bir tavır alması gerekmektedir?
Cevap: Belgelerin eksik sunulması ya da ayrı ayrı düzenlenmemesi halinde idare, istekliden veya belgenin düzenlendiği meslek mensubundan tamamlayıcı veya ilave belge talep edebilir. Bu takdir yetkisi, aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi yerine, eksikliklerin giderilmesine olanak sağlamak için mevzuatla tanınmıştır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında maliyetlerin tevsik edilmesi için sunulan belgeler neden tek başına reddedilebilir?
Cevap: Sunulan belgeler, maliyetlerin gerçekçi ve tutarlı olduğunu ispatlamıyorsa veya mevzuatta belirtilen geçerlilik kriterlerine uymuyorsa idarece reddedilebilir. Ancak belge sunulmaması veya ayrı sunulmaması, bu belgelerin reddi için tek başına yeterli gerekçe sayılmaz; eksiklik veya belirsizlik halinde tamamlayıcı belge istenmesi tercih edilir.
Soru: İdare aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet tutanaklarını ayrı ayrı talep etmek isteyebilir mi?
Cevap: Evet, idare bu konuda takdir yetkisini kullanarak aşırı düşük teklif açıklamasında maliyetlerin detaylı ve anlaşılır şekilde ortaya konabilmesi için ayrı ayrı tutanak ya da belgeler talep edebilir. Ancak bu talep, aşırı düşük açıklamanın reddi için zorunlu koşul değildir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet tevsik belgeleri sunulmadığında isteklinin durumu nasıl etkilenir?
Cevap: Maliyet tevsik belgelerinin sunulmaması veya eksik sunulması açıklamanın otomatik reddini gerektirmez. İdare eksikliği tamamlamaya yönelik ek belge talebi yapabilir. Talebin yerine getirilmemesi ya da sunulan belgelerin yeterli bulunmaması durumunda açıklama reddedilebilir, dolayısıyla isteklinin durumu ihale sürecinde olumsuz etkilenebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ayrı ayrı sunulmaması itirazen şikâyetin reddedilmesine neden olmuş mudur?
Cevap: Hayır, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ayrı ayrı sunulmaması itirazen şikâyetin reddedilmesi için yeterli görülmemiştir. Kurul, bu durumun açıklamaların reddi için tek başına sebep olmayacağını belirtmiştir.
Soru: İdarenin maliyet tutanaklarını ayrı ayrı sunmayan istekliden veya meslek mensubundan bu belgeleri talep etme yetkisi bulunmakta mıdır?
Cevap: Evet, idarenin böyle bir takdir yetkisi vardır. Kurul kararı da idarenin bu belgeleri ilgili meslek mensubundan talep etme yetkisinin bulunduğunu açıkça ifade etmiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında her bir girdi tipi için birim fiyat teklifleri verilmişse, maliyet/satış tutanaklarının sunulmaması açıklamaların kabul edilmesine engel midir?
Cevap: Hayır, her bir girdi tipi için birim fiyat tekliflerinin ayrı ayrı sunulması durumunda maliyet/satış tutanaklarının ayrı ayrı sunulmaması açıklamaların reddi için yeterli değildir; uygun belge ile maliyetler tevsik edilmek şartıyla açıklamalar kabul edilmelidir.
Soru: İtirazen şikâyette, aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin hangi belge eksikliğinin bulunup bulunmadığı konusunda Kurul hangi sonuca varmıştır?
Cevap: Kurul, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının açıklamayla birlikte sunulmadığını tespit etmiş, ancak bunun itirazen şikâyetin kabulüne engel teşkil etmediğine karar vermiştir. Bu nedenle şikâyet reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İtirazen şikâyete konu olayda, üzerinde durulan temel uyuşmazlık, aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet bileşenlerini oluşturan her bir girdi için satış tutarı tespit tutanaklarının ayrı ayrı sunulup sunulmadığı sorusudur. Başvuru sahibi firma, açıklamada yer verilen fiyata dayanak oluşturan girdilere ilişkin tutanakların her biri için ayrı düzenlenip düzenlenmediğinin değerlendirilmesini talep etmiştir. Bu itiraz, aşırı düşük teklifin uygunluğu tartışmasında belge sunum yönteminin ne ölçüde belirleyici olduğuna odaklanmaktadır.
İlgili ihalede, isteklinin her bir girdi kalemi için ayrı birim fiyat teklifi sunduğu görülmüştür. Ancak bu birim fiyatlara dayanak oluşturan maliyet ya da satış tutarı tespit tutanaklarının, açıklama ile birlikte sunulmadığı tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin iddiası, bu eksikliğin açıklamaların geçerliliğini ortadan kaldıracağı yönündedir. Bu noktada, değerlendirme yalnızca tutanakların teknik olarak sunulup sunulmadığına değil, sunulan açıklamaların ihale mevzuatına uygun mali tevsik içerip içermediğine odaklanmaktadır.
Kurul değerlendirmesinde, belge sunma biçiminin aşırı düşük teklif açıklamasının esasını belirleyen bir unsur olmadığını vurgulamıştır. Mevzuatın temelinde, maliyetlerin geçerli belgelerle tevsik edilmesi ölçütü yer almakta olup, belgelerin her bir girdi tipi için ayrı düzenlenip sunulma zorunluluğu bulunmamaktadır. Bu bağlamda, tutanakların birlikte veya ayrı ayrı sunulmuş olmasının, kendiliğinden açıklamayı geçersiz sayacak nitelikte görülmediği ifade edilmiştir.
Kurul ayrıca, açıklamalarda eksiklik olduğu hallerde, idarenin bu belgeleri düzenleyen meslek mensuplarından talep etme konusunda takdir yetkisine sahip olduğunu belirtmiştir. Bu yaklaşım, sadece şekle ilişkin eksikliklerin varlığında değil, aynı zamanda belirsizlik veya açıklamaya ihtiyaç duyulan durumlarda da idarenin süreci tamamlayıcı şekilde yönlendirebileceğini ortaya koymaktadır. Bu çerçevede, belgelerin eksik olması tek başına şikâyet gerekçesi olarak yeterli kabul edilmemiştir.
Sonuç itibarıyla, Kurul, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının açıklamayla birlikte ayrı ayrı sunulmamasını, açıklamanın geçersiz sayılması için yeterli bulmamış ve bu gerekçeye dayanarak yapılan itirazı reddetmiştir. Açıklamaların özünde kabul edilebilir olduğu, açıklamanın reddi için öne sürülen gerekçenin belgelendirmeye ilişkin biçimsel bir eksikliğe dayandığı ve bu durumun açıklamanın içeriğiyle doğrudan bir ilgisi olmadığı değerlendirilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.