KÜNYE
- Toplantı No: 2022/031
- Gündem No: 22
- Karar Tarihi: 08.06.2022
- Karar No: 2022/UY.I-686
- Başvuru Sahibi: Mirsan Teknik Yapı San. ve Tic. A. Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
- İKN: 2021/233999
- İhale Adı: Asya Bölgesi 6. Kısım Müteferrik İçmesuyu İnşaatı
Özet
Alt yüklenici iş deneyim belgesinin tutarının, idarece onaylanan sözleşme bedeline göre güncellenmesi mevzuata uygun bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, alt yüklenici iş deneyim belgesinin ihale tarihinden sonra aleyhlerine olacak şekilde miktar ve tutarının değiştirilmesinin mevzuata aykırı olduğunu, ek protokollerin idareye sunulmamasının sorumluluğunun kendilerine yüklenemeyeceğini ve iş deneyim belgesinin eski tutarına iade edilmesini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 44, 45, 46 ve 47’nci maddeleri ile Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 20’nci maddesi uyarınca, alt yüklenici iş deneyim belgesinin tutarının, yüklenici ile alt yüklenici arasında idare onayına sunulan sözleşme bedeli esas alınarak tespit edilmesi gerektiğini; idarece onaylanmayan ek protokollerin dikkate alınmamasının mevzuata uygun olduğunu; ayrıca, iş deneyim belgesinin esaslı unsuru ve tutar dağılımı açısından da idare tarafından düzenlenen güncellenmiş belgenin geçerli olduğunu tespit etmiştir.
İdare Görüşü
İdare, alt yüklenici sözleşmesinin onaylandığını, ek protokollerin idare onayına sunulmadığını, bu nedenle iş deneyim belgesinin tutarının sözleşme bedeline göre güncellendiğini, işlemin mevzuata uygun olduğunu ve rekabet koşullarının sağlanamadığı iddiasının yerinde olmadığını belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesinde esas alınacak sözleşme bedelinin hangi koşullarda güncellenmesi mümkündür?
Cevap: İş deneyim belgesinin tutarı, sadece idarece onaylanmış olan sözleşme bedeline göre güncellenebilir. İdare onayı olmadan yapılan sözleşme değişiklikleri (ek protokoller) resmi bir değişiklik sayılmaz ve bu tür değişiklikler iş deneyim belgesine yansıtılmaz. Bu uygulama, iş deneyim kayıtlarının resmi ve belgelendirilebilir kriterlere dayandırılması amacıyla tercih edilir.
Soru: İdarece onaylanmayan ek protokollerin iş deneyim belgesinin tutarına etkisi nedir?
Cevap: İdarece onaylanmayan ek protokoller mevzuata göre iş deneyim bedeline dahil edilmez. İdarenin resmi onay sürecine girmeyen değişiklikler, iş deneyim belgesinin tespitinde dikkate alınmadığından, bu tür ek protokollere dayanılarak iş deneyim miktarının artırılması veya değiştirilmesi mümkün olmaz.
Soru: İş deneyim belgesinde yapılan tutar güncellemelerinin hukuki dayanağı ve sınırı nedir?
Cevap: İş deneyim belgesinin tutarı, ihale mevzuatında belirtilen idare onaylı sözleşme bedeline göre belirlenmeli ve güncellenmelidir. Güncelleme, iş deneyim belgesinin güvenilirliğini ve resmiyetini korumak için, sadece idarenin onayladığı sözleşme tutarları çerçevesinde gerçekleştirilir. İdare dışı değişiklikler kabul edilmez.
Soru: İhale sürecinde iş deneyim belgesinin ihale tarihinden sonraki tutar değişikliklerine itiraz edilebilir mi?
Cevap: İş deneyim belgesinde ihale tarihinden sonra yapılan değişiklikler ancak idare onayıyla geçerli olur. İdarenin onay verdiği sözleşme bedeline göre yapılan güncellemeler mevzuata uygundur ve buna itiraz edilmesi genellikle kabul edilmez. Ancak idare onayı bulunmayan tutar değişikliklerine dayalı itirazlar değerlendirilebilir.
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesi düzenlenirken tutar dağılımı neden önemlidir?
Cevap: İş deneyim belgesinde tutar dağılımı, işin hangi kısımlarının alt yüklenici tarafından gerçekleştirildiğinin tespiti için kritiktir. İdare tarafından onaylanan ve düzenlenen belgede tutar dağılımının açık ve doğru şekilde gösterilmesi, belgenin geçerliliği ve hukuki dayanıklılığı açısından önem taşır. Bu nedenle, tutar güncellemesinde bu unsurların korunması gerekir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesinin tutarının, sadece idare onaylı sözleşme bedeline göre güncellenmesi neden mevzuata uygundur?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin tutarının tespitinde sadece idare onayına sunulan ve onaylanan alt yüklenici sözleşme bedelinin esas alınması gerektiğini belirtmiştir. Çünkü idarece onaylanmayan ek protokoller resmi bir değişiklik niteliği taşımamakta, bu nedenle mevzuata göre dikkate alınmamaktadır. Bu şekilde güncelleme, hukuka uygun bulunmuş ve süreklilik ile güvenilirlik ilkeleri korunmuştur.
Soru: Başvuru sahibinin idare onayına sunulmayan ek protokollerin dikkate alınmamasına ilişkin itirazı neden kabul edilmemiştir?
Cevap: İdari onay süreci mevzuatta belirlenmiş olup, iş deneyim belgesinin esas alındığı tutar açısından da geçerli bir değişiklik olarak sadece idare onayı şartı aranmıştır. Bu nedenle, idarece onaylanmayan ek protokollerin iş deneyim tutarına etkisi yoktur ve başvuru sahibinin bu dayanakla itirazı uygun bulunmamıştır.
Soru: Kurul’un iş deneyim belgesinin tutar dağılımı ve esaslı unsuru açısından yaptığı değerlendirme ne yöndedir?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin tutar ve miktar açısından esaslı unsurlarının, idare tarafından düzenlenen ve onaylanan güncellenmiş belgede doğru biçimde yansıtıldığı kanaatine varmıştır. Dolayısıyla, idarenin yaptığı tutar güncellemesinin kapsamı ve tutarlılığı hukuki açıdan uygundur.
Soru: İdarenin, iş deneyim belgesinin tutarını aleyhe olacak şekilde ihale tarihinden sonra değiştirmesi hukuka aykırı mıdır?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesindeki tutarın ihale tarihinden sonra değiştirilmesinin hukuka aykırı olmadığı sonucuna varmıştır. Çünkü değişiklik, idarenin onayladığı sözleşme bedeline göre yapılmış ve mevzuata uygundur. Bu nedenle başvuru sahibinin ihale tarihinden sonraki değişikliklerle ilgili itirazı reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
Uyuşmazlık, alt yüklenici iş deneyim belgesine ilişkin olarak ihale tarihinden sonra yapılan bir güncellemenin, idarenin onayına sunulmayan ek protokoller dikkate alınmadan gerçekleştirilmesinin hukuka uygun olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi, bu güncellemenin aleyhlerine olacak biçimde iş deneyim tutarını azalttığını, ek protokollerle belirlenen yeni tutarın esas alınması gerektiğini, bu protokollerin idareye sunulmamasının kendi kusurlarından kaynaklanmadığını ileri sürerek eski tutarın yeniden geçerli sayılmasını talep etmiştir. Buna karşın idare, sadece onaylanan alt yüklenici sözleşmesine bağlı olarak işlem yaptığını, ek protokollerin resmiyet kazanmadığını savunmuştur.
İhale sürecinde tartışılan temel nokta, alt yüklenici olarak gerçekleştirilen işin tutarının ne şekilde belirleneceği ve hangi belgelere dayanarak iş deneyim belgesinin düzenleneceğidir. Bu bağlamda başvuru sahibi, kendi sunduğu belgelere göre daha yüksek bir tutarı içeren eski iş deneyim belgesine güvenmiş; idare ise protokol ekleri gibi işlem görmemiş belgeleri esas almamıştır. Kurul da değerlendirmesinde, sadece idarenin onayladığı belgelerin geçerli sözleşme olarak kabul edileceğine işaret etmiştir. Bu çerçevede, iş deneyim tutarının güncellenmesinde yalnızca onaylı sözleşmenin dikkate alınması gerektiği yönünde bir yaklaşım benimsenmiştir.
İş deneyim belgelerinde esaslı unsur olarak tanımlanan unsurlar arasında, belgenin dayandığı işin niteliği, süresi ve özellikle tutarı öne çıkar. Bu vakada tutar, esaslı unsur olarak değerlendirilmiş; dolayısıyla yapılan güncellenmenin, sadece şekli bir düzeltme değil, belgenin geçerliliğini doğrudan etkileyen bir değişiklik olduğu kabul edilmiştir. Kurul, esaslı unsurların idare tarafından düzenlenen güncellenmiş belgede doğru biçimde yer aldığını, bu nedenle önceki belgeden farklılık göstermesinin hukuki sorun yaratmadığını belirtmiştir. Böylece esaslı unsurun içeriği tartışmaya kapatılarak belgenin geçerliliği idarece düzenlenen şekliyle onanmıştır.
Pilot ortak olarak ihaleye katılan başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesi, teklifin değerlendirilmesinde kritik rol oynamıştır. İşin yeterliğini göstermek için sunulan bu belgenin dayandığı sözleşme bedelinin tespiti ise doğrudan idare onayına bağlı tutulmuştur. Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, iş deneyim belgesindeki tutarın onaylı alt yüklenici sözleşmesiyle sınırlı olması gerektiği vurgulanmış; üzerinde taraflarca mutabık kalınmış ancak idareye sunulmamış değişikliklerin dikkate alınmayacağı yönündeki uygulama, belirginlik ve doğruluk ilkesine uygun bulunmuştur. Bu nedenle başvuru sahibinin, yükleniciden kaynaklanan eksiklikleri ileri sürerek belge geçerliliğini koruma çabası karşılık bulmamıştır.
Sonuç olarak Kurul, alt yüklenici iş deneyim belgesinin, yalnızca idare onayının bulunduğu sözleşmeye dayalı olarak düzenlenmesini hukuka uygun bulmuş ve başvuru sahibinin tutar değişikliğine yönelik itirazını reddetmiştir. İdare onayı bulunmayan ek protokollerin iş deneyim belgesinde dikkate alınmaması, belgenin resmi niteliğini ve güvenilirliğini koruma amacı taşıyan bir uygulama olarak değerlendirilmiştir. Böylece Kurul, belge düzeninin idari denetim altına alınmadan genişletilmesine olanak tanımamış; ihale yeterliliğinin nesnel belge esasına dayanmasını temin etmeye yönelik bir karar vermiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.