Yaklaşık maliyet ile teklif bedeli arasındaki küçük farkın rekabeti zedelediği iddiası ve başvuru bedelinin yatırılmaması - 2022/UY.IV-865

KÜNYE

  • Toplantı No: 2022/036
  • Gündem No: 7
  • Karar Tarihi: 26.07.2022
  • Karar No: 2022/UY.IV-865
  • Başvuru Sahibi: Ağaoğlu Danışmanlık İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi
  • İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Avrupa Yakası Yol Bakım ve Onarım Müdürlüğü
  • İKN: 2022/425490
  • İhale Adı: Avrupa Yakası 2., 5. ve 6. Bölge Genelindeki Yollarda Asfalt Kaplama - Yama Yapılması ile Baca - Izgara Yükseltme İşi

Özet

Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, yaklaşık maliyetle teklif bedeli arasındaki farkın çok az olması nedeniyle rekabetin zedelendiğini ve ihalenin iptal edilerek yeniden yapılmasını talep etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İnceleme sonucunda, itirazen şikayet başvurusunda bulunmak için zorunlu olan başvuru bedelinin yatırılmadığı tespit edilmiştir. İhaleye ilişkin yaklaşık maliyet ile teklif bedeli arasındaki fark %0,17 olup, bu durumun rekabeti zedelediği iddiası başvuru sahibince ileri sürülmüştür.

Genel Soru–Cevap

Soru: İtirazen şikayet başvurusunda başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması halinde Kurul’un işlem yapma yetkisi nasıl etkilenir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılması itirazen şikayet başvurusunun şekil şartlarından biridir. Süresi içinde yatırılmadığında, Kurul başvuruyu inceleme yetkisine sahip olmaz ve başvuru şekil yönünden reddedilir. Bu durumda, başvurunun içerik veya esasa ilişkin iddialar değerlendirilmez.


Soru: İtirazen şikayet sürecinde başvuru bedelinin yatırılması zorunluluğu, yaklaşık maliyet ve teklif bedeli arasındaki farkın az olması gibi rekabeti etkileyen iddiaları nasıl etkiler?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması durumunda, bu tür iddialar şekil şartı tamamlanmadığı için esas yönünden incelenmez. Yaklaşık maliyet ile teklif arasındaki fiyat farkının azlığı rekabeti etkiliyor görünse dahi, başvuru bedeli yatırılmadan yapılan itiraz Kurul tarafından dikkate alınmaz.


Soru: İdare, itirazen şikayet başvurularında başvuru bedelinin yatırılıp yatırılmadığını tespit etmekle yükümlü müdür?
Cevap: Evet, idare başvuru bedelinin süresi içinde yatırılıp yatırılmadığını kontrol etmekle yükümlüdür. Eksiklik tespit edildiğinde, başvurunun şekil şartlarına uygun olmadığı anlaşılır ve başvuruya ilişkin karar başvuru şekil yönünden reddedilir.


Soru: Başvuru bedelinin yatırımı sürecinde tereddüt oluşursa, uygulamada en doğru yaklaşım nedir?
Cevap: Başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırıldığına dair kesin ve somut belge olmadan, başvurunun geçerli sayılması genellikle mümkün değildir. Tereddüt durumunda, ilgili evraklar ve banka dekontları titizlikle incelenmeli; yatırılmadığı kanaati oluşursa başvuru şekil yönünden reddedilmelidir.


Soru: Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle şekil yönünden reddedilen itirazen şikayetler dolayısıyla idare veya Kurulun vereceği kararın iptale yol açma olasılığı nedir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması şekil açısından tamamlanmamış bir eksiklik olduğundan, Kurul’un reddi yerindedir ve bu karar iptal edilmez. Şekil şartları tamamlanmadan itirazın esas yönünden incelenmesi mevzuata ve uygulamaya aykırıdır, bu nedenle verilen şekil yönünden ret kararları genellikle onaylanır.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibi yaklaşık maliyet ile teklif bedeli arasındaki farkın çok az olması gerekçesiyle ihalenin iptalini talep etmiş, ancak başvuru bedelini yatırmamıştır. Bu durumda itirazen şikayet başvurusu nasıl değerlendirilir?

Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması itirazen şikayet başvurusunun şekil şartlarından biridir ve bu şart sağlanmadığı için başvuru şekil yönünden reddedilir. Yaklaşık maliyetle teklif bedeli arasındaki farkın azlığı gibi iddialar şekle ilişkin eksiklik tamamlatılamayacağı için kurul tarafından dikkate alınmaz.


Soru: İtirazen şikayet başvurusunda başvuru bedelinin yatırılmaması halinde idarenin bu konudaki yükümlülüğü nedir?

Cevap: İdare başvuru bedelinin yatırılıp yatırılmadığının kontrolünden sorumludur ve eksiklik varsa itirazen şikayet başvurusunu şekil yönünden reddetmelidir. Bu vakada idare, başvuru bedelinin yatırılmadığını tespit etmiş ve başvuruyu buna göre şekil yönünden reddetmiştir.


Soru: Yaklaşık maliyet ile teklif bedeli arasındaki %0,17 farkının rekabeti zedelediği iddiası, başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle nasıl sonuçlanmıştır?

Cevap: Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle itirazen şikayet şekil yönünden reddedildiğinden, yaklaşık maliyet ile teklif bedeli arasındaki farkın rekabeti zedelediğine ilişkin iddiaya Kurul esas yönünden inceleme yapmamış ve bu iddiayı değerlendirmemiştir.


Soru: Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle yapılan şekil yönünden ret işleminin dayanağı nedir?

Cevap: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru bedelini süresi içinde yatırmaması nedeniyle, Kurul ilgili mevzuata uygun olarak başvuruyu şekil yönünden reddetmiştir. Bu karar başvuru şartlarının yerine getirilmediği somut vakada zorunlu bir sonuçtur.

Detaylı Analiz

İtirazen şikâyet süreci kapsamında değerlendirilen bu vakada, başvuru sahibi tarafından ihalenin iptal edilmesi talep edilmiştir. Gerekçe olarak, yaklaşık maliyet ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif arasında yalnızca %0,17 oranında fark bulunması gösterilmiş ve bunun rekabeti zedelediği öne sürülmüştür. Ancak bu başvurunun değerlendirmesinde esas unsurların dışına çıkılmış; doğrudan şekil yönünden bir eksiklik olan başvuru bedelinin süresinde yatırılmaması belirleyici olmuştur. Bu nedenle uyuşmazlık, öncelikle içerik değil şekil denetimi üzerinden ele alınmıştır.

İhale sürecinde teknik veya ekonomik değerlendirmelere dayalı iddialar ileri sürülse de, itirazen şikâyet başvurusunun ön koşulları yerine getirilmediğinde bu iddialar incelemeye alınmaz. Bu dosyada da benzer bir durum yaşanmış; başvuru sahibinin rekabet koşullarına ilişkin itirazı şekli eksiklik nedeniyle değerlendirme dışı kalmıştır. Başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmaması, esasa ilişkin iddiaların tartışılmasını engelleyen bir engel olarak ortaya çıkmıştır. Böylece başvurunun dayandığı esaslı iddiaların niteliği, şekli şartların sağlanmaması nedeniyle herhangi bir çözüme kavuşturulmamıştır.

Esaslı unsur niteliğindeki bir iddianın —örneğin teklif bedeli ile yaklaşık maliyet arasındaki olağandışı yakınlık gibi— ihale rekabetini etkileyip etkilemediği, itiraz mercii tarafından yalnızca şekli koşullar eksiksiz yerine getirildiğinde değerlendirilebilir. Bu başvuruda ise Kurum, esas yönünden bir değerlendirme yapmamış; başvurunun şekil şartlarını sağlama yükümlülüğü başvuru sahibine ait olduğundan, esaslı unsur iddiasını dikkate almamıştır. Bu yaklaşımda, şekli gerekliliklerin esasa girişin ön kapısı olduğu açıktır.

Vakada pilot ortağa veya iş deneyimiyle ilgili bir değerlendirme yapılmamıştır. Başvurunun konusu teklif bedeli ile yaklaşık maliyet arasındaki fark olduğundan, herhangi bir katılımcının yeterlik belgeleri, iş deneyim durumu ya da ortaklık yapısı Kurul değerlendirmesine girmemiştir. Dolayısıyla bu yönde herhangi bir analitik inceleme yapılmamış, iddialar ihale sürecinin daha çok mali yönüne ilişkin kalmıştır.

Kamu İhale Kurulu’nun yaklaşımı, şekli eksikliği esasa girişi engelleyen kesin bir unsur olarak ele alması yönünde olmuştur. Başvuru sahibinin zorunlu başvuru bedelini süresi içinde yatırmamış olması, itirazen şikayet müessesesinin işlemeye başlamasına engel teşkil ettiğinden, Kurul inceleme yetkisini kullanmamış ve başvuruyu doğrudan reddetmiştir. Bu işlem, olayın özünde yer alan iddiaların niteliğinden bağımsız olarak yalnızca şekli uygunluk yönünden bir değerlendirme ile sonuçlanmıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.