KÜNYE
- Toplantı No: 2021/004
- Gündem No: 91
- Karar Tarihi: 27.01.2021
- Karar No: 2021/UY.II-268
- Başvuru Sahibi: Den Mimarlık A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Düzce İl Özel İdaresi
- İKN: 2020/195531
- İhale Adı: Kaynaşlı İlçe Emniyet Müdürlüğü Ek Hizmet Binası İkmal İnşaatı
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu ve ihale sonucunun düzeltilmesi kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığını, metraj farkları, analizlerin eksikliği, beton temininin işin yapıldığı yerden olmaması ve analiz formatlarına uyumsuzluk gibi gerekçelerle iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, işin anahtar teslimi götürü bedel olması nedeniyle metraj farklılıklarının makul düzeyde olabileceğini ve işin yapılabilirliğini olumsuz etkilemediğini; aşırı düşük teklif açıklamalarında analizlerin ve fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak sunulduğunu; beton temini için alınan fiyat teklifinin işin yapıldığı yerden farklı olmasının mevzuatta yasaklanmadığını ve işin teknik uygunluğunun sözleşme yürütümü aşamasında değerlendirileceğini; ayrıca, analiz formatlarının idare tarafından belirlenen şekilde düzenlenmesi gerektiğini ve bazı analizlerin eksik veya uygun olmadığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında sunulan fiyat analizlerinin, idarece talep edilen format ve içeriğe tam uyum sağlamaması teklifin değerlendirilmesinde nasıl bir sonuca yol açabilir?
Cevap: Fiyat analizlerinin idarece belirlenen format ve içerikle uyumsuz hazırlanması, açıklamaların mevzuata uygunluğu açısından olumsuz değerlendirilebilir. Bu durum, aydınlatıcı ve yeterli bilgi sunulmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddine ve dolayısıyla teklifin elenmesine neden olabilir.
Soru: İşin anahtar teslim götürü bedel olması halinde, aşırı düşük teklif açıklamalarında metraj farklılıkları ne ölçüde dikkate alınmalıdır?
Cevap: Anahtar teslim götürü bedel işlerde metrajlar kesin olmamakla birlikte, açıklamalarda makul düzeyde metraj değişiklikleri olabilir ve bunlar aşırı düşük teklif gerekçesi olarak değerlendirilmez. Metraj farklılıkları işin gerçekleştirilebilirliğini önemli ölçüde etkilemediği sürece, açıklamaların uygunluğu bu farklılıklar yüzünden olumsuz etkilenmeyebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılacak malzeme veya hizmetlerin işin yapıldığı yerden temin edilmesi zorunluluğu var mıdır?
Cevap: Mevzuat genellikle malzemenin temin yeri konusunda kesin kısıtlama getirmez. Dolayısıyla, beton gibi malzemelerin işin yapıldığı yerden farklı bir noktadan temini aşırı düşük teklif değerlendirmesinde yasaklayıcı bir faktör sayılmaz; bunun işin teknik yönü ve uygunluğu ise sözleşme aşamasında ya da işin yürütülmesi sırasında incelenir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında, yalnızca belirli iş kalemlerine ilişkin açıklamaların yetersiz veya mevzuata aykırı olması teklifin reddini gerektirir mi?
Cevap: Evet, belirli iş kalemlerine ilişkin açıklamalar yeterli ve uygun şekilde sunulmadığında, teklifin bütününün mevzuata uygun olmadığı kabul edilebilir. Bu durumda, ihale makamı tüm teklifi reddedip ihaleyi iptal ederek yeniden gerçekleştirebilir.
Soru: İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında talep edilen belgelerde eksiklik veya uygunsuzluk görüldüğünde, idarenin nasıl bir yaklaşım izlemesi gerekir?
Cevap: Eksik veya uygunsuz aşırı düşük teklif açıklamaları karşısında idare, teklifin şartname ve mevzuat hükümlerine uygunluğunu inceleyerek açıklamaların kabul edilip edilmeyeceğine karar vermelidir. Yeterli ve uygun açıklama sunulmadığında, teklifin değerlendirme dışı bırakılması veya reddi yönünde işlem tesis edilmesi gereklidir. Ancak idarenin, eksikliği gidermek için istekliden ek açıklama talep etme imkanı da söz konusu olabilir; bu husus somut duruma ve mevzuata bağlıdır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında metraj farklılıklarının bulunması, ihale sonucunun iptal edilmesi için yeterli bir gerekçe midir?
Cevap: Bu vakada, iş anahtar teslim götürü bedel olduğu için metraj farklılıkları makul kabul edilmiş ve ihalenin iptal gerekçesi olarak değerlendirilmemiştir.
Soru: Plastik beton temininin işin yapıldığı yerden farklı bir tedarikçiden yapılması, bu ihale kapsamında mevzuata aykırı bir durum olarak değerlendirildi mi?
Cevap: Hayır, beton temininin iş yerinden farklı bir noktadan yapılması mevzuat kapsamında yasaklanmadığı için ihale sonucuna engel teşkil etmemiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında analiz formatlarının idare tarafından belirlenen şekilde düzenlenmemesi ihale sonucunu nasıl etkilemiştir?
Cevap: Bazı analizlerin idare tarafından istenen formatlara uygun olmaması nedeniyle isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları tam kabul edilmemiş ve bu durum teklifin reddedilmesi kararında etkili olmuştur.
Soru: Sadece bazı iş kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmaması, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin tamamının reddedilmesine yol açabilir mi?
Cevap: Evet, bu vakada belli iş kalemlerindeki açıklamaların yetersiz bulunması teklifin tümüyle reddedilmesi ve ihalenin yeniden yapılması sonucunu doğurmuştur.
Detaylı Analiz
İncelenen olayda, anahtar teslim götürü bedel usulüyle gerçekleştirilen bir ihaleye yönelik olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterliliği sorgulanmıştır. Başvuru sahibi, özellikle beton temini ve analizlerin format açısından uygunsuz düzenlenmesi gibi unsurları gerekçe göstererek, söz konusu açıklamaların mevzuata uygun olmadığı iddiasında bulunmuştur. İhtilafın temelinde, teknik yeterliliği ve mali gerçekçiliği ortaya koymak amacıyla sunulan açıklamaların kapsamı ile bu açıklamaların idarenin belirlediği esaslara ne ölçüde uyduğu yer almaktadır.
İhale sürecinde, aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinde beton temini konusu ve metraj farklılıkları odakta yer almıştır. Kurul, betonun işin yapıldığı yerden temin edilmemesini tek başına mevzuata aykırılık olarak kabul etmemiştir. Bu noktada, betonun temin edildiği yerin teknik olarak işi engellememesi ve sözleşme yürütümü aşamasında bu hususun kontrol edilebilecek olması belirleyici olmuştur. Öte yandan metraj farklılıkları, işin götürü bedel olması nedeniyle, açıklamaların reddi için yeterli bir neden olarak görülmemiştir. Ancak, bu tolerans analizlerin içeriğine yönelik değil, yalnızca açıklamalardaki miktar farklılıklarına ilişkindir.
Uyuşmazlık bağlamında esaslı unsur kavramı, açıklamaların içeriğinde ortaya çıkmaktadır. Kurul, analiz formatları üzerinde durarak, bazı iş kalemlerine dair açıklamaların idare tarafından belirlenen formatlara uygun olmadığını ve bunun ciddi bir eksiklik teşkil ettiğini değerlendirmiştir. Açıklama yükümlülüğü açısından bu tür eksiklikler, teklifin tamamının değerlendirme dışı bırakılmasına sebep olabilecek düzeydedir. Dolayısıyla, açıklamalarda yer alan eksik ya da uyumsuz bilgi, yalnızca biçimsel bir hata değil, teklifin dayandığı mali ve teknik varsayımların doğruluğu açısından belirleyici bir unsur olarak ele alınmıştır.
İlgili değerlendirme pilot ortağın iş deneyimi gibi başka alt kriterler üzerinden yürütülmediği için bu bağlamda özel bir tartışma yapılmamıştır. Uyuşmazlık, teknik açıklamaların şekli ve içeriği üzerine odaklandığından, ihale yeterliklerini sağlayan ortakların deneyim belgeleri Kurul kararında sorgulama konusu edilmemiştir. Bu durum, ilgili değerlendirmede esas problemin mali ve teknik açıklamalar yönünden işin gerçekleştirilebilirliğini ortaya koyan belgelerin Kurum nezdinde tatmin edici bulunup bulunmadığına bağlandığını göstermektedir.
Sonuç itibarıyla, Kamu İhale Kurulu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını bazı kalemler açısından yeterli bulmamıştır. Özellikle analiz formatlarının idari düzenlemelere uygun olmaması, teklifin reddine gerekçe yapılmış; açıklamaların bazı kısımlarının uygun bulunması ise bu sonucu değiştirmemiştir. Kurulun yaklaşımı, açıklamaların bütünü içinde yer alan bazı eksik unsurların, teklifin geneli açısından olumsuz değerlendirilmesine yol açabileceği yönündedir. Bu doğrultuda Kurul, ihalenin yeniden gerçekleştirilmesi gerektiğine karar vererek, ihale sürecinde açıklama standartlarına uyulmasının belirleyici bir unsur olduğunu ortaya koymuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.