KÜNYE
- Toplantı No: 2018/047
- Gündem No: 44
- Karar Tarihi: 16.08.2018
- Karar No: 2018/UY.I-1578
- Başvuru Sahibi: Şam İnş. Mimar Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Samsun Valiliği Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı
- İKN: 2018/50161
- İhale Adı: Samsun Atakum 2 Adet 24 Derslik Lise Yapım İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu ve eksik açıklama nedeniyle bir teklifin reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığını ve bazı iş kalemlerine ilişkin açıklamaların eksik veya hatalı olduğunu iddia ederek itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddeleri uyarınca, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların üzerine kâr ve genel gider eklenerek yapılan açıklamaların analiz düzenleme zorunluluğunu ortadan kaldırdığını; ayrıca, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerektiğini tespit etmiştir. İhale üzerinde bırakılan ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklilerin açıklamalarının mevzuata uygun olduğu, ancak diğer bir isteklinin bazı iş kalemlerine ilişkin açıklama yapmadığı ve beton nakli girdisine ilişkin açıklama sunmadığı için aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı belirlenmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin hangi özellikte olması gerekmektedir?
Cevap: Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin, teklif konusu iş veya iş kaleminde fiilen faaliyet gösteren ve bu alanda gerçek piyasaya sahip olan kişilerden alınması gerekir. Üçüncü kişinin alakasız veya başka sektörden olması veya piyasa şartlarına uygun olmaması durumunda açıklama mevzuata uygun sayılmaz.
Soru: Bazı iş kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamaları eksik bırakılırsa teklif nasıl değerlendirilir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarının kapsamı tüm iş kalemlerini içermelidir. Özellikle kritik girdiler veya temel iş kalemlerine ilişkin açıklama yapılmaması, söz konusu teklifin mevzuata uygun bulunmaması ve teklifin reddedilmesi sonucunu doğurabilir.
Soru: Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılması nasıl bir etkiye sahiptir?
Cevap: Kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların temel alınarak, üzerine kâr ve genel gider eklenmesi suretiyle yapılan açıklamalar, aşırı düşük teklif değerlendirmesinde ayrı bir analiz düzenleme zorunluluğunu kaldırabilir ve açıklamaların geçerliliğini güçlendirebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olup olmadığı ihale üzerinde bırakılan ikinci teklif sahibi açısından neden önemlidir?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan ikinci teklif sahibi açısından aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu, itirazen şikayet süreçlerinde iptal veya düzeltme taleplerinin değerlendirilmesinde belirleyici olur; uygun bulunursa itirazlar reddedilme eğilimi gösterir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında yapılan hata veya eksiklikler teklifin elenmesi sonucunu doğurur mu?
Cevap: Açıklamalardaki hata veya eksiklikler, özellikle mevzuatta öngörülen zorunlu açıklama alanları boş bırakılmışsa veya açıklamalar üçüncü taraf fiyat verileriyle desteklenmemişse, teklifin yasaklı sayılması ve bu nedenle reddedilmesi gündeme gelebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının hangi kriterlere göre mevzuata uygun bulunduğu tespit edilmiştir?
Cevap: İkinci teklif sahibi isteklilerin açıklamaları, Kamu İhale Genel Tebliği kapsamında kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların üzerine kâr ve genel gider eklenerek yapılması ve fiyat tekliflerinin faaliyette bulunan üçüncü kişilerden alınması koşullarını sağlaması nedeniyle mevzuata uygun bulunmuştur.
Soru: Bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığının gerekçesi nedir?
Cevap: Bahsi geçen isteklinin bazı iş kalemlerine ilişkin açıklama sunmaması ve özellikle beton nakli girdisine dair herhangi bir açıklama yapmaması nedeniyle aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun bulunmamış ve teklifi reddedilmiştir.
Soru: İhale üzerinde bırakılan tekliflerin açıklamalarının mevzuata uygun olması, itirazen şikâyet başvurusunun sonucunu nasıl etkilemiştir?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan ve ikinci en avantajlı teklif sahibinin açıklamalarının mevzuata uygun bulunması sebebiyle itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.
Soru: Kamu İhale Kurulu’nun aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde analiz düzenleme zorunluluğuna ilişkin yaklaşımı nedir?
Cevap: Kurul, kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların üzerine kâr ve genel gider eklenerek yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde analiz düzenleme zorunluluğunun bulunmadığını kabul etmiştir.
Detaylı Analiz
İnceleme konusu uyuşmazlıkta, ihale üzerinde bırakılan ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklilere ait aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olup olmadığı ile başka bir isteklinin sunduğu açıklamaların yetersizliği nedeniyle teklifinin reddedilip edilmeyeceği tartışma konusu olmuştur. Başvuru sahibi, bazı iş kalemlerinde açıklamaların eksik veya hatalı olduğunu ileri sürerek tekliflerin geçersiz sayılması gerektiğini iddia etmiş, dolayısıyla ihalenin sonucu bakımından yeni bir değerlendirme yapılmasını talep etmiştir.
Uyuşmazlığın merkezinde yer alan husus, aşırı düşük teklif açıklamalarının içeriğidir. Bu kapsamda, açıklamalarının uygunluğu değerlendirilen isteklilerin kullandığı yöntem ve dayanaklar önem kazanmıştır. Kamu İhale Kurulu, açıklamaların kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilmiş kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatlar üzerine makul kar marjı ve genel gider payı eklenmek suretiyle yapılmasını, ayrıca fiyat tekliflerinin ilgili alanda faaliyette bulunan üçüncü kişilerden temin edilmesini yeterli görmüştür. Bu yaklaşımla, teklif sahiplerinin açıklamalarında analiz düzenleme zorunluluğu aranmamıştır.
Bazı iş kalemlerine yönelik açıklama yapılmaması hâlinde teklifin değerlendirilmeyeceği yönündeki yaklaşım, somut olayda beton nakli girdisi için beyan sunmayan istekliye ilişkin olarak uygulanmıştır. Mevzuatın öngördüğü kapsamlı açıklama yükümlülüğüne aykırılık taşıyan bu eksiklik, diğer iş kalemlerindeki olası açıklamaların geçerliliğini ortadan kaldırmış ve bu nedenle Kurul tarafından bu isteklinin teklifi uygun bulunmamıştır.
İlgili değerlendirme neticesinde, açıklamaları geçerli kabul edilen iki isteklinin beyanlarında herhangi bir eksiklik olmadığına kanaat getirilmiştir. Beton nakli gibi belirli bir girdiye ilişkin açıklama sunmayan isteklinin ise teklifinin geçersiz sayılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu çerçevede Kurul, açıklama yapılmayan iş kalemlerinin, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirecek düzeyde eksiklik oluşturduğunu kabul etmiştir.
Kamu İhale Kurulu’nun yaklaşımı, yorumlayıcı ve mevzuata uygunluk denetimine dayalı olarak şekillenmiş; kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatlar üzerinden yapılan açıklamaları yeterli sayarken, eksik kalan iş kalemlerinin teklifi geçersiz kılacak derecede önemli olduğuna hükmetmiştir. Sonuç olarak, açıklamaları uygun bulunan istekliler açısından herhangi bir işlem tesis edilmemiş, eksik açıklama sunan isteklinin teklifi ise reddedilmiş; başvuru sahibinin talebi yerinde görülmeyerek itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.