KÜNYE
- Toplantı No: 2017/014
- Gündem No: 29
- Karar Tarihi: 22.03.2017
- Karar No: 2017/UY.II-880
- Başvuru Sahibi: Helvalı İnşaat Taah. San. Turz. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları Genel Müdürlüğü 4’üncü Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/141298
- İhale Adı: (Nallıhan - Mudurnu ) Ayr.- (Nallıhan - Göynük )Ayr. İl Yolu Km: 0+000-15+391 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üstyapı Yapım İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye mesafeleri ve belgelerin uygunluğu nedeniyle itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, nakliye mesafelerinin ihale dokümanındaki itinererle uyumlu olduğunu, idarenin mesafelerin tevsik edilmediği gerekçesinin yerinde olmadığını, işçilik bedellerinin asgari ücretin altında olmadığını, satış tutarı tespit tutanaklarının fotokopi eklerinin mevzuata aykırı şekilde istenmesinin hatalı olduğunu ve aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmaması kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, başvuru sahibinin nakliye mesafelerinin ihale dokümanındaki itinererle birebir aynı olduğunu, sözleşme tasarısında malzeme ocaklarının kullanımı ve sorumluluklarının yükleniciye bırakıldığını, dolayısıyla mesafelerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belgelendirilme zorunluluğunun bulunmadığını tespit etmiştir. Ayrıca, işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olmadığı, satış tutarı tespit tutanaklarının ihale mevzuatında öngörülen şekil şartlarını sağladığı, meslek mensubunun belgelerin doğruluğundan sorumlu olduğu, fotokopi belgelerin sunulmasının mevzuata aykırı olmadığı sonucuna varmıştır. Ancak, başvuru sahibinin nakliyeye ilişkin açıklamalarının idarenin belirlediği nakliye formüllerine tam uyumlu olmadığı ve fiyat teklifinin üç ayrı nakliye girdisi için ayrı ayrı yapılması gerekirken tek fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı tespit edilmiştir.
İdare Görüşü
İdare, nakliye mesafelerinin belgelendirilmediği, fiyat tekliflerinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağında yer alan mesafelerin belgelendirilmediği, işçilik fiyatlarının asgari ücretin altında olduğu, meslek mensubuna ait belgelerin fotokopi olarak sunulduğu gerekçeleriyle aşırı düşük teklif açıklamalarını uygun bulmamıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Nakliye mesafelerinin ihale dokümanındaki rota veya itinererle uyumlu olması aşırı düşük teklif açıklamalarında her zaman mesafelerin ayrıca belgelendirilmesini gerektirir mi?
Cevap: İhale dokümanında belirlenmiş rota veya itinerer varsa, mesafelerin tekrar belge ile tevsik edilmesi zorunlu olmayabilir. Ancak, nakliye maliyetlerinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında hesaplanması ve idarenin belirlediği yöntem ile uyumlu şekilde ayrı ayrı yapılması önemlidir. Bu uyum sağlanmazsa, mesafelerin itinererle uyumlu olması tek başına yeterli görülmeyebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında meslek uzmanlarınca düzenlenen belgelerin orijinallerinin ibraz edilmemesi ve fotokopi sunulması idarî değerlendirmede nasıl karşılanır?
Cevap: Mevzuat ve kurumsal uygulamalarda, meslek mensubuna ait belgelerin fotokopi olarak sunulması genellikle geçerli kabul edilir. Meslek mensubunun belgelerin doğruluğundan sorumlu olması nedeniyle, fotokopi belgelerin tek başına açıklamaların reddi için yeterli bir sebep olmadığı görülür. Ancak, belgelerin açık ve okunaklı olması önemlidir.
Soru: İşçilik bedellerinin asgari ücretin altında olduğuna dair iddialar aşırı düşük teklif değerlendirmesinde teklifin elenmesi veya reddi için bağlayıcı mıdır?
Cevap: İşçilik bedellerinin ilgili dönemde yürürlükte olan en az asgari ücreti karşılaması beklenir. Ancak, işçilik maliyetleri asgari ücretin altında gösterilmediyse, bu iddia aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi için tek başına yeterli görülmez. Diğer unsurların da değerlendirilmesi gerekir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye giderlerinin tek bir toplu fiyat olarak bildirilmesi hangi durumlarda kabul edilmez?
Cevap: İdare tarafından nakliye giderlerinin her bir nakliye kalemi veya güzergahı için ayrı ayrı açıklanması isteniyorsa, toplu veya tek fiyat şeklinde verilen açıklamalar genellikle kabul edilmez. Çünkü bu durum, maliyet hesaplarının belirsizliğine yol açar ve açıklamaların güvenilirliğini azaltır.
Soru: İdarenin belirlediği aşırı düşük teklif açıklama yöntem ve formüllerine tam uyulmaması sonucunda idari itiraz süreçlerinde hangi sonuçlar ortaya çıkabilir?
Cevap: İdarenin önceden belirlediği yöntem ve formüllerin uygulanmaması, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmamasına ve dolayısıyla teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına veya itirazen şikayet başvurusunun reddine yol açabilir. Bu yüzden isteklilerin açıklamalarını belirtilen usul ve esaslara göre hazırlamaları önem taşır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin nakliye mesafeleri için itinererle uyumlu olduğunu ileri sürmesi aşırı düşük teklif açıklamalarında neden Kurul tarafından yeterli bulunmadı?
Cevap: Kurul, ihale dokümanındaki itinererin mesafelerin belgelendirilmesi zorunluluğunu kaldırdığına karar verdi ancak başvuru sahibinin nakliyeye ilişkin açıklamalarının idarenin önceden belirlediği nakliye formüllerine tam uyumlu olmaması ve nakliye maliyetlerini tek fiyat teklifiyle açıklaması nedeniyle bu açıklamaları uygun bulmadı.
Soru: Satış tutarı tespit tutanaklarının fotokopi eklerinin mevzuata aykırı olduğu iddiasına Kurul nasıl yaklaştı?
Cevap: Kurul, meslek mensubunun belgelerin doğruluğundan sorumlu olduğu ve bu belgelerin fotokopi olarak sunulmasının mevzuata aykırı olmadığı sonucuna vardı; dolayısıyla bu gerekçe ile aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi hukuken desteklenmedi.
Soru: İşçilik fiyatlarının asgari ücretin altında olduğu iddiası Kurul kararı bakımından nasıl değerlendirildi?
Cevap: Kurul, başvuru sahibinin işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olmadığını tespit etmiş, bu nedenle işçilik bedellerine ilişkin idarenin reddi haklı görmedi.
Soru: İdarenin aşırı düşük teklif açıklamalarını reddetmesinin temel nedeni ne oldu?
Cevap: İdarenin belirlediği nakliye yöntemine göre fiyat tekliflerinin her bir nakliye girdisi için ayrı ayrı yapılması gerekirken, başvuru sahibinin tek fiyat teklifiyle açıklama yapması ve bu nedenle idarenin nakliye açıklamalarını kabul etmemesi Kurul tarafından uygun bulundu; bu yüzden itirazen şikayet reddedildi.
Detaylı Analiz
İtirazen şikâyet başvurusuna konu olayda, başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde, özellikle nakliye mesafelerinin tevsiki, belgelerin uygunluğu ve idare tarafından belirlenen açıklama yöntemine uyulup uyulmadığı yönlerinden uyuşmazlık ortaya çıkmıştır. Başvuru sahibi, ihale dokümanında yer alan itinerer dikkate alındığında nakliye mesafelerinde bir belirsizlik bulunmadığını ve ayrıca mesafe belgelendirmesine gerek olmadığını savunurken, idare ise açıklamalarda nakliye mesafelerinin dayanağının gösterilmediğini ve sunulan belgelerin usule uygun verilmediğini ileri sürmüştür. Bu çerçevede, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının gerekçeleri Kurul tarafından ele alınmıştır.
İhale sürecinde tartışılan başlıca hususlardan biri, nakliye mesafelerine ilişkin açıklamanın dayanaklarının yeterli olup olmadığıdır. Başvuran, ihale dokümanındaki güzergâh bilgileri doğrultusunda yapılan açıklamaların yeterli kabul edilmesi gerektiğini belirtmiş; buna karşılık idare, her bir nakliye girdisinin ayrı ayrı hesaplanacağı ve bu hesaplamaların idarece belirlenen formüllere göre yapılacağının daha önce ilan edildiğini, bu sebeple tek bir fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın yeterli olmadığını savunmuştur. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, açıklamanın biçimi ve içeriği bakımından değerlendirilmiştir.
Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, mesafelerin ayrıca belgelendirilmesinin zorunlu olmadığına hükmedilmesine rağmen, asıl belirleyici unsurun açıklamaların idarenin öngördüğü hesaplama yöntemine uygunluğu olduğu vurgulanmıştır. Bu bağlamda, başvuru sahibinin yapılan hesaplamalarda nakliye kalemlerinin her biri için ayrı ayrı maliyet çıkarımı yapmadığı ve bu nedenle açıklamanın idarece belirlenen yönteme uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla burada açıklamaların yapısal uyumu esas alınmış; açıklamanın yalnızca içerik olarak doğru olması yeterli görülmemiştir.
Nakliye maliyetlerine ilişkin açıklama yapılırken, başvuru sahibinin üç farklı nakliye güzergâhı için ayrı fiyat teklifleri sunmayarak yalnızca tek bir toplam nakliye maliyeti öngörmesi, Kurul tarafından açıklamanın uygun bulunmamasına neden olmuştur. Kurul, idarenin açık bir yöntem belirleyerek maliyetlerin kalem bazında tevsik edilmesini öngördüğünü, bu gerekliliğe aykırı olarak yapılan toplu açıklamaların yeterli sayılmayacağını değerlendirmiştir. Bu yönüyle, idare tarafından öngörülen yönteme sadık kalınması gerektiği yönünde bir yaklaşım benimsenmiştir.
Sonuç olarak Kurul, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye masraflarını idarenin belirlediği yöntem ve formüller doğrultusunda yeterince ayrıştırarak açıklamadığını ve bunun, açıklamanın bütünlüğünü ve dayanaklarını zayıflattığını tespit etmiştir. Buna bağlı olarak, diğer açıklama unsurlarının mevzuata uygun olduğu kabul edilse bile, nakliye girdilerine ilişkin uyumsuzluk nedeniyle teklifin reddinde hukuka aykırılık bulunmadığını belirlemiş ve itirazen şikâyeti reddetmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.