Aşırı düşük teklif açıklamasında DHMİ.03 poz kalemi nakliye mesafesi için somut belge ve iş makinesi kullanım açıklaması talebi - 2017/UY.III-145

KÜNYE

  • Toplantı No: 2017/003
  • Gündem No: 35
  • Karar Tarihi: 11.01.2017
  • Karar No: 2017/UY.III-145
  • Başvuru Sahibi: Gena İnşaat Turizm San. ve Tic. A.Ş.
  • İhaleyi Yapan İdare: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü (DHMİ)
  • İKN: 2016/303532
  • İhale Adı: Antalya Havaalanı Yağmur Suyu Drenaj Sisteminin Rehabilitasyonu

Özet

Aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye mesafesine ilişkin somut belge sunulmaması nedeniyle teklifin reddi uygun bulunmuştur

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, nakliye mesafesinin tespitinde kullanılan 20 km lik mesafenin aşırı yüksek ve dayanağı olmayan hesaplamalara dayandığını, ayrıca iş makineleri girdilerinin analizde eksik olduğunu ve diğer iş kalemlerine ilişkin açıklamalarının reddedilmesinin haksız olduğunu iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhale konusu işin DHMİ.03 poz numaralı iş kaleminde nakliye mesafesi belediyeden alınan 7 km lik somut bilgiye dayanmakla birlikte, başvuru sahibinin toplam 20 km olarak hesapladığı mesafenin bir kısmı için somut belge sunulmamıştır. İdare tarafından analiz formatında yer verilen iş makinesi girdileri ile başvuru sahibinin sunduğu analiz miktarları karşılaştırılmış, döküm sahasında kullanılacak iş makinelerine ilişkin açıklama yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, Kamu İhale Genel Tebliği’nin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin maddelerine uygun bulunmamıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru: Nakliye mesafesi gibi aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan veriler nasıl belgelenmelidir?
Cevap: Nakliye mesafesi gibi iş kalemlerinde maliyeti doğrudan etkileyen veriler, idarenin talep ettiği şekilde resmi kurum, belediye veya benzeri yetkili mercilerden alınan güncel ve somut belgelerle desteklenmelidir. Sadece hesaplama yöntemi veya varsayımlar sunmak yeterli olmaz; bu verilerin hangi kaynaktan ve nasıl temin edildiği açık ve belgeyle kanıtlanmalıdır. Aksi takdirde, bu hususun açıklanması yetersiz kabul edilip teklifin ilgili kalemi değerlendirme dışı bırakılabilir.

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında iş makineleri ve ekipman kullanımı neden ayrıntılı açıklanmalıdır?
Cevap: İşin gerçekleştirilmesinde kullanılacak iş makineleri ve ekipmanlara dair analizlerin somut ve ayrıntılı olarak sunulması, teklifin gerçekçi ve uygulanabilir olduğunu göstermesi açısından önemlidir. Eksik veya belirsiz bilgiler, teklifin maliyet analizinin şeffaf olmayıp gerçeği yansıtmadığının işareti olabilir. Bu durum, Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca açıklamanın kabul edilmemesine ve ilgili iş kaleminin teklif dışı bırakılmasına sebep olabilmektedir.

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında idarenin desteklediği somut belgelerle başvuru sahibinin sunduğu veriler arasında uyuşmazlık varsa ne yapılır?
Cevap: İdare tarafından kabul gören somut belgeler esas alınır; başvuru sahibinin farklı veya daha yüksek bir değere ilişkin iddiaları için sağlam ve mevzuata uygun belge sunamaması halinde, idarenin belgeleri geçerli kabul edilir. Bu durumda, başvuru sahibinin açıklaması yetersiz sayılır ve teklifin ilgili kısmı değerlendirme dışı bırakılabilir.

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında somut belge sunulmaması ya da eksik bilgi verilmesi teklifin doğrudan reddini gerektirir mi?
Cevap: Somut belge sunulmaması veya istenen analizin eksik yapılması teklifin bütünü için değil, sadece açıklaması eksik olan iş kalemi için değerlendirme dışı bırakılmaya yol açabilir. Ancak bu eksiklik teklifin genel güvenilirliğini zedelerse, idare tek başına teklifin reddi yönünde işlem yapabilir. Bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuatta öngörülen şekilde eksiksiz ve belgelenmiş olması büyük önem taşır.

Soru: İdarenin aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu teknik ve mali analiz formatları niçin önemlidir?
Cevap: İdarelerin analiz formatları, aşırı düşük teklif açıklamasının standart, karşılaştırılabilir ve objektif olmasını sağlar. İstekçilerin bu formatlara uygun veri ve açıklama sunması, belgelerin değerlendirilmesinde tereddütleri azaltır. Format dışında veya eksik sunulan bilgiler, gerekçesiz ve anlaşılmaz bulunarak reddedilebilmektedir. Dolayısıyla, ihaleye katılanların idarenin talep ettiği format ve kapsamda somut ve tutarlı açıklamalar yapmaları ihale sürecinin sağlıklı işlemesi için gereklidir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin nakliye mesafesinin 20 km olarak hesaplaması yeterli delille desteklenmediği için teklifi neden reddedilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibi nakliye mesafesinin 20 km olduğunu iddia etmiş ancak bu mesafenin bir kısmını kanıtlayacak somut belge sunmamıştır. İdarenin, belediyeden alınan 7 km mesafe bilgisini esas alması ve başvuru sahibinin dayanağı olmayan mesafe hesaplamasını kabul etmemesi nedeniyle, aşırı düşük teklif açıklaması yetersiz bulunmuş ve bu iş kalemine ilişkin teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır.

Soru: Neden iş makineleri girdilerine ilişkin açıklamaların olmaması da teklifin reddi sonucunu doğurmuştur?
Cevap: İdare tarafından analiz formatında detaylı iş makinesi girdileri talep edilmiştir. Başvuru sahibinin döküm sahasında kullanılacak iş makinelerine dair herhangi somut açıklama yapmaması, teklifinin analiz ve değerlendirmeye esas olacak şekilde yeterince desteklenmediği anlamına gelmiş; bu eksiklik Kamu İhale Genel Tebliği’nin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin hükümlerine aykırı bulunmuştur.

Soru: İtirazen şikâyet sürecinde neden başvuru sahibinin savunması kabul edilmemiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin iddialarına rağmen, hesaplamaların dayanağını oluşturacak somut belgeler ve iş makineleri ile ilgili ayrıntılı açıklamalar sunamaması nedeniyle, idarenin teklif değerlendirme dışı bırakma işlemi mevzuata uygun bulunmuştur ve itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.

Soru: Nakliye mesafesi tespitinde kullanılan somut belge idare tarafından nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Nakliye mesafesinin tespitinde belediyeden elde edilen 7 km lik bilgi somut belge olarak kabul edilmiş; bu süreden farklı olarak başvuru sahibinin sunduğu 20 km lik hesaplamada dayanak gösterilen diğer kısımlar somut belgeyle desteklenmediği için reddedilmiştir.

Detaylı Analiz

Başvurunun konusu, ihale sürecinde teklifin aşırı düşük olduğu iddiasıyla yapılan açıklamada, “Her Cins Zemin Kazısı ve Meydan Dışına Atılması” kapsamındaki iş kaleminde yer alan nakliye mesafesinin belirlenmesi sürecinde kullanılan verilerin yeterince somut biçimde desteklenmemesi ve iş makineleri girdilerine ilişkin açıklamanın sunulmamasıdır. Uyuşmazlık, özellikle DHMİ.03 poz numarası ile tanımlanan iş kalemi özelinde yoğunlaşmakta ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının yerindeliği üzerine şekillenmiştir.

İlgili iş kaleminin maliyetini etkileyen en önemli unsur olan nakliye mesafesi konusunda başvuru sahibi 20 km’lik bir mesafeyi esas almış, ancak bu mesafenin yalnızca 7 km’lik kısmı belediyeden alınan bilgiyle somut biçimde belgelenebilmiştir. Geri kalan bölüm için herhangi bir resmi ya da teknik belge sunulmadığı görülmektedir. Bu durum, kullanılan mesafe verisinin doğruluğu ve teklifin maliyet analizinin güvenilirliği konusunda ciddi soru işaretleri doğurmuştur. Başvuru sahibi, hesaplamalarının doğruluğunu savunmakla birlikte, somut dayanak gösterememiştir. Bu eksiklik, açıklamanın idare tarafından kabul edilmemesine neden olmuştur.

Analizde yer alan bir diğer önemli unsur, iş makinelerinin kullanımına ilişkin açıklamalardır. İdare tarafından belirli bir analiz formatı sunulmuş ve bu format kapsamında iş makinelerine dair açıklamaların yapılması beklenmiştir. Başvuru sahibi ise özellikle döküm sahasında kullanılacak makinelere ilişkin teknik ve miktar bilgisi sunmamıştır. Bu nedenle, açıklamada işin ifasına yönelik önemli girdilerin yer almadığı sonucuna ulaşılmıştır. Belirsizlik taşıyan bu durum, teklifin gerçekçilikten uzak ve sağlıksız bir mali yetkinlik değerlendirmesine neden olacağı gerekçesiyle olumsuz değerlendirilmiştir.

Kamu İhale Kurulu tarafından yapılan değerlendirmede, açıklamanın belirli bir iş kalemi kapsamında yetersiz bulunmasının, bu iş kaleminin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurduğu görülmektedir. Özellikle nakliye mesafesine ilişkin somut dayanağın sunulmaması, açıklamayı nesnel değerlendirme kıstaslarından uzaklaştırmıştır. Ayrıca, iş makineleri kullanımına dair hiçbir açıklamanın yapılmaması da, analiz bütünlüğünü zedeleyen bir eksiklik olarak görülmüştür. Her iki hususta da açıklamanın mevzuatta öngörülen yeterliliği sağlamadığı kanaatine varılmıştır.

Sonuç olarak, Kurul, başvuru sahibinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının hem nakliye mesafesi hem de iş makineleri kullanımı bakımından yeterince açık, somut ve dayanaklı olmadığını kabul etmiş ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını yerinde bulmuştur. İtirazen şikâyet başvurusu bu çerçevede reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.