KÜNYE
- Toplantı No: 2020/052
- Gündem No: 42
- Karar Tarihi: 18.11.2020
- Karar No: 2020/UY.II-1896
- Başvuru Sahibi: Özyıldızlar İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. - Niyazi Biçer İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Malatya Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı Satınalma Şube Müdürlüğü
- İKN: 2020/213848
- İhale Adı: Hanımınçiftliği ve Orduzu Mahalleleri İçmesuyu Hattı Yapım İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmaması nedeniyle ihalenin iptali
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının ihale dokümanına ve mevzuata uygun olmadığını, özellikle O-PVC boru ve diğer iş kalemlerine ilişkin fiyat tekliflerinin gerçek verileri yansıtmadığını ve yeterli belgelerle desteklenmediğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale komisyonunun yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan iş kalemleri için aşırı düşük teklif açıklaması talep ettiğini, ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin ÖZEL 1, ÖZEL 3 ve ÖZEL 4 poz numaralı analiz girdilerine ilişkin üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine dayanak oluşturan satış tutarı tespit tutanakları ve faturaları sunmadığını tespit etmiştir. Bu belgelerin sunulmaması nedeniyle aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca, işçilik ve nakliye giderlerine ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarını destekleyen belgeler arasında özellikle hangi tür belgelerin sunulmaması, teklifin reddine veya ihalenin iptaline yol açabilir?
Cevap: İhale komisyonlarının talep ettiği aşırı düşük teklif açıklamalarını desteklemek için, özellikle fiyat tekliflerine dayanak oluşturan satış tutanakları, faturalar veya benzeri üçüncü taraf belgelerin sunulmaması durumunda, ilgili açıklamalar mevzuata uygun kabul edilmeyebilir. Bu durumda, teklifler reddedilebilir ya da ihale iptal edilebilir. İşçilik, nakliye gibi giderlere ilişkin belgelerde ise genellikle açıklamalar daha kolay kabul edilebilmektedir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamaları ile ilgili belgelerin mevzuata uygun olup olmadığı nasıl değerlendirilir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu, teklif sahibinin kritik iş kalemleri için sunduğu belgelerin eksiksiz, açık ve somut olmasına bağlıdır. Belgeler, teklif analizinde kullanılan fiyat tekliflerine ilişkin satış tutanakları, faturalar, analiz girdileri gibi somut dokümanlar olmalıdır. Eksik veya sadece soyut beyanlara dayalı açıklamalar genellikle yeterli kabul edilmez.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminat, yeterlik belgeleri ve iş ortaklığı beyannamesi gibi belgeleri uygunluk kontrolünde hangi durumlar genellikle sorun yaratmaz?
Cevap: Geçici teminat mektupları, yeterlik belgeleri, iş deneyim belgeleri ve iş ortaklığı beyannameleri mevzuata uygun olarak sunulduğunda, bunlar genellikle ihale sürecinde elimizdeki temel uygunluk şartlarını sağlar ve sorun yaratmazlar. Bu belgelerde usulsüzlük veya mevzuata aykırılık tespit edilmediği sürece teklifin reddi için temel oluşturmazlar.
Soru: Bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını desteklerken sunduğu belgelerde meslek mensubu imza ve kaşesinin kötüye kullanıldığı şüphesi tespit edilirse ne olur?
Cevap: Böyle bir durumda, tespit doğrudan ihalenin iptalini gerektirmeyebilir ancak ilgili meslek kuruluşuna bildirimde bulunulması gerekebilir. Bu durumun ihaleye etkisi, kötüye kullanımın tespiti, usulsüzlük derecesi ve belgelerin ihale sonucundaki rolüne göre değişir.
Soru: İhale komisyonları aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunurken hangi iş kalemlerine öncelik vermelidir ve neden?
Cevap: Komisyonlar, yaklaşık maliyetin önemli bir bölümünü oluşturan iş kalemleri için aşırı düşük teklif açıklaması talep etmelidir. Bu iş kalemleri ihale ekonomisi açısından kritik olduğundan, bu kalemlerdeki fiyatların gerçekçi ve belgelerle desteklenmesi, teklifin uygunluğunun değerlendirilmesi bakımından önem taşır. Önemsiz veya küçük ölçekli kalemler için ayrıntılı açıklamalar zorunlu olmayabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını destekleyen belgelerden özellikle hangi iş kalemlerine ilişkin belgelerin sunulmaması ihalenin iptaline neden olmuştur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını destekleyen belgelerden özellikle O-PVC boru ve diğer önemli iş kalemlerine (özellikle ÖZEL 1, ÖZEL 3 ve ÖZEL 4 poz numaralı analiz girdileri) ilişkin satış tutanakları ve faturaların sunulmaması ihalenin iptaline neden olmuştur.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu işçilik ve nakliye giderlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının durumu ne olmuştur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik ve nakliye giderlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamaları mevzuata uygun bulunmuştur; bu tür giderlerle ilgili belgeler ve açıklamalar yeterli kabul edilmiştir.
Soru: Başvuru sahibi tarafından ileri sürülen aşırı düşük teklif açıklamalarının genel ve soyut olduğu iddiası Kurul tarafından nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibinin bazı iddiaları genel ve soyut nitelikte olduğundan dolayı Kurul tarafından inceleme dışı bırakılmıştır; dolayısıyla bu iddialar ihale sonucu üzerinde etkili olmamıştır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin genel yeterlik ve teminat belgeleriyle ilgili durum nedir?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan isteklinin yeterlik belgeleri, geçici teminat mektupları, iş deneyim belgeleri ve iş ortaklığı beyannamesi ile kendi malı araçlara ilişkin belgeler mevzuata uygun bulunmuştur; bu belgeler ihale sürecindeki engelleyici bir unsur teşkil etmemiştir.
Detaylı Analiz
İhalede yaşanan uyuşmazlık, üzerinde ihale bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının belirli iş kalemlerine ilişkin belgelerle yeterince desteklenip desteklenmediği noktasında yoğunlaşmıştır. Başvuru sahibi tarafından, açıklamaların genel olarak gerçekçi olmadığı ve destekleyici belgelerle ortaya konulmadığı ileri sürülmüş; özellikle O-PVC boru ve diğer bazı önemli iş kalemlerinin fiyatlarının somut belgelerle açıklanmadığı belirtilmiştir. Bu çerçevede, söz konusu istekliye ait tekliflerin, aşırı düşük açıklamalar bakımından değerlendirilmesinin usule uygun olmadığı iddiası gündeme gelmiştir.
İhale sürecinde özellikle O-PVC borularla ilgili fiyat açıklamalarının desteklenmesi amacıyla sunulması gereken satış tutanakları ve faturaların eksik olduğu tespit edilmiştir. ÖZEL 1, ÖZEL 3 ve ÖZEL 4 numaralı analiz girdilerini içeren iş kalemleri için sunulması beklenen bu belgelerin verilmemesi, ihale komisyonunun bu kalemler için talep ettiği açıklamaların karşılanmadığını göstermiştir. İşçilik ve nakliye gibi kalemlere ilişkin açıklamalar uygun kabul edilmesine rağmen, yaklaşık maliyetin büyük kısmını oluşturan bu malzeme giderleri yönünden belgelerin eksik olması, değerlendirmede belirleyici rol oynamıştır.
Kurul tarafından yapılan değerlendirme, açıklamalar kapsamında sunulmayan belgelerin, ihaleye konu işin toplam maliyeti içindeki ağırlığı dikkate alındığında, esaslı nitelikte olduğu yönünde olmuştur. Diğer bir ifadeyle, açıklama eksikliğinin ihale sonucu üzerinde etkili olabilecek büyüklükte bir unsurla ilgili olması nedeniyle, bu eksiklik göz ardı edilmemiştir. Belge eksikliğinin fiyat oluşum süreciyle doğrudan bağlantılı olması, açıklamaların sağlıklı şekilde değerlendirilmesini engellediğinden, bu husus teklifin kabul edilmemesine gerekçe oluşturmuştur.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan diğer belgelere dair bir yeterlik sorunu bulunmamaktadır. Geçici teminat, iş deneyimi, araç belgeleri ve iş ortaklığı beyannamesi gibi hususlarda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Bu durum, teklifin şekli unsurları bakımından uygun olduğunu, ancak açıklama yükümlülüğü kapsamındaki belgelerin sunulmaması nedeniyle içerik yönünden sorun yaşandığını ortaya koymaktadır.
Sonuç olarak, Kurul, açıklanması talep edilen kalemler için gerekli belgelerin sunulmadığını tespit ederek isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihalenin yeniden gerçekleştirilmesine karar vermiştir. Aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin bazı hususların uygun bulunması nihai değerlendirmeyi değiştirmemiş; karar, açıklamaların bütünü yerine eksik sunulan belgeler bağlamında şekillenmiştir. Ayrıca, belgelerde meslek mensubu kaşe ve imzasına ilişkin şüpheli bir kullanımın tespiti dolayısıyla ilgili kuruma bildirim yapılması yönünde işlem tesis edilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.