KÜNYE
- Toplantı No: 2018/051
- Gündem No: 30
- Karar Tarihi: 12.09.2018
- Karar No: 2018/UY.I-1661
- Başvuru Sahibi: Diyaryol İnşaat A.Ş. - Önsa İnşaat Tur. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2017/358964
- İhale Adı: 49-10 Kk Nolu Yoncalı-Adıvar İl Yolu (Km:0+000-10+330) Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü Yapımı ve Üstyapı İşleri Yapım İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olması nedeniyle teklifin reddi ve ihalenin yeniden yapılması kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları ve rayiçlerine uygun olmadığını, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine ilişkin belgelerin eksik olduğunu, analiz girdilerinin iş kalemi tarifleriyle uyumsuz olduğunu ve nakliye mesafelerinin idarece belirlenenlerden düşük tutulduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, aşırı düşük teklif açıklamasının 13 iş kalemi için idarece düzenlenen analiz formatlarına uygun olarak yapılıp yapılmadığını, analiz girdilerinin ve ölçü birimlerinin idarenin formatları ile uyumlu olup olmadığını, kullanılan birim fiyatların kamu kurum ve kuruluş rayiçlerine uygunluğunu, işçilik ücretlerinin ihale tarihindeki asgari ücret seviyesinde olup olmadığını, nakliye mesafelerinin idarece belirlenen yaklaşık maliyet mesafeleri ile tutarlılığını ve üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin mevzuata uygun şekilde düzenlenip düzenlenmediğini incelemiştir. İdare tarafından belirlenen analiz formatlarında bazı araçların analiz girdilerinde rayiçlerin doğrudan kullanılması gerekirken amortisman değerlerinin çıkarılarak kullanıldığı, nakliye mesafelerinin idarece belirlenenlerden düşük tutulduğu ve bu mesafelerin varsayımlara dayalı olduğu, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin meslek mensuplarınca imzalanıp kaşelenmediği ve bazı belgelerin eksik olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, iş kalemlerinin analizlerinde kullanılan nakliye mesafeleri ve bazı birim fiyatların idarece belirlenen yaklaşık maliyetlerle uyumsuz olduğu anlaşılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında analiz formatlarının idarece belirlenen örneklerden farklı kullanılması teklifin değerlendirilmesini nasıl etkiler?
Cevap: İhale dokümanında veya idari şartnamede yer alan analiz formatlarına uyulmaması, örneğin rayiçlerin doğru şekilde gösterilmemesi ya da istenen girdilerin değiştirilmesi, açıklamanın usulüne uygun yapılmadığı anlamına gelebilir. Bu durum, açıklamanın dayanağını zayıflatarak teklifin güvenilirliğini tartışmaya açar ve genellikle teklifin reddi ile sonuçlanabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye mesafelerinin idarece belirlenen mesafelerden farklı verilmesi ve bu farklılığın belgelendirilmemesi ne tür sorunlara yol açabilir?
Cevap: Nakliye mesafelerinin yaklaşık maliyetlerin belirlenmesinde temel alındığı durumlarda, mesafenin düşük gösterilmesi maliyet analizi açısından gerçekçi olmayan ve yanıltıcı bir bilgi sağlar. Bu tür varsayımlar belgelenmediğinde, açıklamanın mevzuata uygun olmadığı değerlendirilir ve teklifin dışlanmasına neden olabilir.
Soru: Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin aşırı düşük açıklamasında kullanılması halinde, bu belgelerin nasıl düzenlenmesi gerekir?
Cevap: Bu belgelerin meslek mensuplarınca imzalanıp kaşelenmesi ve içeriğinin ihale mevzuatının öngördüğü şekilde eksiksiz sunulması gerekmektedir. Eksiklikler veya usulsüzlükler açıklamanın geçerliliğini düşürür ve söz konusu teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilir.
Soru: İdarece tespit edilen analiz girdilerindeki ve birim fiyatlardaki uyumsuzluklar, aşırı düşük teklif açıklamasının kabulünü nasıl etkiler?
Cevap: Analiz girdilerinin ve kullanılan birim fiyatların ihale koşullarına ve idarece belirlenen yaklaşık maliyetlere uygun olmaması, açıklamanın gerçekçilikten uzak ve dayanaksız olduğunu gösterir. Bu da teklifin reddi gerekçesi olarak değerlendirilebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında tespit edilen usulsüzlüklerin, ihalenin iptali ya da yeniden yapılması sonucunu doğurması için hangi hata unsurları aranır?
Cevap: Tespit edilen eksikliklerin kanuni mevzuata ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine aykırı olması, açıklamanın güvenilirliğini bozması ve düzeltilemeyecek nitelikte olması halinde ihale iptal veya yeniden yapılabilir. Ancak, eğer eksiklikler düzeltilebilir ve açıklamanın esasını zedelemiyorsa, teklif reddedilip ihale yeniden gerçekleştirilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan analiz formatlarının idarece verilen örneklerden farklı şekilde sunulmasının sonucu ne olmuştur?
Cevap: Analiz formatlarında idarece belirlenen şablona uyulmadığı, bazı araçlarda rayiçlerin doğrudan kullanılmayıp amortisman değerlerinin çıkarılarak sunulduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle açıklama mevzuata uygun sayılmamış ve teklif reddedilmiştir.
Soru: Nakliye mesafelerinin idarece belirlenen mesafelerden düşük gösterilmesi ve bu mesafelerin belgesiz olması ihalenin sonucunu nasıl etkilemiştir?
Cevap: Nakliye mesafelerinin idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyetlere göre düşük tutulması ve bu mesafelerin varsayımlara dayandırılarak belgelendirilmemesi, açıklamanın usulsüz bulunmasına yol açmış ve aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilme gerekçeleri arasında yer almıştır.
Soru: Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin meslek mensuplarınca imzalanıp kaşelenmemesi ihale üzerinde bırakılan isteklinin durumunu nasıl değiştirmiştir?
Cevap: Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine ait belgelerin meslek mensuplarınca usulüne uygun onaylanmaması ve bazı belgelerin eksik olması, açıklamanın mevzuata uygunluğunu olumsuz etkileyerek teklifin reddine karar verilmesine neden olmuştur.
Soru: Tespit edilen mevzuata aykırılıkların mahiyeti göz önüne alındığında, Kamu İhale Kurulu hangi karar sonucu vermiştir?
Cevap: Kurul, tespit edilen eksikliklerin düzeltilebileceği ve giderilebilir nitelikte olduğu gerekçesiyle, aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmayan isteklinin teklifinin reddine ve ihalenin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılmasına karar vermiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye konu uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının, idarenin belirlediği analiz formatlarına ve ilgili mevzuata ne ölçüde uygun olduğu çerçevesinde şekillenmiştir. Başvuru sahibi, açıklamalarda kullanılan analiz girdilerinin idare tarafından belirlenen iş kalemi tarifleriyle uyumlu olmadığını, bazı fiyat tekliflerinin usulüne uygun şekilde düzenlenmediğini ve nakliye mesafelerinin gerçek dışı gösterildiğini öne sürerek teklifin geçersiz sayılması gerektiğini iddia etmiştir.
İhale sürecindeki asıl tartışma, açıklamada kullanılan analizlerin şekli ve içeriği üzerinedir. Sunulan analiz formatlarında idarece belirlenmiş şablona uygun hareket edilmediği, bu kapsamda bazı araçlara ilişkin rayiçlerin doğrudan alınmak yerine amortisman hesaplanarak düşürülmüş şekilde gösterildiği görülmüştür. Bu durum, idarenin beklentisine aykırı bir şekilde temel girdilere müdahale edildiğini ortaya koymuş ve açıklamanın mevzuata uygun olmadığı tespiti yapılmıştır.
Ayrıca açıklamanın teknik detayları arasında yer alan nakliye mesafelerinin, idarenin yaklaşık maliyet hesabında dikkate aldığı mesafelere kıyasla daha kısa tutulduğu anlaşılmıştır. Üstelik bu mesafelerin hesaplanmasına dair herhangi bir belge sunulmamış, sadece varsayımlar üzerinden açıklama yapılmıştır. Bu da açıklamanın dayanağının somut verilerle desteklenmediğini göstermektedir. Benzer biçimde, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin meslek mensuplarınca imzalanıp kaşelenmemesi ve bazı belgelerin eksik sunulması da açıklamanın geçerliliğini zedeleyen unsurlar arasında değerlendirilmiştir.
Bu süreçte, Kamu İhale Kurulu açıklamanın hazırlanış şeklini, kullanılan ölçü birimlerini ve birim fiyatların kamu kurum rayiçlerine uygunluğunu detaylı şekilde incelemiştir. Yapılan tespitler sonucunda, açıklamanın birçok unsurunun idarece belirlenen usul ve esaslara aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak yapılan hataların niteliği itibarıyla doğrudan ihalenin iptalini gerektirecek ağırlıkta olmadığı, sadece teklifin geçersiz sayılmasıyla düzeltici işlem yapılmasının mümkün olduğuna kanaat getirilmiştir.
Nihai olarak Kurul, açıklamanın içerik ve biçim yönünden mevzuata uygun olmadığını belirlemiş; bu sebeple söz konusu isteklinin teklifinin reddine ve ihalenin mevzuata uygun şekilde yeniden gerçekleştirilmesine karar vermiştir. Bu değerlendirmede, açıklamanın temel unsurlarında tespit edilen eksikliklerin esaslı nitelikte olduğu, ancak ihalenin tümüne sirayet etmediği gözetilerek, sürecin yeniden düzenlenmesi yönünde bir yaklaşım benimsenmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.