KÜNYE
- Toplantı No: 2017/014
- Gündem No: 25
- Karar Tarihi: 22.03.2017
- Karar No: 2017/UY.II-876
- Başvuru Sahibi: Okyanus Mühendislik ve İnş. A.Ş. - Ataray Mimarlık Mühendislik İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/530071
- İhale Adı: Ankara İli Kazan İlçe Merkezi Ova Çayı Taşkın Koruma İnşaatı
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında meslek mensubu sözleşme süresi ve alt analiz açıklamalarının eksikliği nedeniyle teklif reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, meslek mensubu ile 2017 yılına ait sözleşmenin bulunduğunu, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale komisyonu, aşırı düşük teklif açıklamalarında sunulan proforma faturaların kiralamaya yönelik olması ve meslek mensubu ile mükellef arasında imzalanan sözleşmenin geçerlilik süresinin (01.01.2016-31.12.2016) proforma faturaların düzenlenme tarihinden (04.01.2017) önce sona ermesi nedeniyle söz konusu fiyat tekliflerinin geçerli olmadığını tespit etmiştir. Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamasında belirtilen iş kalemlerine ilişkin alt analiz girdilerine dair açıklama sunulmadığı, sadece makinelerin saatlik ücretlerine ilişkin tek fiyat teklifi verildiği belirlenmiştir. Bu hususlar, teklifin yaklaşık maliyet içindeki ağırlığı dikkate alınarak değerlendirilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Meslek mensubu ile mükellef arasında imzalanan sözleşmenin geçerlilik süresi, aşırı düşük teklif açıklamalarında neden kritik bir unsurdur?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarında dayanak teşkil eden fiyat teklifleri veya analiz belgeleri, teklifin hazırlandığı zamandaki koşulları yansıtmalıdır. Bu nedenle, meslek mensubu ile mükellef arasındaki sözleşmenin geçerlilik süresi, teklifin düzenlendiği tarihi içine almalıdır. Geçerlilik süresi sona ermiş bir sözleşmeye dayanılması halinde, kullanılan fiyat tekliflerinin güncelliği ve bağlayıcılığı tartışmaya açık olur. Bu durum, verilen açıklamaların güvenilirliğini zayıflatır ve teklifin reddine yol açabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında alt analiz girdilerinin detaylandırılmaması nasıl risk oluşturur?
Cevap: Alt analiz girdileri, teklif fiyatının temelini oluşturan maliyet kalemlerinin açık, somut ve ölçülebilir unsurlarını gösterir. Bu ayrıntıların sunulmaması halinde idare, teklifin gerçekçilik ve uygunluğunu değerlendirmekte zorlanır. Özellikle teklifin yaklaşık maliyet içindeki oranı yüksekse, detay vermeden sadece genel fiyat bilgisi sunulması, teklifin gerekçesiz ve dayanıksız görülmesine neden olabilir ve açıklamaların yetersiz bulunmasına sebep olabilir.
Soru: Proforma faturaların kiralama amaçlı düzenlenmesi, aşırı düşük teklif açıklamalarını neden zayıflatabilir?
Cevap: Proforma faturalar, ihale konusu işe özgü veya işin gerektirdiği maliyetleri objektif şekilde yansıtmalıdır. Faturaların kiralamaya yönelik düzenlenmesi, işin özgün gereksinimleriyle örtüşmeyen bir maliyet gösterdiği izlenimini yaratabilir. Bu durum, fiyat tekliflerinin somut ve geçerli dayanağı olmadığını düşündürerek açıklamaların güvenilirliğini ve kabul edilebilirliğini düşürebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde, belgelerin tarihleri ve içerikleri arasındaki uyumsuzluklar nasıl sonuç doğurabilir?
Cevap: Belgelerdeki tarih ve içerik tutarsızlıkları, teklifin dayanaklarının güncelliği ve geçerliliği konusunda şüphe yaratır. Örneğin, açıklamalarda kullanılan fiyat tekliflerinin düzenlenme tarihinin sözleşme süresi dışına çıkması ya da işin niteliğiyle uyuşmayan belgelerin sunulması, açıklamaların güvenilirliğini azaltır. Bu durumda idare, teklifler üzerinde sağlıklı değerlendirme yapamaz ve aşırı düşük teklif açıklamalarını reddedebilir.
Soru: İdareler aşırı düşük teklif açıklaması talebinde meslek mensubu sözleşmesi ve alt analiz raporları konusunda nelere dikkat etmelidir?
Cevap: İdareler, aşırı düşük teklif açıklamalarını kabul ederken meslek mensubu ile düzenlenen sözleşmenin geçerlilik tarihinin teklif hazırlama tarihini kapsamasına dikkat etmelidir. Ayrıca, açıklamalar sadece genel fiyat teklifleri veya proforma faturalarla sınırlı kalmamalı; iş kalemlerine yönelik alt analizlerde maliyet kalemlerinin detaylarını içermelidir. Bu sayede, açıklamaların somut dayanakları olup olmadığına dair objektif bir değerlendirme yapılabilir ve haksız veya dayanaksız açıklamalara itibar edilmemiş olur.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Meslek mensubu ile mükellef arasında imzalanan sözleşmenin geçerlilik süresinin teklifin düzenlendiği tarihi kapsamaması aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi için neden olmuştur?
Cevap: Çünkü aşırı düşük teklif açıklamalarında dayanak olarak sunulan fiyat teklifleri, geçerlilik süresi sona ermiş olan sözleşmeye dayanmıştır. Bu durum fiyat tekliflerinin teklif tarihi itibarıyla geçerli olmadığını göstermekte ve dolayısıyla açıklamaların dayanağı kalmamaktadır. Bu nedenle, söz konusu eksiklik teklifin reddine yol açmıştır.
Soru: Sunulan proforma faturaların kiralamaya yönelik olması aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmamasında nasıl etkili olmuştur?
Cevap: Proforma faturaların kiralamayı konu alması, ihale konusu iş için gerekli ve uygun maliyet kalemlerine ilişkin somut bir dayanak teşkil etmemiştir. Böylece sunulan faturalar, gerçek ve geçerli analiz girdisi olarak kabul edilmemiş, bu durum aşırı düşük teklif açıklamalarının güvenilirliğini zayıflatmıştır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında alt analiz girdilerine ilişkin açıklamanın sunulmaması ne şekilde teklifin reddine yol açmıştır?
Cevap: İhale komisyonu, iş kalemlerine ilişkin detaylı alt analiz açıklamalarının sunulmaması halinde, teklifin yaklaşık maliyet içindeki ağırlığı dikkate alınarak fiyatların gerçekliğini değerlendirememiştir. Bu eksiklik, teklifin gerekçesiz ve somut olmayan dayanaklara sahip olduğu sonucunu doğurmuş ve bu nedenle açıklamalar uygun bulunmamıştır.
Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesinde Kurul’un değerlendirmesi neye dayanmıştır?
Cevap: Kurul, aşırı düşük teklif açıklamalarının dayandığı sözleşmenin geçerlilik tarihinin teklif düzenleme tarihini kapsamaması ile alt analiz girdilerine ilişkin açıklamanın sunulmaması gibi somut eksiklikleri tespit etmiş ve ihale komisyonunun bu gerekçelerle teklifleri reddetmesini haklı bulmuştur. Bu sebeple başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunun konusu, aşırı düşük teklif açıklamalarında sunulan bazı belgelerin geçerliliği ve yeterliliğine ilişkindir. Uyuşmazlığın merkezinde, fiyat tekliflerini düzenleyen meslek mensubu ile mükellef arasında imzalanan sözleşmenin süresinin teklif düzenleme tarihini kapsamaması ve açıklamalarda iş kalemlerine ilişkin alt analiz verilerinin yer almaması bulunmaktadır. Başvuru sahibi, 2017 yılına ait bir sözleşme sunulduğunu ileri sürerek açıklamalarının uygun kabul edilmesi gerektiğini savunmuş, ancak somut belgelerde bu iddiayı destekleyen bir içerik yer almamıştır.
Uyuşmazlıkta, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin dayanağını oluşturan meslek mensubu sözleşmesinin geçerlilik süresi belirleyici olmuştur. Söz konusu sözleşmenin 01.01.2016–31.12.2016 tarihleri arasında geçerli olduğu, buna karşılık proforma faturaların 04.01.2017 tarihinde düzenlendiği tespit edilmiştir. Bu durum, fiyat tekliflerinin dayanağı olan sözleşmenin, tekliflerin verildiği tarihte hukuken geçerli bir belge olarak kabul edilemeyeceğini göstermiştir. Takiben, açıklamaların geçersiz fiyat tekliflerine dayanması değerlendirme dışı bırakılmasına yol açmıştır.
İdarece yapılan incelemede, sadece bu tarihsel uyumsuzluk değil, aynı zamanda açıklamaların yeterlik açısından taşıması gereken gerekçelendirme düzeyi de sorgulandı. Açıklamalarda, bazı iş kalemlerine ilişkin yalnızca saatlik ücretlere dair toplu fiyatlar sunulmuş, ancak bu fiyatların neye dayandığına dair alt analiz girdileri detayıyla gösterilmemiştir. İdare, özellikle bu kalemlerin yaklaşık maliyet içindeki payını dikkate alarak, alt açıklama yapılmamasını önemli bir eksiklik olarak değerlendirmiştir. Gerekçe içermeyen bu tarz fiyatlandırmaların, maliyetin doğruluğu ve uygunluğu konusunda yeterli kanaat oluşturmaması nedeniyle açıklamaların yetersiz bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Başvuruda sunulan proforma faturaların da değerlendirme sürecini etkileyen diğer bir unsuru oluşturduğu görülmektedir. Faturaların, ihale konusu işe yönelik değil, kiralama amacına matuf olduğu belirlenmiştir. Bu durum, faturaların maliyet analizinde somut ve işin niteliğine uygun bir dayanak oluşturamayacağı kanaatine yol açmış, açıklamaların güvenirliğini zayıflatan bir unsur olarak değerlendirilmiştir. Sunulan tüm belgelerin, işin içeriğiyle olan bağının zayıf olması açıklamanın ikna edicilik düzeyini düşürmüştür.
Kamu İhale Kurulu, yapılan tüm bu değerlendirmeler doğrultusunda, ihale komisyonunun kararını isabetli bulmuştur. Fiyat tekliflerinin geçerlilik süresini aşmış bir sözleşmeye dayanması ile alt analiz eksikliklerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, teklifin anlamlı bir açıklamaya dayanmadan sunulduğu, böylece reddedilmesinin yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu gerekçelerle başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu kabul edilmeyerek reddedilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.