KÜNYE
- Toplantı No: 2022/032
- Gündem No: 42
- Karar Tarihi: 15.06.2022
- Karar No: 2022/UY.I-733
- Başvuru Sahibi: Devecik İnşaat Hafriyat Nakliye Peyzaj San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Sakarya Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
- İKN: 2022/220338
- İhale Adı: Baca Kapaklarının Bulunup Yükseltilmesi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluk şartlarına uyulmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, diğer isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığını iddia ederek itirazen şikayette bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale komisyonunca aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13 maddesine uygun şekilde maliyet veya satış tutarı tespit tutanakları ile desteklenmesi gerektiğini; ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin bu zorunluluğa uymadığını tespit etmiştir. Ayrıca, ihale konusu işin yapım işine ilişkin analiz girdilerinde kullanılan birim fiyatların idarenin analizleri ile uyumlu olması ve tutarların mevzuata uygun belgelerle desteklenmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında maliyet veya satış tutarı tespit tutanaklarının sunulmaması teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olur mu?
Cevap: Evet; aşırı düşük teklif açıklamalarında, teklifin önemli maliyet unsurlarını veya satış tutarlarını gösteren tespit tutanaklarının sunulmaması halinde, teklifin dayanağı tam belgelenmediği için değerlendirme dışı bırakılması sıkça karşılaşılan bir uygulamadır. Ancak, bu durumun her somut olayda mutlaka değerlendirme dışı bırakma ile sonuçlanıp sonuçlanmayacağı başka faktörlere de bağlı olabilir.
Soru: İhale komisyonu aşırı düşük teklif açıklamalarını değerlendirirken hangi belgelerin uyumluluğunu denetlemelidir?
Cevap: Komisyon, aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan maliyet veya satış tutarı tespit tutanaklarının idarenin analiz verileriyle uyumlu olmasına dikkat etmelidir. Birim fiyatların ve maliyet kalemlerinin idarenin analizleriyle çelişmemesi ve mevzuata uygun belgelerle desteklenmesi, teklifin gerekçelendirilmesinde temel kıstaslardandır.
Soru: İdare aşırı düşük teklif açıklamalarını hangi kapsamda incelemekle yükümlüdür?
Cevap: İdare, aşırı düşük teklif gerekçelerinin somut ve yeterli bilgi ile belgelenip belgelenmediğini, teklifin gerçekçi ve uygulamaya uygun maliyetleri yansıtıp yansıtmadığını incelemek zorundadır. Bu incelemenin dayanağı olarak genellikle maliyet tespit tutanakları ve satış tutarı belgeleri talep edilir.
Soru: İkinci sıra en avantajlı teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmaması durumunda idare ne yapmalıdır?
Cevap: İkinci sıradaki teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamaları mevzuata göre zorunlu belgelerle desteklenmemiş ve yetersiz bulunmuşsa, bu teklif değerlendirme dışı bırakılarak, ihale işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılması sağlanmalıdır; aksi, şikayetlere ve hukuki süreçlere yol açabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında idarenin analiz verileriyle uyumsuz destekleyici belgeler sunulursa sonuç ne olur?
Cevap: Destekleyici belgeler idarenin önceden yaptığı maliyet analizleriyle açıkça uyumsuz ve tutarsızsa, teklif açıklaması mevzuata uygun kabul edilmeyebilir. Bu durumda, teklifin uygunluğu tereddüte düşer ve teklifin elenmesi mümkün olabilir. Ancak, uyumsuzluğun derecesi ve somut durumun tüm koşulları değerlendirilmelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarında hangi belge eksikliği nedeniyle teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır?
Cevap: İkinci teklif sahibi, aşırı düşük teklif açıklamalarını maliyet veya satış tutarı tespit tutanakları ile desteklemediği için teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.
Soru: İhale komisyonunun aşırı düşük teklif açıklamalarını değerlendirirken hangi kıstaslar esas alınmıştır?
Cevap: İhale komisyonu, aşırı düşük teklif açıklamalarında teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen maliyet veya satış tutarı tespit tutanakları ile desteklenmesini ve analiz girdilerinde kullanılan birim fiyatların idarenin analizleri ile uyumlu olmasını esas almıştır.
Soru: Kurulun nihai kararı ne olmuştur ve bu karar hangi gerekçeye dayanmaktadır?
Cevap: Kurul, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmaması nedeniyle teklifini değerlendirme dışı bırakmış ve işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılmasına karar vermiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun değerlendirilmesi için idarece hangi belgelerin sunulması zorunludur?
Cevap: İdarece, aşırı düşük teklif açıklamalarını maliyet veya satış tutarı tespit tutanakları ile desteklemek ve analiz girdilerinde kullanılan birim fiyatların idarenin analizleri ile uyumlu olduğunu gösteren belgeleri sunmak zorunludur.
Detaylı Analiz
İlgili ihaleye yönelik uyuşmazlık, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarına dayanmaktadır. Başvuru sahibi, ikinci sıradaki isteklinin açıklamalarının, mevzuatta öngörülen belgelerle desteklenmediği gerekçesiyle teklifin geçerli kabul edilmemesi gerektiğini ileri sürmüştür. İtirazen şikayet başvurusuyla gündeme gelen bu iddia çerçevesinde Kurul tarafından yapılan inceleme, aşırı düşük teklif açıklamalarının dayanak belgeler yönünden değerlendirilmesini zorunlu kılmıştır.
Uyuşmazlıkta temel mesele, ihaleye sunulan teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklamaların, idareye sunulan yeterli ve gerçeği yansıtan belgelerle desteklenip desteklenmediğiyle ilgilidir. İhale komisyonu, ilgili istekli tarafından yapılan açıklamalarda, teklifin maliyet yapısını somutlaştıran maliyet veya satış tutarı tespit tutanaklarının yer almadığını tespit etmiştir. Bu eksiklik, açıklamaların doğruluğunu teyit edecek hiçbir belge sunulmadığını, dolayısıyla teklifin aşırı düşük olmasına gerekçe teşkil edebilecek inandırıcı bir yapı sunulamadığını ortaya koymuştur.
Kurulun değerlendirmesinde öne çıkan husus, açıklamaların dayanakları arasında yer alması beklenen belgelerin, ihalenin esaslı unsurlarından olan fiyat belirleme süreçlerine dair güvenilir veri oluşturmamasıdır. Aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan maliyet kalemlerinin belgelenmesi, yalnızca şekli bir zorunluluk olarak değil, teklifin uygulanabilir olup olmadığını değerlendirme bakımından içerik yönüyle de esaslı bir unsur olarak ele alınmaktadır. Bu çerçevede Kurul, teklifin teknik ve mali içeriğini ilgilendiren açıklamalarda, destekleyici dayanak sunulmadan yapılan beyanların yeterli kabul edilemeyeceği görüşünü benimsemiştir.
İlgili değerlendirme sürecinde pilot ortağa ilişkin özel bir iş deneyimi ya da yeterlik yönünden yapılmış bir değerlendirme yer almamaktadır. Bu bakımdan uyuşmazlık, doğrudan iş deneyimine değil, teklifin sunuluş biçimine ve açıklamalarına dair şekli ve maddi eksikliklere dayanmaktadır. Dolayısıyla, teklifin reddine yol açan değerlendirme, pilot ortağın niteliği ya da sunduğu belgeler üzerinden değil, aşırı düşük teklif açıklamasına temel oluşturacak belgelerin yokluğu üzerinden şekillenmiştir.
Sonuç olarak Kurul, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin yapmış olduğu açıklamaların, mevzuatın öngördüğü usul ve esasları taşımadığını belirleyerek bu teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karar vermiştir. Yer verilen gerekçede, açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun şekilde maliyet veya satış tutarı tespit tutanaklarıyla desteklenmesi gerektiği; bu unsurların yokluğunda teklifin sağlıklı biçimde değerlendirilemeyeceği açıkça ifade edilmiştir. Böylece Kurul, yapılan işlemlerin mevzuata aykırı olduğu sonucuna ulaşmış ve ihale işlemlerinin yeniden gerçekleştirilmesini karara bağlamıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.