Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye analizlerinin eksikliği ve işçilik fiyatlarının mevzuata uygunluğu iddiası - 2018/UY.I-1498

KÜNYE

  • Toplantı No: 2018/045
  • Gündem No: 52
  • Karar Tarihi: 08.08.2018
  • Karar No: 2018/UY.I-1498
  • Başvuru Sahibi: Hisar İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü, İnşaat Emlak Dairesi Başkanlığı
  • İKN: 2018/202427
  • İhale Adı: Uşak 2000 Kişilik Öğrenci Yurdu Yapım İşi

Özet

Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığını, nakliye analizlerinin yapılmadığını, analiz girdilerinin eksik ve dayanağı olmayan şekilde azaltıldığını, hesap cetvelinin projeye uygun olmadığını, işçilik fiyatlarının asgari ücretin altında olduğunu, fiyat tekliflerinin mevzuata uygun şekilde hazırlanmadığını ve yakıt rayiçlerinin EPDK fiyatlarının altında olduğunu iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Kurul, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak, 2018 yılı kamu kurumları birim fiyatları ve rayiçleri kullanılarak yapıldığını, işçilik fiyatlarının ihale tarihindeki asgari ücretin altında olmadığını, hesap cetvelindeki metraj farklarının %10’u aşmadığını ve idarece kabul edilebilir olduğunu tespit etmiştir. Ayrıca, fiyat tekliflerine ilişkin EK-O tutanaklarının mevzuata uygun şekilde düzenlendiği ve yakıt fiyatlarının EPDK tarafından ilan edilen rayiçlerle uyumlu olduğu belirlenmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında hangi detaylar, yaklaşık maliyet veya ihale dokümanı şartlarıyla karşılaştırılarak değerlendirilir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarında, kullanılan birim fiyatların ve rayiçlerin güncel kamu kurumları birim fiyatlarıyla uyumu, işçilik ve malzeme fiyatlarının asgari ücret ve piyasa rayiçleriyle karşılaştırılması, hesap cetvellerindeki metraj farklarının kabul edilebilir sınırlar içinde olup olmaması ve yapılan analizlerin dokümana uygunluğu özellikle incelenir. Bu öğelerde uygunsuzluk görülmezse, açıklamalar genellikle mevzuata uygun kabul edilir.

Soru: İşçilik fiyatlarının asgari ücretin altında olması aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi için yeterli bir neden midir?
Cevap: İşçilik fiyatlarının ihale tarihindeki asgari ücret ve ilgili diğer yasal düzenlemelere uygun olarak hesaplanması beklenir. İşçilik fiyatları yasaya uygun değilse teklifin değerlendirilmesi olumsuz etkilenebilir. Ancak işçilik fiyatları asgari ücretin altında değilse, bu yönde itirazlar genellikle reddedilir.

Soru: Metraj farkları aşırı düşük teklif açıklamalarında ne kadar önemli olup hangi ölçüde kabul edilebilir sayılır?
Cevap: Metraj farklarının yaklaşık maliyet hesapları veya teklif analiz cetvellerinde %10’u aşmaması ve toplam iş hacmiyle uyumlu bulunması, hesap cetvelinin proje ile uygunluğu açısından kabul edilir. Bu sınırın aşılması durumunda gerekçelendirme yapılmalı, aksi halde aşırı düşük teklif açıklaması zayıf bulunabilir.

Soru: Yakıt ve benzeri malzeme fiyatlarının piyasa rayiçlerinin altında gösterilmesi aşırı düşük teklif gerekçesi olarak nasıl değerlendirilir?
Cevap: Yakıt gibi girdilerin fiyatlarının, ilgili düzenleyici kurumlarca (örneğin EPDK) ilan edilen güncel rayiçlerle uyumlu olması beklenir. Fiyatların piyasa rayiçlerinin altında gösterilmesi halinde, bu durum açıklamanın inandırıcılığını zedeler ve açıklamanın reddine neden olabilir. Uyumluluk kontrolü önemlidir.

Soru: EK-O tutanakları gibi belgelerin düzenlenmesinde nelere dikkat edilmeli ve bunların mevzuata uygunluğu neden önemlidir?
Cevap: EK-O tutanakları, aşırı düşük teklif açıklamalarının dayanağı olarak teklif verici tarafından hazırlanır ve idarenin incelemesinde esas alınır. Tutanağın mevzuata uygun ve tam olarak düzenlenmesi, idarenin açıklamaları kabul edebilmesi için şarttır. Eksik veya usulsüz tutanaklar nedeniyle açıklamalar geçersiz sayılabilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarındaki işçilik fiyatlarının asgari ücretin altında olduğu iddiası nasıl değerlendirildi?
Cevap: Kurul incelemesinde, işçilik fiyatlarının ihale tarihindeki asgari ücretin altında olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle iddiaya itibar edilmemiştir.

Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye analizlerinin yapılmadığı ve analiz girdilerinin eksik olduğu iddiası hakkında hangi sonuca varıldı?
Cevap: Kurul, aşırı düşük teklif açıklamalarının kamu kurumları tarafından belirlenen birim fiyatlar ve rayiçler kullanılarak uygun biçimde yapıldığını ve bu yönlü eksiklik iddialarının doğrulanmadığını belirlemiştir.

Soru: Hesap cetvelinde metraj farklarının %10’u aşması nedeniyle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin mevzuata aykırı olduğu iddiası nasıl değerlendirildi?
Cevap: Metraj farklarının %10’u aşmadığı ve dolayısıyla hesap cetvelinin projeye uygun olduğu, idarece kabul edilebilir bulunduğu için bu iddia reddedilmiştir.

Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin yakıt fiyatlarının EPDK rayiçlerinin altında olduğu yönündeki itirazın sonucu nedir?
Cevap: Yakıt fiyatlarının EPDK tarafından ilan edilen rayiçlerle uyumlu olduğu tespit edildiğinden, bu itiraz yerinde görülmemiştir.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürdüğü temel uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının, yaklaşık maliyet hesapları ile ihale dokümanı gereklerine uygun olup olmadığının incelenmesine ilişkindir. Özellikle nakliye analizlerinin yapılmadığı, analiz girdilerinin eksik ya da dayanağının zayıf olduğu, hesap cetvelinin projeye uygun olmayan şekilde düzenlendiği, işçilik fiyatlarının mevzuata aykırı biçimde belirlendiği, fiyat tekliflerinin kural dışı hazırlandığı ve yakıt rayiçlerinin resmi verilerin altında gösterildiği yönündeki iddialara odaklanılmıştır.

Başvuru sahibinin analiz açıklamaları özelinde dile getirdiği en önemli eleştirilerden biri, nakliye unsurlarına ilişkin girdilere dair analizlerin yapılmadığı yönündedir. Ancak yapılan değerlendirmede, açıklamaların kamu kurumları tarafından belirlenen birim fiyatlar ve rayiçler esas alınarak oluşturulduğu, dolayısıyla nakliye veya diğer analiz bileşenlerinde ileri sürülen eksiklik iddialarının doğruluk taşımadığı yönünde karar verilmiştir. Bu değerlendirme, analiz içeriğinde kullanılan fiyatların ve girdilerin kamu tarafından tanımlanmış kaynaklara dayanması nedeniyle şüpheye yer vermeyecek biçimde yapılmıştır.

İddialardan bir diğeri ise, açıklamalarda yer alan işçilik girdilerinin ihale tarihindeki yasal asgari ücretin altında olduğu yönündedir. Kurul tarafından yapılan incelemede, açıklanan işçilik fiyatlarının mevcut asgari ücret düzeyinin altında olmadığı açıkça belirlenmiştir. Bu nedenle işçilik maliyetlerine ilişkin ileri sürülen itiraz, dayanak bulmadığı gerekçesiyle dikkate alınmamıştır. Bu noktada değerlendirme, yalnızca yasal sınırın altında olup olmadığına odaklanmış ve açıklamanın bu yönüyle yeterli bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Aynı şekilde hesap cetvelindeki metraj farklarının proje bütünlüğüne zarar verecek boyutta olduğu iddiası da gündeme getirilmiştir. İddia kapsamında, metraj farklılıklarının %10’u aşarak kabul edilemez bir sapma oluşturduğu savunulmuşsa da bu husus Kurul tarafından teyit edilmemiştir. Zira yapılan tespitlerde, söz konusu farkların %10 sınırını geçmediği ve idarece bu farkların kabul edilebilir bulunduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla bu yöndeki itiraz da yerinde görülmemiştir. Ayrıca, yakıt fiyatlarının EPDK rayiçlerinin altında gösterildiği yolundaki iddiaya ilişkin olarak da, açıklamalarda kullanılan fiyatların kamu otoritesince ilan edilen resmi rayiçlerle uyumlu olduğu belirlenmiştir. EK-O tutanaklarının da ilgili düzenlemelere uygun şekilde oluşturulduğu ifade edilmiştir.

Tüm bu değerlendirmeler neticesinde Kamu İhale Kurulu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının hem mevzuata hem de ihale dokümanına uygun şekilde hazırlandığı kanaatine ulaşmıştır. Kamu kurumlarınca belirlenmiş rayiçlere dayanılması, işçilik ve malzeme fiyatlarının yasal sınırlar içinde sunulması, hesap cetvellerinin proje bütünlüğüne aykırılık oluşturmayacak düzeyde hazırlanması, açıklamaların hem içerik hem usul yönüyle yeterli görülmesine neden olmuştur. Bu gerekçeler doğrultusunda başvuru sahibinin tüm iddiaları reddedilmiş, ihtilaflı teklif geçerli kabul edilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.