KÜNYE
- Toplantı No: 2021/005
- Gündem No: 43
- Karar Tarihi: 03.02.2021
- Karar No: 2021/UY.I-303
- Başvuru Sahibi: Ansay Mühendislik Madencilik İnşaat San. Tic. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 19.Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2020/457441
- İhale Adı: Sivas Yıldızeli Eşmebaşı Göleti İkmali İnşaatı
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığını, işçilik girdilerinin asgari ücret üzerinden hesaplanmadığını, analizlerde eksiklikler ve mevzuata aykırılıklar olduğunu iddia ederek itirazen şikâyet talebinde bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik maliyetlerini 2020 yılı brüt asgari ücret olan 2.943,00 TL üzerinden hesapladığını, tüm işçilik girdilerinde bu tutarın kullanıldığını tespit etmiştir. Ayrıca, açıklama istenmeyen analiz girdileri dahil tüm girdilere fiyat yazıldığı, analizlerin idarece hazırlanan formatlara uygun olduğu ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2020 yılı birim fiyatlarının kullanıldığı belirlenmiştir. Nakliye girdileri için sunulan fiyat tekliflerinin meslek mensubu tarafından onaylandığı, tutanakların son geçici vergi beyanname dönemine uygun olarak düzenlendiği, fiyat teklifleri ile dayanak tutanaklar arasında uyumsuzluk bulunmadığı ve tedarikçi firmanın ilgili alanda faaliyet gösterdiği saptanmıştır. Mazot girdisi için EPDK fiyatlarının %90’ı esas alınmış ve hesaplama mevzuata uygundur. İş makineleri için ise fiyat teklifi kullanılmayıp resmi rayiçler kullanılmıştır. Bu tespitler ışığında başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında işçilik maliyetlerinin hangi esaslara göre hesaplanması gerekir?
Cevap: İşçilik maliyetlerinin açıklanmasında, işçilik girdilerinin hesaplanmasında genellikle ilgili dönemde yürürlükte olan brüt asgari ücret esas alınır. Ancak sadece bu ücretin kullanılması değil, idari şartname ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun şekilde tüm işçilik bileşenlerinin eksiksiz ve tutarlı şekilde hesaplanması önemlidir. İşçilik maliyetlerinin idari şartname ve genel tebliğle uyumlu olması, bu kalemin aşırı düşük teklif analizinde temel kabul edilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında analiz maliyetlerinin uygunluğu nasıl tespit edilir?
Cevap: Analiz maliyetlerinin uygunluğu bakımından, idare tarafından belirlenen formatlara uygunluk aranır ve açıklama isteyen tüm girdilere fiyat yazılmış olması beklenir. Kullanılan birim fiyatların, ilgili sektör ve dönem için geçerli resmi fiyat listeleri (örneğin ilgili bakanlık birim fiyatları) ile uyumlu olması gerekir. Bunlar sağlanmadığında açıklamalar yeterli kabul edilmeyebilir veya şüpheye düşürülebilir.
Soru: Nakliye giderleri aşırı düşük teklif açıklamalarında nasıl değerlendirilmeli?
Cevap: Nakliye giderleri için sunulan fiyat tekliflerinin; meslek mensubunun onayına ya da benzer makul belgelere dayanması, teklif dönemiyle uyumlu vergi ve mali belgelerle desteklenmesi gerekir. Ayrıca, nakliye hizmeti sunan tedarikçi firmanın ilgili sektörde faaliyet göstermesi ve teklif ile belgeler arasında tutarlılığın bulunması, mevzuata uygunluk açısından belirleyici olur.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında mazot fiyatlandırmasının mevzuata uygun olup olmadığı nasıl anlaşılır?
Cevap: Mazot giderleri için resmi kaynaklardan (örneğin EPDK fiyatları) alınan güncel fiyatların esas alınması ve bu fiyatların belli bir oranla (örneğin %90) uygulanması, fiyatlandırmanın mevzuata uygun sayılmasına imkân verir. Bu yöntemin tercih edilmesi enerji giderlerinin gerçekçi hesaplanmasına katkı sağlar ve açıklama talebinde kabul görebilir.
Soru: İş makineleri maliyetlerinin aşırı düşük teklif açıklamasında nasıl karşılanması gerekir?
Cevap: İş makineleri için teklif fiyatı sunulmaması durumunda, idarece belirlenen veya resmi rayiçler (örneğin Bakanlık rayiçleri) esas alınabilir. Bu yaklaşım, fiyat tekliflerinin belirsiz veya eksik olduğu hallerde makul bir referans oluşturur. İş makineleri maliyetlerinin bu tür resmi referanslarla hesaplanması, mevzuata uygunluk açısından yeterli kabul edilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik maliyetlerini asgari ücret üzerinden hesaplamadığı iddiası Kurul tarafından nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Kurul, işçilik maliyetlerinin 2020 yılı brüt asgari ücret olan 2.943,00 TL üzerinden hesaplandığını tespit etmiş ve bu nedenle başvuru sahibinin işçilik maliyetlerinin asgari ücret üzerinden hesaplanmadığı iddiasını yerinde bulmamıştır.
Soru: İdari şartname ve Kamu İhale Genel Tebliği çerçevesinde analizlerin uygunluğu nasıl belirlenmiştir?
Cevap: Kurul, analizlerin idarece hazırlanan formatlarla uyumlu olduğunu, açıklama istenmeyen analiz girdileri dahil tüm girdilere fiyat yazıldığını ve kullanılan birim fiyatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2020 yılı fiyatları ile tutarlı olduğunu tespit etmiştir.
Soru: Nakliye girdileri için sunulan fiyat tekliflerinin mevzuata uygunluğu hangi unsurlara bakılarak değerlendirilmiştir?
Cevap: Nakliye fiyat tekliflerinin meslek mensubu onayı ile desteklendiği, son geçici vergi beyanname dönemine uygun tutanakların sunulduğu, fiyat teklifleri ile dayanak tutanaklar arasında uyumsuzluk bulunmadığı ve tedarikçi firmanın ilgili alanda faaliyet gösterdiği saptanarak mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Soru: Mazot ve iş makineleri fiyatlandırmasının mevzuata uygunluğu nasıl teyit edilmiştir?
Cevap: Mazot için EPDK fiyatlarının %90’ı esas alınarak hesaplama yapılmış, iş makineleri için ise fiyat teklifi kullanılmayıp resmi rayiçler kullanılmıştır. Kurul, bu yöntemlerin mevzuata uygun olduğunu belirlemiştir.
Detaylı Analiz
İtirazen şikâyete konu olayda, ihalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olup olmadığı hususunda uyuşmazlık ortaya çıkmıştır. Başvuru sahibi, yapılan açıklamalarda yer alan işçilik başta olmak üzere analiz, nakliye ve mazot girdilerinin gerekli belgelendirme ve hesaplama yöntemleri kullanılmaksızın beyan edildiğini öne sürerek, bu açıklamaların hem düzenlemelere hem de ihale dokümanına aykırı olduğunu iddia etmiştir. Bu çerçevede, şikâyetin çözümünde temel mesele, teklifin aşırı düşük bulunmasına rağmen açıklamaların yeterli ve doğru bir şekilde yapılıp yapılmadığıdır.
Uyuşmazlıkta özellikle işçilik giderleri üzerinden yapılan değerlendirme dikkat çekicidir. Başvuru sahibi, işçilik maliyetlerinin asgari ücret esas alınmadan tespit edildiğini iddia etmişse de, Kurul incelemesinde bunun aksine, teklif sahibi tarafından işçilik kalemlerinin 2020 yılına ait brüt asgari ücret tutarı olan 2.943,00 TL üzerinden hesaplandığı belirlenmiştir. Sunulan açıklamalarda bu tutarın tüm işçilik birimlerinde doğru şekilde uygulandığı görülmüş, böylece iddia edilen çalışma maliyeti yetersizliği tespit edilmemiştir. Bu sonuç, teklifin mevzuatla uyumlu olduğu yönündeki değerlendirmeyi desteklemiştir.
Açıklamalarda kullanılan analizlerin mevzuata uygunluğu değerlendirilirken “esaslı unsur” yaklaşımının da zımni biçimde dikkate alındığı anlaşılmaktadır. Kurul, açıklamanın analiz formatlarının idarece öngörülen belgelere uygun düzenlendiğini, tüm girdilere fiyat yazıldığını ve özellikle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın ilgili yıldaki birim fiyatlarının göz önünde bulundurulduğunu tespit etmiştir. Açıklama istenmeyen kalemlerin bile fiyatlandırıldığı bilgisi, açıklamaların genel tutarlılığının sorunlu olmadığını göstermektedir. Bu değerlendirme, ihale teklifinin temel unsurlarının eksiksiz ve düzenlemelere uygun şekilde ortaya konduğu tespitini ima etmektedir.
Pilot ortağa ait iş deneyimi yönünden ise somut olayda özel bir değerlendirme yer almamaktadır. Uyuşmazlık, tamamen fiyat bileşenlerinin gerçekçi ve mevzuata uygun beyan edilip edilmediği üzerinde yoğunlaşmıştır. Bu nedenle, iş deneyimine dair herhangi bir tartışma ya da analiz Kurul kararında yer bulmamıştır. Dolayısıyla pilot ortak üzerinden yapılan herhangi bir yeterlik sorgulaması bu olayın çerçevesine dâhil edilmemiştir.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin iddialarının dayanaklarının somut belge ve mevzuat hükümleriyle doğrulanamadığı kanaatine vararak başvurunun reddine karar vermiştir. İşçilikten nakliyeye, mazottan iş makinesi kullanımına kadar tüm maliyet kalemlerinde açıklamaların geçerli belgelerle desteklendiği, kullanılan fiyatların güncel ve ilgili resmi kaynaklara dayandığı anlaşılmıştır. Kurul, yapılan açıklamaların toplamda yeterli bulunduğu ve aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuatla çelişmediği sonucuna ulaşmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.