KÜNYE
- Toplantı No: 2021/013
- Gündem No: 37
- Karar Tarihi: 31.03.2021
- Karar No: 2021/UY.I-704
- Başvuru Sahibi: Çakır İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Küçükçekmece Belediye Başkanlığı Park ve Bahçeler Müdürlüğü
- İKN: 2021/4672
- İhale Adı: Çekmece Bölgesi Genelindeki Park, Yeşil Alan, Refüjlerin Yapım Onarım ve Revizyonu Yapım İşi
Özet
İhale dokümanında belirtilen numune teslimi yeterlik kriteri olarak geçerli olup, numunenin teknik şartnameye uygun olmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması hukuka uygundur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, numunenin yeterlik kriteri olarak belirlenemeyeceğini, numune tesliminin yapım işlerinde mevzuata aykırı olduğunu ve tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin hukuki ve fiili dayanaktan yoksun olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanında 480 kalemden oluşan yapım işi kapsamında 4 kalem imalat için numune teslimi şartı ihale dokümanının ‘Diğer Hususlar’ bölümünde belirtilmiş ve Teknik Şartname’de teknik özellikler açıkça düzenlenmiştir. İdari Şartname’nin 7.5.5 maddesi, teknik şartnamede belirtilmeyen belgelerin yeterlik kriteri olarak dikkate alınmayacağını hükme bağlamış, ancak ‘Diğer Hususlar’ bölümünde numune teslimi yeterlik kriteri olarak düzenlenmiştir. İhale konusu işin yapım işi olması numune istenmesini engellemez. İdare tarafından yapılan numune tespitinde, teklif edilen ürünlerin Teknik Şartname’ye uygun olmadığı tespit edilmiştir. Bu tespit, idarenin takdir yetkisi dahilindedir ve numunenin teknik şartnameye uygun olmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması hukuka uygundur.
Genel Soru–Cevap
Soru: Yapım işlerinde ihale dokümanında numune teslimi şartı yer aldığı takdirde, bu şartın yeterlik kriteri olarak değerlendirilebilmesi mümkün müdür?
Cevap: Yapım işlerinde ihale dokümanında numune teslimi açıkça belirtilmiş ve teknik şartnamede numuneye esas teknik özellikler düzenlenmişse, numune teslimi yeterlik kriteri olarak kabul edilebilir. Mevzuata göre yapım işlerinde numune talebi yasaklanmamış olup, ihale dokümanındaki düzenleme ve teknik şartnamenin uyumu önemlidir.
Soru: İdare, numunelerin teknik şartnameye uygun olup olmadığını tespit ederken hangi ölçüde takdir yetkisine sahiptir?
Cevap: İdare, numunelerin teknik şartnameye uygunluğunu belirlemek konusunda geniş takdir yetkisine sahiptir. Bu tespitlerin somut delil ve belgelerle desteklenmesi önemlidir; ancak idarenin değerlendirmesi esas alınarak, uygun olmayan numuneler sebebiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması genellikle hukuka uygundur.
Soru: İhale dokümanında numune teslimi yeterlik kriteri olarak belirtilmeden yapılan numune istemleri geçerli sayılır mı?
Cevap: İhale dokümanında numune teslimi açıkça yeterlik kriteri olarak düzenlenmemişse, idarenin ayrıca numune talep etmesi uygulamada sorun yaratabilir. Böyle durumlarda, dokümanın önceliği esas alınır ve ayrıca talep edilen numuneler yeterlik kriteri olarak dikkate alınmayabilir.
Soru: Teklif değerlendirme aşamasında numunenin teknik şartnameye uygun olmaması halinde teklifin elenmesi için hangi koşullar aranır?
Cevap: Numune teknik şartnamede belirtilen kriterlere uygun bulunmadığında, idarenin bu tespiti somut ve tutarlı olmalı; aksi halde teklifin elenmesi hukuken sorgulanabilir. Ancak uygunluk tespiti idarenin takdirinde olup, teknik şartname dışı özellikler veya dokümanda öngörülmeyen hususlar temelinde elenme söz konusu olmamalıdır.
Soru: İtiraz ve şikayet süreçlerinde numune teslimine ilişkin itirazların zamanaşımı açısından dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?
Cevap: Numune teslimi veya numunenin yeterlik kriteri olarak kabulü ile ilgili itirazların, mevzuatta öngörülen süreler içinde yapılması esastır. Süresinde yapılmayan bu tür itirazlar, esasa girilmeksizin usulden reddedilebilir; bu nedenle ihale sürecinin ilgili aşamalarında itiraz süresine özen gösterilmelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında numune tesliminin yeterlik kriteri olarak belirtilmesi, yapım işlerinde numune talebinin mevzuata aykırı olduğu iddiasının değerlendirilmesinde nasıl bir sonuç doğurmuştur?
Cevap: Başvuru sahibinin, yapım işlerinde numune talep edilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddiası süre yönünden reddedilmiştir. İhale dokümanında 4 kalem imalat için açıkça numune teslimi şartı yer aldığı ve teknik şartnamede bu kalemlerin özelliklerinin düzenlendiği tespit edilmiş, dolayısıyla numune talebi mevzuata uygundur.
Soru: Numunenin teknik şartnameye uygun olmaması halinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılması hukuki açıdan nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İdare tarafından yapılan incelemede numunenin teknik şartnameye uygun olmadığı belirlenmiş ve bu tespit idarenin takdir yetkisi kapsamındadır. Bu nedenle, numunenin uygun bulunmaması sebebiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması hukuka uygundur.
Soru: İhale dokümanında numune teslimi yeterlik kriteri olarak kabul edilip edilmemesi konusunda Kamu İhale Kurulu nasıl bir yaklaşım sergilemiştir?
Cevap: Kurul, ihale dokümanında numune tesliminin yeterlik kriteri olarak düzenlenmesini geçerli bulmuş ve bu kriterin uygulanmasını hukuka uygun görmüştür. Kurul, idarenin numune inceleme ve değerlendirme sürecindeki takdir yetkisinin sınırları içinde işlem yaptığını belirtmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin numune teslimi şartının yeterlik kriteri olarak kabul edilemeyeceği yönündeki iddiası niçin reddedilmiştir?
Cevap: Bu iddia süre yönünden yapılan itiraz olarak değerlendirilmiş ve süresinde yapılmadığı için reddedilmiştir. Ayrıca ihale dokümanında numune teslimine açıkça yer verilmiş olması da iddianın esasını zayıflatmıştır.
Detaylı Analiz
İhale sürecine yönelik başvuruda, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açan temel uyuşmazlık, ihale dokümanında belirtilen numune teslimi şartının yeterlik kriteri olarak kabul edilip edilemeyeceği ve sunulan numunenin teknik şartnameye uygun olmaması durumunda bu sonucun hukuken geçerli sayılıp sayılamayacağıdır. Başvuru sahibi, numunenin bir yeterlik kriteri sayılamayacağını ve yapım işlerinde bu tür taleplerin mevzuata aykırı olduğunu ileri sürerek, tekliflerinin geçersiz sayılmasının hem hukuki hem de fiili bakımından hatalı olduğunu savunmuştur. Ancak bu iddiaların değerlendirilmesinde zaman aşımı yönüyle yapılan inceleme belirleyici olmuştur.
Uyuşmazlık kapsamında ihale konusu işin 480 kalemden oluşan bir yapım işi olduğu, bu kapsamda sadece dört kalem için numune teslimi koşulu getirildiği ve bu koşulun ihale dokümanının “Diğer Hususlar” bölümünde açıkça yer aldığı tespit edilmiştir. Teknik Şartname’de ilgili malzemelerin özelliklerine dair ayrıntılı düzenlemeler bulunmakta olup bu durum, söz konusu numune talebinin rastgele ya da keyfi olmadığını göstermektedir. Başvuru sahibinin bu düzenlemelere yönelik itirazı ise, dokümanın ilan edildiği veya erişilebilir kılındığı tarihten itibaren öngörülen süre içinde yapılmadığı için, Kurul tarafından şekli olarak değerlendirilmiş ve süresinde yapılmadığından reddedilmiştir.
Esaslı unsur niteliği taşıyan numune teslimi şartı bu vakada ihale dokümanında açıkça düzenlenmiş olup, bunun teknik yeterliğe ilişkin bir değerlendirme ölçütü olarak kabulü mümkündür. Belirli kalemlerde kullanılacak malzemelerin somut özelliklerinin incelenip kontrol altına alınması amacıyla getirilen numune teslimi zorunluluğu, işin sağlıklı yürütülmesi açısından idareye teknik anlamda denetim imkânı sağlamaktadır. Bu yönüyle, teknik şartnameye uygun numune teslimini sağlayamayan adayın teklifinin esaslı bir eksiklik nedeniyle reddedilmesi, ihale mevzuatında öngörülen temel ilkelerle de çelişmemektedir.
Bu bağlamda, sunulan numunelerin Teknik Şartname hükümleriyle birebir örtüşüp örtüşmediği yönünde yapılan idare incelemesi, pilot ortak tarafından teklif edilen ürünlerin şarta uygun bulunmamasıyla sonuçlanmıştır. Numune değerlendirmesi, ihale konusu işin niteliği itibarıyla teknik yeterliliği belirlemede dolaylı bir araç olarak kullanılmış olup, pilot ortağın sunduğu malzemelerin uygun bulunmaması teklifin tamamı yönünden geçersizlik doğurmuştur. İdarenin değerlendirme süreci somut verilere dayanmakta ve keyfi bir yorum içermemektedir.
Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda idarenin değerlendirme sürecinin takdir yetkisi kapsamında kaldığını belirtmiş ve dokümanda açıkça yer alan yükümlülüklere uygun hareket edilmemesinden dolayı teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını hukuka uygun bulmuştur. İtirazın esasına girilmeden usulden reddedilen iddialar dışında, numunenin şartnameye uygun bulunmamasına dayalı işlem, belgelerle doğrulanmış ve hukuki güvenlik ilkesine uygunluk göstermiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiş ve ihale sürecindeki idare işlemi geçerli kabul edilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.