KÜNYE
- Toplantı No: 2024/004
- Gündem No: 9
- Karar Tarihi: 25.01.2024
- Karar No: 2024/UY.II-153
- Başvuru Sahibi: Kad-Tem Mühendislik Müteahhitlik İnşaat Otomotiv Turizm Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 23. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2023/1019266
- İhale Adı: Zonguldak Merkez Beycuma Beldesi Rehabilitasyonu
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olması nedeniyle itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığını, işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olduğunu, nakliye ve makine analizlerinin hatalı yapıldığını, motorin fiyatlarının yanlış hesaplandığını ve yeterlik belgelerinin eksik olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale konusu işin yapım amacı ve teknik içeriği kapsamında, idarece belirlenen iş kalemleri ve fiyat dışı unsurların yaklaşık maliyet içindeki ağırlıklarını dikkate alarak, aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Kanunu ve ilgili Yönetmelik ile Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak yapıldığını tespit etmiştir. İsteklinin işçilik ücretlerinin 2023 yılı 2. dönem asgari ücretinin üzerinde olduğu, nakliye analizlerinde idarece belirlenen katsayı ve mesafelerin kullanıldığı, makine girdilerinin resmi rayiçlere uygun olduğu, motorin fiyatlarının mevzuata uygun şekilde açıklandığı, yeterlik belgelerinin EKAP üzerinden teyit edildiği ve güncel olduğu belirlenmiştir. Yaklaşık maliyete oranla iş kalemlerinin tutarları ve fiyat dışı unsur puanlamaları mevzuata uygundur.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında işçilik maliyetlerinin asgari ücretin altında gösterilmesi halinde nasıl bir değerlendirme yapılır?
Cevap: İşçilik maliyetlerinin asgari ücretin altında gösterilmesi, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunu doğrudan zedeleyebilir. İdare ve kontrol merci, teklifin dayandırıldığı işçilik ücretlerini güncel asgari ücret verileri ve çalışma saatleri açısından karşılaştırır. İşçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olduğu tespit edilirse, bu durum teklifin reddi veya elenmesine sebep olabilir. Ancak ücretlerin mahalli ve mevzuata uygun, güncel asgari ücret üzerinde olduğu belgelerle desteklenmişse, işçilik maliyeti açısından açıklamalar kabul edilebilir.
Soru: Nakliye ve makine giderlerinin aşırı düşük teklif açıklamalarında nasıl kontrol edilmesi gerekir?
Cevap: Nakliye ve makine giderleri idarece belirlenen standart katsayılar, mesafe ölçümleri ve resmi rayiçler esas alınarak değerlendirilir. Teklif sahibi tarafından sunulan analiz ve maliyet hesapları, bu kriterlere uygun değilse veya resmi rayiçlerle uyumsuzsa, aşırı düşük açıklamaları kabul edilmeyebilir. Ancak idare tarafından belirlenen katsayı ve rayiç baz alınmış ve bunlar doğrulanmışsa, bu kalemlerde hata olmadığı sonucuna varılır ve açıklamalar uygun görülür.
Soru: Yaklaşık maliyete göre iş kalemlerinin ve fiyat dışı unsurların itibarı nelere göre belirlenir?
Cevap: Yaklaşık maliyette belirlenen iş kalemleri ve fiyat dışı puanlamalar, işin teknik özellikleri ve piyasa koşulları göz önünde bulundurularak idarece tespit edilir. Aşırı düşük teklif açıklamalarında, bu iş kalemlerinin maliyet dağılımı ile toplam teklif bedeli arasındaki uyum ve tutarlılık aranır. İş kalemlerinin tutarları veya fiyat dışı unsurlar gerçek dışı veya piyasa normlarının önemli ölçüde altında ise, açıklamalar reddedilebilir. Tespitte, idarenin belirlediği oranların aşılmaması önemlidir.
Soru: Teklif sahibinin yeterlik belgelerinin güncelliği ve uygunluğu aşırı düşük teklif incelemelerinde nasıl teyit edilir?
Cevap: Yeterlik belgelerinin geçerliliği Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) gibi resmi sistemler üzerinden kontrol edilir. Belge tarihleri, kapsamları ve geçerlilik süresi kamu ihale mevzuatı standartları ile uyumlu olmalıdır. Eksik veya süresi dolmuş belgeler varsa, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması olumsuz etkilenebilir. Belgelerin uygunluğu resmi kayıtlar üzerinden kanıtlandığında, bu husus yönünden tereddüt yaşanmaz.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan motorin fiyatlarının hesaplanmasında nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: Motorin fiyatlarının hesaplanması sırasında, piyasa fiyatları, ilgili tarih aralığında belirlenen referans değerler ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri göz önünde bulundurulur. Standart fiyatlar mevzuata uygun şekilde kullanılmış ve bu fiyatların doğru zaman aralığı ile ilişkilendirilmiş olması gerekir. Hesaplamalar bu esaslara göre yapılmamışsa, aşırı düşük teklif geçerliliği sorgulanır. Doğru yöntem ve mevzuata uygun fiyatlandırma tespiti yapılırsa, açıklamalar kabul edilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olduğu iddiası nasıl değerlendirildi?
Cevap: İnceleme sonucunda isteklinin işçilik ücretleri, 2023 yılı 2. dönem asgari ücretinin üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle asgari ücretin altında olduğuna dair iddia kabul edilmemiştir.
Soru: Nakliye ve makine analizlerinin hatalı yapıldığına ilişkin uyuşmazlık ne şekilde çözümlendi?
Cevap: Nakliye analizlerinde idarece önceden belirlenen katsayı ve mesafeler esas alınmış, makine girdileri ise resmi rayiçlerle uyumlu bulunmuştur. Dolayısıyla nakliye ve makine analizlerinde herhangi bir hata olmadığı sonucuna varılmıştır.
Soru: Motorin fiyatlarının yanlış hesaplandığı iddiası neye dayanarak reddedildi?
Cevap: Motorin fiyatları mevzuata uygun olarak açıklanmış ve hesaplamalar ilgili düzenlemelere uygun şekilde yapılmıştır. Bu nedenle motorin fiyatlarının yanlış hesaplandığı iddiası geçersiz bulunmuştur.
Soru: İsteklinin yeterlik belgelerinin eksik olduğu iddiası nasıl ele alındı?
Cevap: Yeterlik belgeleri EKAP üzerinden teyit edilerek güncelliği ve geçerliliği doğrulanmıştır. Bu nedenle yeterlik belgelerinin eksik olduğu iddiası reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye yönelik şikâyetin odağında, üzerinde ihale bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu yer almaktadır. Başvuru sahibi, teklif kapsamında sunulan işçilik bedellerinin asgari ücretin altında kaldığını, nakliye ve makine girdilerinin yanlış analiz edildiğini, motorin fiyatlarının hatalı hesaplandığını ve yeterlik belgelerinin eksik olduğunu ileri sürerek, açıklamaların kabul edilemez olduğunu iddia etmiştir. Bu çerçevede yapılan itirazen şikâyet başvurusu, ihale sürecine ilişkin teknik ve mali açıklamalar ile yeterlik belgelerinin yerindeliğini sorgulayan çok yönlü bir uyuşmazlık doğurmuştur.
İhalenin değerlendirme sürecinde, aşırı düşük teklif kapsamında yer alan işçilik, makine, nakliye ve akaryakıt girdileri ile ilgili yapılan açıklamaların dayanağı incelendiğinde, tüm girdilere ilişkin hesaplamaların, idarece belirlenen yöntem ve katsayılara uygun yapıldığı görülmüştür. Özellikle işçilik kaleminde, teklif sahibi tarafından beyan edilen ücretlerin yürürlükteki 2023 yılı 2. dönem asgari ücretin altında olmadığı tespit edilmiş, bu da şikâyet iddiasının temelsiz kaldığını ortaya koymuştur. Benzer biçimde nakliye analizlerinde kullanıldığı belirtilen katsayılar ve mesafelerin, idarenin önceden belirlediği hesaplama temellerine dayandığı anlaşılmış, makine girdilerinin ise resmi rayiçlerle örtüştüğü saptanmıştır. Ayrıca motorin fiyatları, ilgili mevzuatın öngördüğü dönemsel bazda açıklanmış ve izin verilen yöntemlerle ilişkilendirilmiştir.
Vakada, esaslı unsur kavramı teklifin geçerliliği açısından kritik olan kalemler bağlamında gündeme gelmektedir. Aşırı düşük teklif açıklamaları açısından temel teşkil eden işçilik, yakıt ve ekipman gibi maliyet öğeleri, ihale konusu işin gerçekleştirilmesinde belirleyici etkiye sahiptir. Kurul, bu kalemlerin herhangi birinde mevzuata aykırı yaklaşım tespit edilmesi halinde bunun teklifin bütününü etkileyebileceği yönünde önceki karar çizgisini sürdürmekle birlikte, bu uyuşmazlıkta açıklamaların her biri ayrı ayrı mevzuata uygun şekilde yapıldığından, herhangi bir esaslı unsurda sakınca görülmediği sonucuna ulaşmıştır.
İş deneyim belgeleri bağlamında tartışma, özellikle pilot ortağın yeterlik kriterini taşıyıp taşımadığı yönünde değildir; ancak yeterlik belgelerinin eksik veya güncel olmadığı iddiası bu çerçevede incelenmiştir. Yapılan değerlendirmede, EKAP üzerinden yapılan kontroller doğrultusunda yeterlik belgelerinin geçerli ve güncel olduğu açıkça belirlenmiştir. Bu tespit, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirecek herhangi bir eksikliğin bulunmadığını ortaya koymuş, pilot ya da diğer ortaklara ilişkin yeterlik tartışması söz konusu olmamıştır.
Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, yapım işinin teknik gereklerine ve yaklaşık maliyet içindeki dağılımına göre değerlendirilmiş olan fiyat unsurlarının yeterli düzeyde açıklandığını ve açıklamaların Kamu İhale Kanunu ile ikincil düzenlemelere uygun olduğunu belirlemiştir. Kurul ayrıca fiyat dışı unsurların ve iş kalemlerinin teklif içi oranlamalarının da mevzuata uygun biçimde yapıldığını tespit etmiş, bu gerekçelerle başvuru sahibinin tüm iddialarını yerinde görmeyerek itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar vermiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.