KÜNYE
- Toplantı No: 2017/006
- Gündem No: 89
- Karar Tarihi: 26.01.2017
- Karar No: 2017/UY.III-367
- Başvuru Sahibi: Sağlamlar İnş. Hafr. Nak. Tic. ve San. A.Ş. – Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Mad. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları Genel Müdürlüğü 2. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2016/228794
- İhale Adı: Denizli-Acıpayam-13Blhd Yolu (Km:11+090-32+900 Arası) Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Üstyapı ve Bsk İşleri
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında fiyat tekliflerinin açıklama tarihinden önce geçerlilik süresinin sona ermiş olması tekliflerin reddi için yeterli değildir
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamalarında sunduğu fiyat tekliflerinin açıklama yapıldığı tarihte geçerliliklerini kaybetmiş olmasının açıklamalarının reddi için yasal dayanak olmadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13 maddesinde fiyat tekliflerinin açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olması gerektiğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Sunulan fiyat tekliflerinin dayanağı olan tutanaklar ihale tarihine göre son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak hazırlanmıştır. Bu nedenle, fiyat tekliflerinin açıklamaların idareye sunulduğu tarihten önceki bir dönemde geçerliliğinin bulunması yeterlidir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında sunulan belgelerin veya fiyat tekliflerinin geçerlilik süresinin açıklama tarihi öncesinde sona ermesi tek başına açıklamaların reddi için yeterli midir?
Cevap: Kamu ihale mevzuatında ve uygulama kararlarında, fiyat tekliflerinin veya destekleyici belgelerin açıklama tarihinde hâlâ geçerli olmasına ilişkin açık bir zorunluluk bulunmadığı için, geçerlilik süresinin açıklama tarihinden önce sona ermiş olması tek başına açıklamaların reddi için yeterli sayılmaz. Bu durumda açıklamaların içeriği ve geçerli olduğu dönem dikkate alınarak değerlendirme yapılır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında fiyat tekliflerinin veya ilgili destek belgelerinin hangi zamana ait olması kabul edilebilir sayılır?
Cevap: İhale tarihine yakın bir dönemi gösteren, genellikle son ya da bir önceki geçici vergi beyanname dönemi gibi güncel ekonomik durumu yansıtacak belgelerin bulunması yeterli kabul edilir. Belgelerin mutlaka açıklama tarihinde hâlâ geçerli olması beklenmez. Bu, tekliflerin gerçekçi olup olmadığının değerlendirilmesinde dikkate alınan önemli bir ölçüttür.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında belgelerin geçerlilik süresinin sona ermiş olmasına dayanılarak açıklamaların reddedilmesi durumunda hangi hukuki sonuçlar doğabilir?
Cevap: Mevzuatta bu yönde açık bir reddetme sebebi yoksa, geçerlilik süresinin sona ermesi gerekçesiyle açıklamaların reddi hukuka aykırı olur ve iptal, ihalenin tekrar değerlendirilmesi gibi işlemlere yol açabilir. Bu nedenle, idarelerin bu tür gerekçeleri dikkatle değerlendirmesi ve mevzuata uygun hareket etmesi gerekir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında, fiyat tekliflerinin geçerlilik sürelerine ilişkin olarak idarenin hangi açılardan dikkatli olması gerekir?
Cevap: İdareler, teklifin gerçekçi olduğunu göstermek için sunulan belgeleri sadece geçerlilik süresine odaklanarak değil, belgenin ihale tarihine yakın dönemi temsil edip etmediğine göre de incelemelidir. Belgenin içeriği ve ihale mevzuatı çerçevesinde teklifin ekonomik açıdan makul olup olmadığı değerlendirilmelidir.
Soru: Fiyat tekliflerinin aşırı düşük teklif açıklamasında dayanak olarak sunulması halinde, belge geçerlilik süresinin değerlendirilmesinde hangi sınırlar dikkate alınmalıdır?
Cevap: Belgelerin açıklama tarihinden önceki bir döneme ait olması, özellikle ihale tarihine yakın ve güncel ekonomik verileri temsil etmesi yeterli kabul edilir. Geçerlilik süresinin açıklama tarihinde sona ermiş olması, belgelerin güvenilirliğini tamamen ortadan kaldırmaz; dolayısıyla bu durum tek başına belgenin reddi için karar verilirken temel ölçüt olmamalıdır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu fiyat tekliflerinin açıklama tarihinden önce geçerlilik süresinin sona ermiş olması açıklamanın reddi için neden yeterli bulunmamıştır?
Cevap: Kamu İhale Genel Tebliği’nde fiyat tekliflerinin açıklama yapıldığı tarihte geçerli olması gerektiğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığından, açıklama tarihi öncesinde geçerliliğin sona ermesi tek başına açıklamaların reddi için yasal dayanak oluşturmaz.
Soru: Sunulan fiyat tekliflerinin geçerlilik süresinin hangi döneme ilişkin olması, açıklamaların kabulü açısından nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Fiyat tekliflerinin, ihalenin yapıldığı tarihe göre son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak hazırlanması yeterli görülmüş, bu nedenle açıklamalar geçerlilik süresi sona erse de kabul edilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin fiyat tekliflerinin geçerlilik süresinin sona ermesi nedeniyle açıklamalarının reddi işlemi ne şekilde sonuçlanmıştır?
Cevap: Bu gerekçe ile yapılan reddetme işlemi hukuki dayanaktan yoksun bulunmuş ve başvuru sahibinin teklifi değerlendirmeye alınarak işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılması kararlaştırılmıştır.
Detaylı Analiz
Aşırı düşük teklif açıklamalarında sunulan belgelerin geçerlilik süreleri üzerinden yapılan değerlendirmeye konu olan bu uyuşmazlıkta tartışma, açıklamaya eklenen fiyat tekliflerinin açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olup olmamasının, açıklamaların reddine dayanak oluşturup oluşturamayacağı noktasında yoğunlaşmıştır. Bu çerçevede başvuru sahibi tarafından sunulan fiyat tekliflerinin söz konusu tarihten önce geçerlilik süresinin sona erdiği bir durum söz konusu olmuş; ancak bu sürenin dolmasının açıklamaların değersiz olduğu anlamına gelip gelmeyeceği hususunda hukuki bir tartışma doğmuştur.
Uyuşmazlığın merkezindeki konu, açıklamaya sunulan fiyat tekliflerinin geçerlilik süresinin sona ermiş olmasıyla ilgilidir. İdare tarafından, bu teklifler açıklama tarihinde geçerli olmadıkları gerekçesiyle geçersiz sayılmış ve aşırı düşük teklif açıklamaları bu nedenle reddedilmiştir. Ancak başvuru sahibi bu gerekçenin mevzuatta açıkça düzenlenmediğini ileri sürerek işlemin iptalini talep etmiştir. Burada esas tartışma, açıklamada dayanak gösterilen belgelerin geçerlilik süresi ile açıklama yapılma tarihinin örtüşmemesinin, açıklamanın tümüyle hukuki geçerliliğini ortadan kaldırıp kaldırmayacağı olmuştur.
Söz konusu vakada değerlendirme yapılırken, belgelerin açıklama tarihinde geçerli olmasına ilişkin bir zorunluluğun mevzuatta yer almadığı tespit edilmiştir. Fiyat tekliflerinin hazırlanma zamanı itibariyle, ihale tarihine göre son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ait olması, belgenin geçerliliği açısından yeterli bir kriter olarak kabul edilmiştir. Bu bağlamda, fiyat teklifinin açıklama zamanı itibarıyla resmi geçerlilik süresi sona ermiş olsa dahi, eğer içeriği ihale tarihine yakın dönemi yansıtıyor ve ekonomik gerçeklikten kopuk değilse, açıklama metnine değer atfetmekte sakınca görülmemiştir.
Kurulun yaklaşımı, açıklama belgelerinde esas alınacak tarihsel uygunluğun, açıklama tarihiyle birebir örtüşmesinden çok, ihale tarihine ne kadar yakın olduklarıyla ilişkili olması yönünde şekillenmiştir. Bu durumda açıklamanın dayandığı fiyat tekliflerinin içeriği, temsil ettiği dönem bakımından güncel ekonomik koşulları yansıtıyor ve teklifin gerçekçiliğine katkı sunuyorsa, bu belgelerin geçerlilik süresinin teknik olarak sona ermiş olması açıklamaların reddine yeterli bir gerekçe sayılmamıştır.
Sonuç olarak Kurul, açıklama tarihinden önce geçerliliğini yitirmiş olmasına rağmen, ihale tarihine yakın döneme ait olan fiyat tekliflerinin açıklama kapsamında kullanılmasının mümkün olduğuna karar vermiştir. Açıklamaların tamamen bu nedenle reddedilmesi, mevzuatta karşılığı olmayan bir işlem olarak değerlendirilmiştir. Bu sebeple başvuru sahibinin teklifi yeniden değerlendirmeye alınmalı ve süreç mevzuat hükümlerine uygun şekilde tekrar yürütülmelidir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.